Ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας προανήγγειλε τους προσωρινούς αναδόχους για τους οδικούς άξονες Θεσσαλονίκη – Έδεσσα και Δράμα – Αμφίπολη. Παράλληλα, παρουσίασε τον χάρτη μεγάλων έργων υποδομής που προχωρούν με Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα και ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Το μοντέλο των Συμπράξεων Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα περνά σε νέα φάση εφαρμογής, με το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών να τοποθετεί τα έργα ΣΔΙΤ στον πυρήνα της αναπτυξιακής στρατηγικής για τις μεταφορές και τις υποδομές. Από το βήμα του 16ου Συνεδρίου «Capital Link Sustainability», ο Χρίστος Δήμας συνέδεσε ευθέως τις συμπράξεις με τη βιωσιμότητα, την ανθεκτικότητα και την επιτάχυνση των επενδύσεων.
Ποια είναι τα επόμενα έργα ΣΔΙΤ που δρομολογούνται
Ο υπουργός ανακοίνωσε ότι «σε λίγο καιρό» αναμένεται να ανακοινωθούν οι προσωρινοί ανάδοχοι για δύο νέους οδικούς άξονες ΣΔΙΤ: τη σύνδεση Θεσσαλονίκη – Έδεσσα και τον δρόμο Δράμα – Αμφίπολη. Πρόκειται για παρεμβάσεις που αφορούν περιοχές με σημαντικές ανάγκες οδικής ασφάλειας και καλύτερης διασύνδεσης με τους μεγάλους εθνικούς και διευρωπαϊκούς άξονες.
Η επιλογή του σχήματος ΣΔΙΤ σημαίνει ότι η κατασκευή και η μακροχρόνια συντήρηση θα βασιστούν σε σύμπραξη με ιδιωτικά κεφάλαια, υπό τον σχεδιασμό και την εποπτεία του Δημοσίου. Ο κ. Δήμας υποστήριξε ότι τα έργα αυτά «αποτυπώνουν τη δυναμική και την προστιθέμενη αξία» του συγκεκριμένου μοντέλου συνεργασίας.
Τα εμβληματικά έργα ΣΔΙΤ που ήδη υλοποιούνται
Στο ίδιο πλαίσιο, ο υπουργός ανέδειξε μια σειρά από έργα που προχωρούν ήδη με Συμπράξεις Δημοσίου και Ιδιωτικού Τομέα. Στην Κρήτη, το τμήμα Χερσόνησος – Νεάπολη του Βόρειου Οδικού Άξονα βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, όπως και τα υπόλοιπα δύο τμήματα του ΒΟΑΚ, επιδιώκοντας να μετατρέψουν έναν από τους πιο επιβαρυμένους δρόμους της χώρας σε σύγχρονο αυτοκινητόδρομο.
Στη Θεσσαλονίκη, η Υπερυψωμένη Λεωφόρος Ταχείας Κυκλοφορίας έχει ολοκληρώσει σχεδόν το 50% του φυσικού αντικειμένου, διαμορφώνοντας έναν νέο οδικό διάδρομο που φιλοδοξεί να αποσυμφορήσει το υφιστάμενο δίκτυο. Στη νοτιοδυτική Πελοπόννησο, ο οδικός άξονας Καλαμάτα – Ριζόμυλος – Πύλος – Μεθώνη στοχεύει στην ασφαλή και άνετη πρόσβαση σε μια περιοχή με ραγδαία τουριστική ανάπτυξη, αναβαθμίζοντας τον ρόλο της στον χάρτη των μεταφορών και του τουρισμού.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στα 17 νέα σχολεία που κατασκευάζονται μέσω ΣΔΙΤ στην Κεντρική Μακεδονία, καθώς και στη δεύτερη φάση του προγράμματος «Μαριέττα Γιαννάκου», που αφορά ανακαινίσεις σε 238 σχολεία σε 132 δήμους. Οι εκπαιδευτικές υποδομές εντάσσονται έτσι στο ίδιο χρηματοδοτικό και θεσμικό πλαίσιο με τα μεγάλα οδικά έργα, με στόχο την ταχύτερη αναβάθμιση της σχολικής στέγης.
Ανθεκτικότητα, βιωσιμότητα και αποκατάσταση ζημιών
Ο Χρίστος Δήμας συνέδεσε την πολιτική υποδομών με την ανάγκη ανθεκτικότητας απέναντι σε φυσικές καταστροφές. Ειδική μνεία έγινε στην αποκατάσταση των ζημιών που προκάλεσε ο «Daniel» στο οδικό και σιδηροδρομικό δίκτυο, με παρεμβάσεις ύψους 1,3 δισ. €, εκ των οποίων τα 500 εκατ. € προέρχονται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και τα υπόλοιπα από εθνικούς πόρους.
Σύμφωνα με τον υπουργό, ο σχεδιασμός του υπουργείου δίνει έμφαση σε έργα που «ενισχύουν την ανθεκτικότητα και διασφαλίζουν τη βιωσιμότητα». Η προσέγγιση αυτή μεταφράζεται σε συνδυασμό ευρωπαϊκών, κοινοτικών και εθνικών πόρων, με αξιοποίηση όλων των διαθέσιμων χρηματοδοτικών εργαλείων, ώστε κάθε φορά να επιλέγεται η «βέλτιστη δυνατή λύση» για τη μακροχρόνια λειτουργία των έργων.
Ο χάρτης των μεγάλων έργων υποδομής που προχωρούν
Πέρα από τα ΣΔΙΤ, ο κ. Δήμας παρουσίασε την πρόοδο σε σειρά μεγάλων έργων. Στην Κρήτη, ο Βόρειος Οδικός Άξονας βρίσκεται υπό κατασκευή στα τμήματα των τριών εργολαβιών από τα Χανιά μέχρι τον Άγιο Νικόλαο, ενώ σε μήκος 131 χλμ. από την Κίσσαμο Χανίων μέχρι τα Λινοπεράματα Ηρακλείου υλοποιούνται παρεμβάσεις οδικής ασφάλειας στον υφιστάμενο άξονα.
Το νέο αεροδρόμιο στο Καστέλλι έχει φτάσει περίπου στο 70% της κατασκευαστικής προόδου, ενώ παράλληλα «τρέχουν» οι διαδικασίες για τα συστήματα λειτουργίας του. Ο αυτοκινητόδρομος Ε65 οδεύει προς ολοκλήρωση, με το τελευταίο βόρειο τμήμα Καλαμπάκα – Γρεβενά, μήκους περίπου 46 χλμ., να βρίσκεται στο 95% και να αναμένεται να παραδοθεί μέσα στο καλοκαίρι, συνδέοντας απευθείας την ΠΑΘΕ με την Εγνατία Οδό.
Στη Θεσσαλονίκη, η επέκταση του Μετρό προς την Καλαμαριά προβλέπεται να ολοκληρωθεί επίσης μέσα στο καλοκαίρι, προσθέτοντας 4,8 χλμ. γραμμής και 5 νέους σταθμούς. Στην Αθήνα, η Γραμμή 4 του Μετρό προχωρά με τη διάνοιξη των σηράγγων: ο Μετροπόντικας «Αθηνά» έφτασε από την Κατεχάκη στο φρέαρ «Ευαγγελισμός», ενώ η «Νίκη» διανοίγει τη σήραγγα από το Άλσος Βεΐκου προς τον «Ευαγγελισμό».
Παράλληλα, εξελίσσεται ο εκσυγχρονισμός του στόλου λεωφορείων σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, με την ανανέωση του μεγαλύτερου μέρους του στόλου από σύγχρονα, αντιρρυπαντικής τεχνολογίας οχήματα, που εξασφαλίζουν πρόσβαση σε όλους τους επιβάτες. Στα μεγάλα οδικά έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη περιλαμβάνονται επίσης τα τμήματα Μπράλος – Άμφισσα, η Παράκαμψη Χαλκίδας και ο άξονας Ιωάννινα – Κακαβιά.
Ο ρόλος του ιδιωτικού τομέα και η θεσμική διάσταση
Ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών χαρακτήρισε την «αποδοτική συνεργασία» δημόσιου και ιδιωτικού τομέα ως «καταλύτη» για την εφαρμογή του σχεδιασμού. Τόνισε ότι χωρίς την «πολύτιμη συμβολή» του ιδιωτικού τομέα «ο οποιοσδήποτε σχεδιασμός θα ήταν ανεφάρμοστος», υπογραμμίζοντας πως η κυβέρνηση θεωρεί ότι η ανάπτυξη περνά μέσα από «σύγχρονες, λειτουργικές και ανθεκτικές υποδομές».
Σε αυτό το πλαίσιο, κάθε έργο υποδομής δεν αντιμετωπίζεται μόνο ως τεχνική κατασκευή ή οικονομική επένδυση, αλλά – όπως είπε – ως «άμεση προστιθέμενη αξία» για την καθημερινότητα του πολίτη, την ασφάλεια, την προσβασιμότητα, την ποιότητα ζωής και τις προοπτικές των επόμενων γενεών. Η τοποθέτηση αυτή αποτυπώνει μια θεσμική επιλογή: τη συστηματική ενσωμάτωση των ΣΔΙΤ και της ιδιωτικής συμμετοχής ως μόνιμου εργαλείου άσκησης πολιτικής υποδομών.
Σχόλιο
: Για τον πολίτη, η επιτάχυνση των έργων ΣΔΙΤ στους οδικούς άξονες Θεσσαλονίκη – Έδεσσα και Δράμα – Αμφίπολη σημαίνει προοπτική καλύτερης οδικής ασφάλειας, μικρότερους χρόνους μετακίνησης και ενίσχυση της τοπικής οικονομίας, ιδιαίτερα σε περιοχές που μέχρι σήμερα στηρίζονται σε επιβαρυμένα δίκτυα. Η παράλληλη πρόοδος σε μετρό, αεροδρόμιο, ΒΟΑΚ και σχολικές υποδομές δείχνει ότι η πολιτική υποδομών μετατοπίζεται σε ένα μόνιμο σχήμα συνδυασμένης χρηματοδότησης με ισχυρή παρουσία του ιδιωτικού τομέα. Αυτό δημιουργεί ευκαιρίες για ταχύτερη ολοκλήρωση κρίσιμων έργων, αλλά και ανάγκη για αυστηρή θεσμική εποπτεία, ώστε το δημόσιο συμφέρον – από τα διόδια μέχρι τη συντήρηση και την ποιότητα υπηρεσιών – να παραμένει στο επίκεντρο. Σε πολιτικό επίπεδο, η επιλογή αυτή εδραιώνει τις συμπράξεις ως βασικό εργαλείο άσκησης πολιτικής, μεταφέροντας τη συζήτηση από το «αν» στο «πώς» θα ρυθμιστεί η ισορροπία ανάμεσα στην ιδιωτική συμμετοχή και τις κοινωνικές ανάγκες.






