Το Κόσοβο οδηγείται σε τρίτες εκλογές μέσα σε 16 μήνες, με ρήξη στην ηγεσία και αδιέξοδο στις σχέσεις με Σερβία και ΕΕ. Η πολιτική πόλωση αποκτά πλέον απτό θεσμικό και οικονομικό κόστος.
Το Κόσοβο προσέρχεται ξανά στις κάλπες, για τρίτη φορά σε διάστημα μικρότερο των 16 μηνών, μετά την αποτυχία της Βουλής να εκλέξει νέο πρόεδρο. Η ρήξη μεταξύ του πρωθυπουργού Άλμπιν Κούρτι και της πρώην προέδρου Βιόσα Οσμάνι, που μέχρι πρόσφατα εμφανίζονταν ως δίδυμο ανανέωσης και καταπολέμησης της διαφθοράς, αποκρυσταλλώνει τη δομική αδυναμία του πολιτικού συστήματος να παράγει συναινέσεις. Σε μια χώρα που επιδιώκει θεσμική εδραίωση, ευρωπαϊκή προοπτική και εξομάλυνση με τη Σερβία, η επαναλαμβανόμενη προσφυγή στις κάλπες μετατρέπεται σε παράγοντα αστάθειας.
Πολιτική ανισορροπία και θεσμικό κενό
Η άρνηση του Κούρτι να στηρίξει δεύτερη θητεία της Οσμάνι στην προεδρία, με το επιχείρημα ότι επιδιώκει ενεργό κομματικό ρόλο, οδήγησε σε κατάρρευση της μέχρι πρότινος στρατηγικής συμμαχίας. Η Οσμάνι επανεντάσσεται τώρα στη Δημοκρατική Λίγκα Κοσόβου, θέτοντας το δίλημμα «κράτος των πολιτών ή κράτος ενός ανθρώπου», επιχειρώντας να κεφαλαιοποιήσει την ανησυχία για υπερσυγκέντρωση ισχύος. Την ίδια στιγμή, το κίνημα Αυτοδιάθεση του Κούρτι διατηρεί σαφές προβάδισμα, έχοντας φτάσει σε ποσοστά άνω του 50% στις προηγούμενες κάλπες, γεγονός που δημιουργεί μια ιδιότυπη ανισορροπία: ισχυρή κυβέρνηση χωρίς επαρκή θεσμική στήριξη από την αντιπολίτευση για κρίσιμες συνταγματικές λειτουργίες, όπως η εκλογή προέδρου.
Η αδυναμία συγκρότησης σταθερού πλαισίου συνεννόησης επιβαρύνει και το εξωτερικό μέτωπο. Η μονομερής δράση της κυβέρνησης στον σερβικό Βορρά –με κλείσιμο παράλληλων σερβικών δομών, από ταχυδρομεία μέχρι δημοτικές υπηρεσίες– έχει προκαλέσει τριβές με ΗΠΑ και ΕΕ και οδήγησε σε κυρώσεις και «πάγωμα» ευρωπαϊκών κινήτρων. Παράλληλα, η σκληρή γραμμή του Βελιγραδίου και η υβριδική του παρέμβαση στην πολιτική σκηνή του Κοσόβου τροφοδοτούν έναν φαύλο κύκλο καχυποψίας, που μπλοκάρει τον διάλογο των Βρυξελλών.
Κόστος για την ευρωπαϊκή πορεία και την οικονομία
Το Κόσοβο παραμένει η μόνη χώρα των Δυτικών Βαλκανίων χωρίς καθεστώς υποψήφιας προς ένταξη στην ΕΕ, με τις Βρυξέλλες να συνδέουν ρητά την πρόοδο με απτά βήματα εξομάλυνσης με τη Σερβία. Η πολιτική πόλωση και η συχνότητα των εκλογών αποθαρρύνουν επενδύσεις, καθυστερούν μεταρρυθμίσεις και στερούν από τη χώρα πρόσβαση σε σημαντικούς ευρωπαϊκούς πόρους και τεχνική υποστήριξη. Κάθε εκλογικός κύκλος αναστέλλει αποφάσεις σε υποδομές, ενέργεια και θεσμική αναβάθμιση, επιμηκύνοντας την αναπτυξιακή υστέρηση σε σχέση με γειτονικές οικονομίες που έχουν ήδη εμβαθύνει τη σχέση τους με την ΕΕ.
Σχόλιο 
: Για την Ελλάδα, η παρατεταμένη αστάθεια στο Κόσοβο σημαίνει καθυστέρηση στην ολοκλήρωση του ευρωπαϊκού σχεδίου στα Δυτικά Βαλκάνια, με άμεσες συνέπειες για τις διασυνοριακές επενδύσεις, τις μεταφορές και την ενεργειακή διασύνδεση. Η αβεβαιότητα περιορίζει το βάθος της παρουσίας ελληνικών επιχειρήσεων στην περιοχή και αυξάνει το γεωπολιτικό ρίσκο στον βόρειο άξονα, την ώρα που η Αθήνα επιδιώκει να κεφαλαιοποιήσει τον ρόλο της ως πύλη της ΕΕ προς τα Βαλκάνια. Η εξέλιξη καθιστά ακόμη πιο κρίσιμη μια συνεκτική ευρωπαϊκή στρατηγική για την περιοχή, στην οποία η Ελλάδα έχει συμφέρον να τοποθετηθεί ενεργά.
#Κόσοβο #εκλογές #ΔυτικάΒαλκάνια #ΕΕ
