Οι πετρελαιοπαραγωγοί του Κόλπου ανοίγουν ξανά τη συζήτηση για αγωγούς που παρακάμπτουν τα Στενά του Ορμούζ, μετά από μήνες ναυτιλιακών διαταραχών. Η αναζήτηση εναλλακτικών διαδρομών συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια εφοδιασμού και τις μελλοντικές τιμές πετρελαίου.
Η νέα γεωπολιτική ένταση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ μετατρέπει ένα παλιό σενάριο «ασκήσεων επί χάρτου» σε πραγματική ατζέντα υποδομών. Μετά από πάνω από τρεις μήνες σοβαρών διαταραχών στη ναυσιπλοΐα, οι πετρελαιοπαραγωγοί του Κόλπου εξετάζουν ανοιχτά αγωγούς που θα παρακάμπτουν το στενό θαλάσσιο πέρασμα από το οποίο διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας κατανάλωσης πετρελαίου.
Η αλλαγή κλίματος είναι σαφής: οι κίνδυνοι γύρω από το Ορμούζ δεν αντιμετωπίζονται πλέον ως παροδικά επεισόδια, αλλά ως διαρθρωτική απειλή για τις ροές ενέργειας.
Κουβέιτ, Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ αναζητούν νέους διαδρόμους
Το Κουβέιτ βρίσκεται στο επίκεντρο των διεργασιών. Ο Σεΐχης Χάλεντ Άχμαντ Αλ-Σαμπάχ, από την Kuwait Petroleum Corporation, επιβεβαίωσε ότι είναι σε εξέλιξη συνομιλίες με Σαουδική Αραβία και Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα για αγωγούς που θα οδηγούν το αργό σε λιμάνια εκτός Ορμούζ. Όπως σημείωσε, «παλαιότερα πολλοί αναρωτιούνταν: “Γιατί να κατασκευάζονται αγωγοί χωρίς να χρησιμοποιούνται;” Τώρα όμως φαίνεται η χρησιμότητα αυτών των αγωγών».
Σήμερα μόνο η Σαουδική Αραβία, με τον αγωγό East-West προς την Ερυθρά Θάλασσα, και τα ΗΑΕ, με τον αγωγό προς τη Φουτζέιρα στον Κόλπο του Ομάν, διαθέτουν ουσιαστικές δυνατότητες παράκαμψης. Και οι δύο γραμμές λειτουργούν ήδη στο μέγιστο, περιορίζοντας τα περιθώρια περαιτέρω εκτροπής φορτίων.
Πολιτικά εμπόδια σε δαπανηρές, μακροχρόνιες λύσεις
Για Κουβέιτ, Ιράκ, Κατάρ και Μπαχρέιν, η εξάρτηση από το Ορμούζ παραμένει σχεδόν απόλυτη. Η ιδέα νέων περιφερειακών αγωγών μέσω σαουδαραβικού ή εμιρατινού εδάφους επανέρχεται, αλλά συνοδεύεται από δύσκολες εμπορικές ρυθμίσεις, τέλη διέλευσης και ανάγκη σταθερού πολιτικού συντονισμού στο πλαίσιο του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
Στο παρελθόν, η πολιτική δυσπιστία, οι ανησυχίες για κυριαρχία και οι περιφερειακοί ανταγωνισμοί μπλόκαραν αντίστοιχα σχέδια. Το ερώτημα είναι αν η σημερινή αίσθηση επείγοντος θα αντέξει, εφόσον αποκλιμακωθούν οι εντάσεις και η ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ ομαλοποιηθεί.
Ασφάλεια εφοδιασμού για Ασία και Ευρώπη
Η συζήτηση στον Κόλπο συνδέεται άμεσα με τις ανησυχίες εισαγωγέων σε Ασία και Ευρώπη, από την Κίνα και την Ινδία έως την Ιαπωνία και τη Νότια Κορέα. Μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία και τις διαταραχές στην Ερυθρά Θάλασσα, η ευπάθεια του Ορμούζ εξελίσσεται σε κεντρικό παράγοντα για πληθωρισμό, βιομηχανική παραγωγή και παγκόσμια ανάπτυξη.
Παράλληλα, το Κουβέιτ εξετάζει πρόσθετη αποθήκευση στο Ομάν, στη νότια πλευρά των Στενών, ώστε να κερδίσει ευελιξία σε περιόδους κρίσης. Όμως τα μεγάλα έργα αγωγών απαιτούν χρόνια, δισεκατομμύρια δολάρια και τεχνική, περιβαλλοντική και διπλωματική διαχείριση.
Σχόλιο 
: Για την Ελλάδα, κάθε παρατεταμένη ένταση στο Ορμούζ αυξάνει τον κίνδυνο διακυμάνσεων στις διεθνείς τιμές πετρελαίου, άρα και στα καύσιμα κίνησης και θέρμανσης. Η δημιουργία εναλλακτικών αγωγών μπορεί μεσομακροπρόθεσμα να ενισχύσει τη σταθερότητα εφοδιασμού, αλλά βραχυπρόθεσμα η αγορά παραμένει εκτεθειμένη σε γεωπολιτικά σοκ. Για τον Έλληνα καταναλωτή αυτό σημαίνει ότι η πίεση στις τιμές μπορεί να επανεμφανιστεί αιφνιδιαστικά, ενώ για την ελληνική ναυτιλία και τα διυλιστήρια η ασφάλεια των θαλάσσιων διαδρομών του Κόλπου παραμένει κρίσιμος παράγοντας κερδοφορίας και επενδυτικών αποφάσεων.
#Ορμούζ #Πετρέλαιο #Κόλπος #Ενέργεια #Αγωγοί
