Ο Αλέξης Χαρίτσης αιτιολογεί την αποχώρησή του από τη Νέα Αριστερά ως πολιτικά αναγκαία και ζητά ενότητα των προοδευτικών δυνάμεων. Συνδέει την κρίση στον χώρο της Αριστεράς με την απουσία αξιόπιστης εναλλακτικής απέναντι στη διακυβέρνηση Μητσοτάκη.
Την αποχώρησή του από τη Νέα Αριστερά περιγράφει ως «δύσκολη αλλά αναγκαία πολιτικά» ο βουλευτής Μεσσηνίας Αλέξης Χαρίτσης, επιχειρώντας να τη συνδέσει όχι με προσωπικές διαφωνίες, αλλά με την κατεύθυνση ενός ολόκληρου πολιτικού χώρου. Μιλώντας στο Action24, εντάσσει την κίνηση αυτή σε ένα ευρύτερο σκηνικό ρευστότητας στην Αριστερά και στον προοδευτικό χώρο, όπου οι κομματικές «αυτόνομες πορείες» δείχνουν, κατά την εκτίμησή του, να μην απαντούν στις κοινωνικές πιέσεις.
Γιατί ο Χαρίτσης μιλά για «αδιέξοδη πορεία» της Νέας Αριστεράς;
Ο Αλέξης Χαρίτσης παραπέμπει στο κείμενο που συνυπογράφουν 150 στελέχη, βουλευτές, πρώην βουλευτές και μέλη της Κεντρικής Επιτροπής, όπου διατυπώνεται η θέση ότι η πορεία που έχει χαράξει η Νέα Αριστερά, βάσει αποφάσεων των οργάνων και της κομματικής πλειοψηφίας, είναι «σεβαστή αλλά αδιέξοδη». Η κριτική του δεν εστιάζει σε επιμέρους κινήσεις, αλλά στο συνολικό πολιτικό σχέδιο, το οποίο θεωρεί ότι δεν οδηγεί σε πραγματική προοδευτική διέξοδο.
Ο ίδιος τονίζει ότι η συγκυρία είναι «πάρα πολύ ρευστή», με πολιτικές και κοινωνικές ανακατατάξεις που αποτυπώνονται σε όλο το σύστημα και ιδιαίτερα στον χώρο της Αριστεράς. Σε αυτό το πλαίσιο, παρουσιάζει την αποχώρηση ως δήλωση παρουσίας στις διεργασίες ανασύνθεσης, και όχι ως υπαναχώρηση από την πολιτική σκηνή.
Η Βουλή ως «πεδίο μάχης» και το ζήτημα της εκπροσώπησης
Κεντρικό στοιχείο της επιχειρηματολογίας του Χαρίτση είναι ο ρόλος της Βουλής. Τη χαρακτηρίζει «πεδίο μάχης» σε μια περίοδο που, όπως λέει, συμπίπτει με σκάνδαλα, έκρηξη του κόστους ζωής, «πολύ μεγάλες εκπτώσεις θεσμικές», κρίση δημοκρατίας και οικονομική πολιτική που οξύνει τις ανισότητες. Υπό αυτές τις συνθήκες, θεωρεί ότι η απουσία ή η αποδυνάμωση φωνών της Αριστεράς στο Κοινοβούλιο συνιστά αντίφαση με τις ανάγκες της συγκυρίας.
Η τοποθέτηση αυτή φωτίζει μια κρίσιμη διάσταση: η εσωτερική αναδιάταξη της Αριστεράς δεν είναι, κατά τον ίδιο, απλώς οργανωτικό ζήτημα, αλλά αφορά την ικανότητα του συστήματος να παράγει αντιπολίτευση με ουσιαστικό κοινοβουλευτικό αποτύπωμα. Η αναφορά του σε «στέρηση φωνών» δείχνει ότι η πολυδιάσπαση αντιμετωπίζεται ως θεσμικό πρόβλημα, όχι μόνο ως εκλογικό ρίσκο.
Η επάνοδος Τσίπρα και η ανάγκη για σαφές πολιτικό σχέδιο
Ο Αλέξης Χαρίτσης αναγνωρίζει ότι η επάνοδος του Αλέξη Τσίπρα και η ίδρυση του νέου του κόμματος δημιούργησαν «κοινωνική δυναμική» και «τάραξαν τα λιμνάζοντα νερά» στον χώρο της Αριστεράς και του ευρύτερου προοδευτικού φάσματος. Εμφανίζεται θετικός απέναντι σε αυτή την κινητικότητα, αλλά θέτει σαφές όριο: η δυναμική από μόνη της «δεν είναι ικανή συνθήκη» για πολιτική αλλαγή.
Ζητά «μεγαλύτερη προγραμματική σαφήνεια» και ένα συγκεκριμένο πολιτικό σχέδιο που να οδηγεί σε αλλαγή διακυβέρνησης. Ακόμη και για την πρόσφατη ομιλία Τσίπρα στο Θησείο, που τη χαρακτηρίζει «σαφώς σε αριστερή κατεύθυνση» και «πολύ κοντά» σε όσα ο ίδιος έχει υποστηρίξει, επιμένει ότι πολλά σημεία πρέπει να γίνουν πιο συγκεκριμένα. Η κριτική του εστιάζει έτσι στην απόσταση ανάμεσα στον προοδευτικό λόγο και την ανάγκη για εφαρμόσιμες, δεσμευτικές πολιτικές.
Από τον ΣΥΡΙΖΑ στη Νέα Αριστερά και τώρα στην αποχώρηση
Ο Χαρίτσης υπενθυμίζει ότι δεν μετανιώνει για την προηγούμενη αποχώρηση από τον ΣΥΡΙΖΑ. Τη δημιουργία της Νέας Αριστεράς τη χαρακτηρίζει ως απάντηση σε έναν «πρωτοφανή ευτελισμό», ο οποίος, όπως υποστηρίζει, αποδείχθηκε ότι οδηγούσε στη διάλυση ενός ολόκληρου πολιτικού χώρου και μιας ολόκληρης παράταξης. Με αυτόν τον τρόπο επιχειρεί να συνδέσει τις διαδοχικές του επιλογές με μια σταθερή λογική αντίδρασης σε αδιέξοδες πορείες, και όχι με τακτικισμούς.
Δηλώνει ότι «δεν είναι παντός καιρού» ούτε διατεθειμένος να υπηρετεί «το οποιοδήποτε σχέδιο» μόνο και μόνο για να παραμένει στην πολιτική. Παρουσιάζει την παραίτησή του από την προεδρία της Νέας Αριστεράς και τη σημερινή αποχώρηση ως «πράξη συνεπή» με τη μέχρι τώρα στάση του, ακριβώς επειδή δηλώνει ότι πιστεύει σε ένα πολιτικό σχέδιο ενότητας. Παρά τη διαφωνία του με την πορεία του κόμματος, τονίζει ότι εξακολουθεί να θεωρεί τα στελέχη της Νέας Αριστεράς «συντρόφους» και τους εύχεται «κάθε επιτυχία».
ΠΑΣΟΚ, ΣΥΡΙΖΑ και το χαμένο στοίχημα των προοδευτικών συγκλίσεων
Στο πεδίο των σχέσεων με το ΠΑΣΟΚ, ο Χαρίτσης υπενθυμίζει ότι την τελευταία τριετία υπήρξε κοινοβουλευτική συνεργασία σε σειρά ζητημάτων. Ωστόσο, κρίνει ότι η επιλογή του ΠΑΣΟΚ για «αυτόνομη πορεία», όπως αποτυπώθηκε και στη συνεδριακή του απόφαση, σε συνδυασμό με τον ανταγωνισμό ΠΑΣΟΚ – ΣΥΡΙΖΑ για τη δεύτερη θέση, δυσχέρανε τις δυνατότητες ευρύτερων συγκλίσεων.
Κατά την άποψή του, την ώρα που για την κοινωνία ήταν επείγουσα η δημιουργία συγκλίσεων ώστε να υπάρξει αντίπαλος πόλος απέναντι στη «Δεξιά του Κυριάκου Μητσοτάκη», τα δύο κόμματα εγκλωβίστηκαν σε μια μάχη πρωτοκαθεδρίας. Παρ’ όλα αυτά, επιμένει ότι οι δυνάμεις της «αριστερόστροφης σοσιαλδημοκρατίας», όπως αναφέρει χαρακτηριστικά το παράδειγμα της Ισπανίας του Πέδρο Σάντσεθ, πρέπει να συμμετέχουν σε μια προσπάθεια συγκλίσεων.
Πρώτα ενότητα της Αριστεράς, μετά ευρύτερες συνεργασίες;
Αναφερόμενος στην πρόταση του Χάρη Δούκα για συνεργασία ΕΛΑΣ – ΠΑΣΟΚ, ο Χαρίτσης βάζει ως προϋπόθεση την ενότητα της Αριστεράς. Θεωρεί ότι «το πρώτο βήμα είναι η ενότητα της Αριστεράς» και ότι το μείζον σήμερα είναι να υπάρξουν συγκλίσεις εντός του αριστερού χώρου. Μόνο εφόσον μια πρόταση συνεργασίας έχει σαφή προγραμματική βάση, λέει, μπορεί να τεθεί στο τραπέζι και να συζητηθεί.
Η θέση αυτή δείχνει μια ιεράρχηση: πριν από τις ευρύτερες προοδευτικές συμπράξεις, προέχει η στοιχειώδης συνεννόηση μεταξύ των αριστερών σχηματισμών. Ωστόσο, η ίδια η πραγματικότητα των διαδοχικών αποχωρήσεων και διασπάσεων αναδεικνύει το πόσο δύσκολη είναι στην πράξη αυτή η ενότητα που ο ίδιος θέτει ως προτεραιότητα.
Η κρίση στον ΣΥΡΙΖΑ και η παραίτηση Αχτσιόγλου
Για την κατάσταση στον ΣΥΡΙΖΑ, ο Αλέξης Χαρίτσης σημειώνει ότι δεν του δημιουργεί «ευχάριστα συναισθήματα». Ενόψει της συνεδρίασης των κομματικών οργάνων, εκτιμά ότι ισχύει ό,τι και για τη Νέα Αριστερά: «οι λογικές της κομματικής καταγραφής και της αυτόνομης πορείας» δεν συμβάλλουν στην ευρύτερη προσπάθεια που, κατά τη γνώμη του, πρέπει να γίνει. Η κριτική του επεκτείνεται έτσι σε όλο το φάσμα της Αριστεράς, επισημαίνοντας ότι η εσωστρέφεια και η αριθμητική καταγραφή συσχετισμών λειτουργούν ανασταλτικά.
Για την παραίτηση της Έφης Αχτσιόγλου, δηλώνει ότι ήταν ενήμερος, σέβεται απολύτως την απόφασή της και τους λόγους που η ίδια εξήγησε. Υπογραμμίζει ότι τη θέση της στη Βουλή αναλαμβάνει ο Γιάννης Δραγασάκης, τον οποίο χαρακτηρίζει «ιστορικό στέλεχος της Αριστεράς», επισημαίνοντας τη βαρύτητα της παρουσίας του. Η αναφορά αυτή δείχνει ότι, ακόμη και σε συνθήκες κρίσης, η ανακύκλωση έμπειρων στελεχών θεωρείται στοιχείο σταθερότητας για τον χώρο.
«Εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης» απέναντι στον Μητσοτάκη
Στο πολιτικό δια ταύτα, ο Χαρίτσης διατυπώνει καθαρά τον στόχο: «Η ελληνική κοινωνία έχει ανάγκη από μια εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης. Δεν μπορεί ο κ. Μητσοτάκης να συνεχίσει να παίζει μπάλα μόνος του στο πολιτικό γήπεδο της χώρας». Συνδέει έτσι την κριτική του προς τα κόμματα της Αριστεράς με την ανάγκη να υπάρξει πειστικός κυβερνητικός αντίλογος.
Επισημαίνει ότι αυτό απαιτεί «πάρα πολλή δουλειά» και προειδοποιεί ότι ο στόχος δεν μπορεί να είναι απλώς η υπέρβαση κάποιου άλλου κόμματος για τη δεύτερη θέση. Η τοποθέτηση αυτή έρχεται ως απάντηση στην εικόνα ενός προοδευτικού χώρου που συχνά μοιάζει να μετρά ποσοστά και όχι να δομεί εναλλακτική διακυβέρνηση.
Προσωπική διαδρομή και ενδεχόμενη αποχώρηση από την πολιτική
Τέλος, ο Αλέξης Χαρίτσης δεν αποκλείει το ενδεχόμενο να αποχωρήσει συνολικά από την πολιτική. Παραδέχεται ότι το έχει σκεφτεί και δηλώνει ότι δεν έχει κανένα πρόβλημα με αυτό, τονίζοντας πως έχει κάνει τη διαδρομή και την προσπάθειά του. Επαναλαμβάνει ότι βρίσκεται στην πολιτική «για να υπηρετήσει ένα πολιτικό σχέδιο» και ότι, αν αυτό δεν μπορεί να υλοποιηθεί, «δεν έχει κανένα πρόβλημα να πάει σπίτι του».
Η δήλωση αυτή λειτουργεί και ως πολιτικό μήνυμα: επιχειρεί να διαφοροποιηθεί από την εικόνα επαγγελματία πολιτικού που προσαρμόζεται σε κάθε σχήμα για να διατηρεί ρόλο. Ταυτόχρονα, όμως, αναδεικνύει το ερώτημα κατά πόσο οι προσωπικές διαδρομές μπορούν να υπερβούν τις δομικές αδυναμίες ενός κατακερματισμένου χώρου.
Σχόλιο
: Για τον πολίτη, οι τοποθετήσεις Χαρίτση φωτίζουν ένα κεντρικό θεσμικό ζήτημα: η σημερινή πολυδιάσπαση της Αριστεράς και του προοδευτικού χώρου δεν αφορά μόνο τα κομματικά επιτελεία, αλλά επηρεάζει άμεσα την ποιότητα της αντιπολίτευσης, άρα και τον έλεγχο της εκτελεστικής εξουσίας. Όταν στη Βουλή λείπει μια συνεκτική, προγραμματικά σαφής εναλλακτική, ο δημόσιος διάλογος γύρω από το κόστος ζωής, τις θεσμικές εγγυήσεις και τις κοινωνικές ανισότητες παραμένει αποσπασματικός. Η αναφορά στην ανάγκη για «εναλλακτική πρόταση διακυβέρνησης» δείχνει ότι το πραγματικό διακύβευμα για την ελληνική πολιτική σκηνή δεν είναι ποιος θα είναι δεύτερος, αλλά αν θα υπάρξει ένας αξιόπιστος, κυβερνητικά προετοιμασμένος πόλος απέναντι στη σημερινή πλειοψηφία. Μέχρι να απαντηθεί αυτό, ο μέσος πολίτης θα συνεχίσει να βλέπει περισσότερες μετακινήσεις στελεχών παρά συγκεκριμένες λύσεις για την καθημερινότητά του.






