Η ασφάλεια δημοσιογράφων τοποθετείται στο επίκεντρο ενός νέου Εθνικού Σχεδίου Δράσης που παρουσίασε η κυβέρνηση, επιχειρώντας να συνδέσει θεσμικές εγγυήσεις με την ποιότητα της ενημέρωσης. Η πρωτοβουλία πλαισιώνεται από ρυθμίσεις για τις καταχρηστικές αγωγές, την αποποινικοποίηση της απλής δυσφήμησης και την ψηφιακή προστασία του δημόσιου λόγου.
Η ασφάλεια δημοσιογράφων αναδεικνύεται σε κεντρικό πολιτικό διακύβευμα μέσα από το Εθνικό Σχέδιο Δράσης που παρουσίασαν η κυβέρνηση και οι συναρμόδιοι θεσμοί, με στόχο τη θωράκιση της ελευθερίας του Τύπου και της ποιότητας της ενημέρωσης. Η κυβερνητική πλευρά επιλέγει να εμφανίσει την πρωτοβουλία όχι ως τυπική συμμόρφωση προς τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις, αλλά ως συνειδητή πολιτική επιλογή με έμφαση στη θεσμική συνεργασία και τη διαβούλευση.
Πώς οργανώνεται το εθνικό σχέδιο για την ασφάλεια δημοσιογράφων;
Ο Παύλος Μαρινάκης περιγράφει ένα ενιαίο πλαίσιο που συγκεντρώνει νομοθετικές, θεσμικές και πολιτικές παρεμβάσεις, από την κατάργηση της απλής δυσφήμησης έως την αυστηροποίηση των ποινών για επιθέσεις σε δημοσιογράφους και τη δημιουργία Παρατηρητηρίου για τις καταχρηστικές αγωγές. Η κυβέρνηση μιλά για προσέγγιση «από τα κάτω προς τα πάνω», με συμμετοχή δημοσιογραφικών ενώσεων, ακαδημαϊκών και διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΑΣΕ και το Συμβούλιο της Ευρώπης, επιδιώκοντας κοινωνική συναίνεση και όχι μόνο κυβερνητική υπογραφή.
Η Γενική Γραμματεία Επικοινωνίας και Ενημέρωσης προβάλλει ως θεσμικός κόμβος αυτής της στρατηγικής, αξιοποιώντας τη Task Force για την Ασφάλεια των Δημοσιογράφων που λειτουργεί από το 2022. Η παρουσία της Μπάρμπαρα Τριόνφι εκ μέρους του ΟΑΣΕ προσδίδει διεθνή νομιμοποίηση στην πρωτοβουλία, με σαφή επισήμανση ότι η προστασία των λειτουργών της ενημέρωσης αποτελεί προϋπόθεση για τη δημοκρατική λογοδοσία και την ανάσχεση της παραπληροφόρησης.
Ποιο είναι το θεσμικό πλαίσιο για SLAPPs, δυσφήμηση και ψηφιακές επιθέσεις;
Ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας παρουσιάζει ένα πακέτο ρυθμίσεων που στοχεύει στις καταχρηστικές αγωγές, με πρόωρη απόρριψη προδήλως αβάσιμων υποθέσεων, ταχύτερες διαδικασίες και αυστηρότερες συνέπειες για όσους χρησιμοποιούν τη δικαιοσύνη ως εργαλείο εκφοβισμού. Σημείο-κλειδί είναι ότι η Ελλάδα δηλώνει πως υπερβαίνει τα ελάχιστα όρια της ευρωπαϊκής οδηγίας, επεκτείνοντας την προστασία και σε αμιγώς εθνικές υποθέσεις, ενώ υπενθυμίζεται η αποποινικοποίηση της απλής δυσφήμησης ως ανάχωμα σε καταχρηστικές πρακτικές.
Στο ψηφιακό πεδίο, ο Παύλος Μαρινάκης αναδεικνύει τις ανώνυμες διαδικτυακές επιθέσεις ως «ελέφαντα στο δωμάτιο» και επαναφέρει την πρόταση για ταυτοποίηση χρηστών στις πλατφόρμες, με τη διευκρίνιση ότι δεν καταργείται η χρήση ψευδωνύμου, αλλά ενισχύεται η υποχρέωση των πλατφορμών να γνωρίζουν τον πραγματικό χρήστη. Η τοποθέτηση αυτή ανοίγει κρίσιμο θεσμικό ερώτημα για την ισορροπία ανάμεσα στην προστασία από παρενόχληση και στην ανωνυμία ως εργαλείο ελεύθερης έκφρασης, ιδίως για ευάλωτες ομάδες και ερευνητική δημοσιογραφία.
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Για τον πολίτη, οι αλλαγές δεν μεταφράζονται άμεσα σε φόρους ή παροχές, αλλά σε ποιότητα και ασφάλεια του δημόσιου λόγου από τον οποίο εξαρτώνται όλες οι υπόλοιπες πολιτικές επιλογές. Αν οι ρυθμίσεις για τις SLAPPs, την αποποινικοποίηση της απλής δυσφήμησης και την προστασία από επιθέσεις λειτουργήσουν όπως περιγράφονται, οι δημοσιογράφοι θα μπορούν να ελέγχουν πιο απερίσπαστα την εξουσία, περιορίζοντας τον φόβο οικονομικής ή φυσικής στοχοποίησης.
Ταυτόχρονα, η συζήτηση για την ταυτοποίηση χρηστών στις ψηφιακές πλατφόρμες αγγίζει άμεσα τα δικαιώματα κάθε πολίτη που συμμετέχει στον δημόσιο διάλογο. Η θεσμική λεπτομέρεια του πώς θα εφαρμοστεί –ποιος θα έχει πρόσβαση στα στοιχεία, με ποιες εγγυήσεις και ποιον δικαστικό έλεγχο– θα κρίνει αν το μέτρο θα λειτουργήσει ως ασπίδα απέναντι στον ψηφιακό εκφοβισμό ή ως εργαλείο περιορισμού της ανώνυμης κριτικής.
Σχόλιο 
: Η κυβέρνηση επιχειρεί να μετατρέψει την ευρωπαϊκή πίεση για κράτος δικαίου σε αφήγημα «αξιοσημείωτης προόδου», συνδέοντας την ασφάλεια των δημοσιογράφων με θεσμικές μεταρρυθμίσεις και διεθνή αναγνώριση. Το πραγματικό τεστ, όμως, δεν θα είναι οι αναφορές της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά το αν οι ίδιοι οι δημοσιογράφοι και οι πολίτες θα διαπιστώσουν στην πράξη λιγότερο φόβο για αγωγές, επιθέσεις και ψηφιακή στοχοποίηση όταν ασκούν κριτική στην εξουσία.
Διαβάστε επίσης:
Μαρινάκης καταγγέλλει επιθέσεις, υπερασπίζεται εκκένωση προσφυγικών
ΠΑΣΟΚ καταγγέλλει κυβέρνηση Μητσοτάκη για ακρίβεια και αδράνεια
#ΠαύλοςΜαρινάκης #ΙωάννηςΜπούγας #ΕύηΔραμαλιώτη #ΟΑΣΕ #ΕλευθερίαΤύπου
