Τα μη κρατικά πανεπιστήμια βρίσκονται στο επίκεντρο της θεσμικής αντιπαράθεσης για την αναθεώρηση του άρθρου 16, με το ΠΑΣΟΚ να θέτει ως κόκκινη γραμμή τον μη κερδοσκοπικό τους χαρακτήρα. Η Νάντια Γιαννακοπούλου καταγγέλλει «συνταγματικό λαϊκισμό» στην κυβερνητική διαδικασία και ζητά αυξημένη πλειοψηφία τριών πέμπτων.
Τα μη κρατικά πανεπιστήμια βρίσκονται πλέον στον σκληρό πυρήνα της συζήτησης για την αναθεώρηση του άρθρου 16, με το ΠΑΣΟΚ να επιχειρεί να συνδέσει τη θεσμική αλλαγή με ρητή συνταγματική θωράκιση του δημόσιου πανεπιστημίου. Η παρέμβαση της Νάντιας Γιαννακοπούλου στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος ανέδειξε τη σύγκρουση δύο διαφορετικών αντιλήψεων για τον ρόλο της ανώτατης εκπαίδευσης.
Πώς το ΠΑΣΟΚ οριοθετεί τα μη κρατικά πανεπιστήμια;
Η βουλευτής του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής ζήτησε να επιτραπεί η λειτουργία μη κρατικών, μη κερδοσκοπικών πανεπιστημίων που θα «συμπληρώνουν και δεν θα υποκαθιστούν» το δημόσιο πανεπιστήμιο. Στο επίκεντρο της πρότασης βρίσκεται η ρητή συνταγματική κατοχύρωση του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, της κοινωνικής αποστολής και της αυστηρής εποπτείας από ανεξάρτητη αρχή, κατά τα ευρωπαϊκά πρότυπα.
Η κ. Γιαννακοπούλου υποστήριξε ότι η Ελλάδα έχει εγκλωβιστεί για δεκαετίες σε «στείρα ιδεολογική αντιπαράθεση», χάνοντας ακαδημαϊκές επενδύσεις και ανθρώπινο κεφάλαιο που κατευθύνεται σε σπουδές στο εξωτερικό. Παράλληλα, επέμεινε ότι το πραγματικά προοδευτικό βήμα είναι ένας μικτός χάρτης ανώτατης εκπαίδευσης, με ισχυρό δημόσιο πανεπιστήμιο και μη κρατικά, αλλά μη κερδοσκοπικά ιδρύματα υπό αυστηρή πιστοποίηση.
Πού συγκρούεται η πρόταση ΠΑΣΟΚ με την κυβέρνηση;
Κατά την κριτική της, η κυβερνητική πρόταση μιλά για ανώτατη εκπαίδευση από νομικά πρόσωπα «δημοσίου ή ιδιωτικού χαρακτήρα» χωρίς να αναφέρεται πουθενά η λέξη «μη κερδοσκοπικός». Αυτή η «σιωπή» ερμηνεύεται από το ΠΑΣΟΚ ως άνοιγμα στην εγκαθίδρυση κερδοσκοπικού, επιχειρηματικού πανεπιστημίου, χωρίς συνταγματικά κατοχυρωμένη κοινωνική αποστολή και χωρίς σαφείς εγγυήσεις προσβασιμότητας.
Η βουλευτής έκανε λόγο για «συνταγματικό λαϊκισμό» ως προς τον τρόπο που η κυβερνητική πλειοψηφία επέλεξε να κινήσει τη διαδικασία, στο τέλος της βουλευτικής περιόδου και «μέσα στην καρδιά του καλοκαιριού». Το ΠΑΣΟΚ, αντίθετα, δηλώνει ότι δεν θα απέχει από την ευθύνη, αλλά επιμένει στην αυξημένη πλειοψηφία των τριών πέμπτων και σε ένα Σύνταγμα που «κυβερνά με κανόνες, όχι κατά τη βούληση της εκάστοτε εξουσίας».
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Για τους πολίτες, η διαμάχη γύρω από τα μη κρατικά πανεπιστήμια μεταφράζεται σε δύο κρίσιμα πεδία: ποιότητα σπουδών και ισότητα ευκαιριών. Αν επικρατήσει η λογική του μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα με ισχυρή εποπτεία, το ΠΑΣΟΚ υποστηρίζει ότι μπορεί να περιοριστεί η «διαρροή» φοιτητών στο εξωτερικό και να ενισχυθεί ο ακαδημαϊκός χάρτης χωρίς να υποβαθμιστεί το δημόσιο πανεπιστήμιο.
Αντιστρόφως, η απουσία ρητών συνταγματικών φραγμών στον κερδοσκοπικό χαρακτήρα θα κρίνει στην πράξη αν η πρόσβαση στην ανώτατη εκπαίδευση θα παραμείνει κυρίως δημόσιο αγαθό ή θα επηρεαστεί από την αγοραστική δυνατότητα κάθε οικογένειας. Η εξέλιξη της αναθεώρησης θα καθορίσει αν η χρηματοδότηση και η θεσμική ενίσχυση του δημόσιου πανεπιστημίου θα αποτελέσουν νομικά δεσμευτική υποχρέωση του κράτους ή πολιτική επιλογή που μπορεί να μεταβάλλεται.
Σχόλιο 
: Η παρέμβαση του ΠΑΣΟΚ μετατρέπει τη συζήτηση για τα μη κρατικά πανεπιστήμια από ιδεολογική αντιπαράθεση σε δοκιμασία θεσμικής αξιοπιστίας: αν η αναθεώρηση του άρθρου 16 γίνει με νομικά φίλτρα ή με πολιτικό τακτικισμό. Η πραγματική σύγκρουση δεν αφορά μόνο το αν θα υπάρχουν μη κρατικά ιδρύματα, αλλά ποιος θα γράφει τους κανόνες λειτουργίας τους: το Σύνταγμα με ρητές εγγυήσεις ή η εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία.
Διαβάστε επίσης:
ΠΑΣΟΚ καταγγέλλει Μητσοτάκη για «τζάμπα» προνόμια στους λίγους
Μαρινάκης απαντά σε Τσίπρα και ορίζει ΠΑΣΟΚ ως αντιπολίτευση
#ΠΑΣΟΚ #ΝάντιαΓιαννακοπούλου #Βουλή #Σύνταγμα #άρθρο16
