Το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν Ουάσινγκτον και Τεχεράνη μπαίνει σε κρίσιμη φάση, καθώς ο αντιπρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών Τζ. Ντι. Βανς καλεί Ισραήλ και Χεζμπολάχ να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους για τον Λίβανο. Η Ουάσινγκτον εμφανίζεται να αναλαμβάνει ρόλο εγγυητή στην αποκλιμάκωση, με την Τεχεράνη να υπενθυμίζει τις υποχρεώσεις των ΗΠΑ σε όλα τα μέτωπα.
Το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν Ουάσινγκτον και Τεχεράνη για τον Λίβανο βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο, μετά τις δηλώσεις του αντιπροέδρου των Ηνωμένων Πολιτειών Τζ. Ντι. Βανς που ζήτησε από Ισραήλ και Χεζμπολάχ να τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους. Η παρέμβαση από τον Λευκό Οίκο αναδεικνύει την προσπάθεια της κυβέρνησης Τραμπ να περιορίσει τη βία στα βόρεια σύνορα του Ισραήλ χωρίς να ανοίξει νέο μέτωπο κλιμάκωσης στον Λίβανο.
Πώς δοκιμάζεται το μνημόνιο κατανόησης στον Λίβανο;
Ο Βανς περιέγραψε με σαφήνεια ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες αναμένουν από τη Χεζμπολάχ να σταματήσει «να εκτοξεύει ρουκέτες» και «να εκτοξεύει μη επανδρωμένα αεροσκάφη κατά Ισραηλινών», ενώ παράλληλα ζήτησε από το Ισραήλ να μην «ξεφύγει στον Λίβανο». Με τη φράση «και οι δύο πλευρές πρέπει να τιμήσουν τη δική τους πλευρά της συμφωνίας» έστειλε μήνυμα ισόρροπης πίεσης, αποφεύγοντας να δώσει πολιτική κάλυψη σε μονομερείς ενέργειες.
Στο ίδιο πλαίσιο, ο Αμερικανός αντιπρόεδρος υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση του Λιβάνου θα πρέπει, βάσει της ρύθμισης, να μπορεί να αστυνομεύει τον νότιο Λίβανο. Η αναφορά αυτή δείχνει πως η Ουάσινγκτον επιδιώκει ενίσχυση του ρόλου του λιβανικού κράτους, περιορίζοντας τον χώρο για αυτόνομη στρατιωτική δράση της Χεζμπολάχ και προσδοκώντας μείωση των πυρών και των συγκρούσεων στην περιοχή.
Ποιος ρόλος αποδίδεται σε ΗΠΑ και Ιράν στη συμφωνία;
Ο Βανς επανέλαβε τη θέση του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι η Χεζμπολάχ «συνεχώς σηκώνει κεφάλι», καταγράφοντας την αμερικανική ανησυχία για την επαναλαμβανόμενη ένταση στα βόρεια του Ισραήλ. Την ίδια στιγμή, η δήλωση ότι η συμφωνία αναμένεται να μειώσει τα επεισόδια πυροβολισμών και τις μάχες στον Λίβανο δείχνει την προσδοκία της Ουάσινγκτον να μετατρέψει το μνημόνιο κατανόησης σε πρακτικό εργαλείο αποκλιμάκωσης.
Από την πλευρά της Τεχεράνης, ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Σεγιέντ Αραγκτσί υπενθύμισε ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν ευθύνη, βάσει του μνημονίου, να συμβάλουν στον τερματισμό των συγκρούσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου. Η τοποθέτηση αυτή λειτουργεί ως δημόσια υπενθύμιση των ρητρών της συμφωνίας προς την Ουάσινγκτον, σε μια περίοδο όπου η αξιοπιστία των μεγάλων δυνάμεων ως εγγυητών ασφάλειας κρίνεται στην πράξη.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, κάθε προσπάθεια σταθεροποίησης στον Λίβανο και στα σύνορα Ισραήλ–Λιβάνου αφορά άμεσα τη συνολική ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο. Η μείωση της έντασης σε αυτό το μέτωπο περιορίζει τον κίνδυνο γενικευμένης αποσταθεροποίησης στη Μέση Ανατολή, κάτι που θα επηρέαζε τις διπλωματικές ισορροπίες στις οποίες η Αθήνα επενδύει, τόσο στις σχέσεις με το Ισραήλ όσο και στον διάλογο με αραβικές χώρες.
Σχόλιο 
: Η έμφαση των Ηνωμένων Πολιτειών στον ρόλο του λιβανικού κράτους και στη συγκράτηση τόσο της Χεζμπολάχ όσο και του Ισραήλ δημιουργεί ένα πλαίσιο όπου η Ελλάδα μπορεί να ενισχύσει το προφίλ της ως προβλέψιμου, σταθερού εταίρου στην Ανατολική Μεσόγειο. Σε ένα περιβάλλον όπου η ασφάλεια συνδέεται όλο και περισσότερο με την αξιοπιστία των δεσμεύσεων, η Αθήνα έχει συμφέρον να παρακολουθεί στενά πώς εφαρμόζεται στην πράξη το μνημόνιο κατανόησης για τον Λίβανο.
Διαβάστε επίσης:
ΗΠΑ: Ο Βανς διευκρινίζει όρους για ιρανική αυτοάμυνα
ΗΠΑ: Συμφωνία με Ιράν επιτρέπει διέλευση σαουδαραβικών τάνκερ
#ΗνωμένεςΠολιτείες #Ισραήλ #Χεζμπολάχ #Λίβανος #Ιράν
