Η προστασία καταναλωτών μπαίνει στο επίκεντρο του νέου νομοσχεδίου του υπουργείου Ανάπτυξης, που τίθεται σε δημόσια διαβούλευση έως τις 29 Ιουνίου 2026. Από τα πλαφόν στα επιτόκια μέχρι το «δικαίωμα στη λήθη» για επιζώντες καρκίνου, διαμορφώνεται ένα αυστηρότερο πλαίσιο για τράπεζες, εμπόρους και παρόχους υπηρεσιών.
Η προστασία καταναλωτών μπαίνει στο κέντρο της νέας πρωτοβουλίας του υπουργείου Ανάπτυξης, με σχέδιο νόμου που αναδιαμορφώνει τις συμβάσεις πίστωσης, τις ηλεκτρονικές συναλλαγές και τις «πράσινες» εμπορικές πρακτικές. Το υπουργείο ενσωματώνει τέσσερις ευρωπαϊκές οδηγίες και προσθέτει εθνικές ρυθμίσεις, ανοίγοντας δημόσια ηλεκτρονική διαβούλευση έως τις 29 Ιουνίου 2026, στις 22:00.
Πώς αλλάζει η προστασία καταναλωτών σε δάνεια και συναλλαγές;
Ο κορμός του νομοσχεδίου αφορά δάνεια χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις, δηλαδή καταναλωτικά, επισκευαστικά και πιστωτικές κάρτες έως 100.000 €, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της καθημερινής χρηματοδότησης των νοικοκυριών. Οι όροι των συμβάσεων υποχρεωτικά απλοποιούνται, με στόχο να εξαφανιστούν τα δυσνόητα «ψιλά γράμματα» και οι κρυφές επιβαρύνσεις που επιβάρυναν απρόβλεπτα το τελικό κόστος.
Παράλληλα, θεσπίζεται υποχρεωτική διαφάνεια στις τραπεζικές συμβάσεις, με σαφή παρουσίαση χρεώσεων, επιτοκίων, προμηθειών και κινδύνων πριν από τη σύναψη της σύμβασης. Ενισχύεται και το δικαίωμα υπαναχώρησης εντός 14 ημερών χωρίς αιτιολόγηση, με πιο καθαρό πλαίσιο, ώστε ο δανειολήπτης να μπορεί να ακυρώσει τη σύμβαση αν κρίνει ότι δεν τον εξυπηρετεί.
Ποιο θεσμικό πλαίσιο διαμορφώνεται γύρω από τράπεζες και αγορά;
Κεντρική τομή είναι το πλαφόν στο συνολικό ετήσιο πραγματικό επιτόκιο (Σ.Ε.Π.Ε.), που δεν θα μπορεί να υπερβαίνει το 30% έως 50% του Σ.Ε.Π.Ε. που δημοσιεύει ανά τρίμηνο η Τράπεζα της Ελλάδος, με το ακριβές όριο να καθορίζεται από τους συναρμόδιους υπουργούς σε συνεργασία με τον διοικητή της ΤτΕ. Επιπλέον, μπαίνουν όρια στο τελικό ποσό αποπληρωμής: έως 60% πάνω από το αρχικό κεφάλαιο για δάνεια έως 4 χρόνια, 70% για δάνεια 4-8 ετών και 75% για δάνεια άνω των 8 ετών, πλην πιστωτικών καρτών.
Οι ρυθμίσεις στοχεύουν στην αντιμετώπιση της υπερχρέωσης, περιορίζοντας περιπτώσεις όπου τόκοι και προμήθειες εκτίνασσαν το χρέος πέρα από κάθε αρχικό υπολογισμό. Ταυτόχρονα, εισάγεται «δικαίωμα στη λήθη» για επιζώντες από καρκίνο: πέντε χρόνια μετά την ολοκλήρωση της θεραπείας, οι πιστωτικοί φορείς δεν θα μπορούν να χρησιμοποιούν σχετικά δεδομένα για ασφαλιστικές συμβάσεις συνδεδεμένες με πίστωση, διευκολύνοντας ισότιμη πρόσβαση σε χρηματοδότηση.
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Για τον πολίτη, το νέο πλαίσιο σημαίνει πιο προβλέψιμο κόστος δανεισμού και μεγαλύτερη διαπραγματευτική ισχύ απέναντι σε τράπεζες και παρόχους, χωρίς αναδρομική ισχύ για υφιστάμενες συμβάσεις. Στις εξ αποστάσεως συμβάσεις, κατοχυρώνεται δικαίωμα ανθρώπινης εξυπηρέτησης και όχι αποκλειστικά μέσω αυτοματοποιημένων συστημάτων, κάτι κρίσιμο για ηλικιωμένους και ευάλωτες ομάδες.
Στο πεδίο των προϊόντων, η οδηγία για παραπλανητικούς «οικολογικούς» ισχυρισμούς απαγορεύει πρακτικές που δημιουργούν ψευδή εικόνα περιβαλλοντικής υπευθυνότητας και ενισχύει την ενημέρωση για ανθεκτικότητα, επισκευασιμότητα και διάρκεια ζωής. Με το θεσμοθετημένο «δικαίωμα στην επισκευή» σε συσκευές από πλυντήρια έως κινητά τηλέφωνα και υπολογιστές, ο καταναλωτής αποκτά ουσιαστική επιλογή μεταξύ επισκευής και αντικατάστασης, με παράταση της περιόδου παραγραφής.
Σχόλιο 
: Το νομοσχέδιο δείχνει μια στροφή της πολιτείας από την τυπική ενσωμάτωση ευρωπαϊκών οδηγιών σε πιο παρεμβατική ρύθμιση της αγοράς πίστωσης και κατανάλωσης. Το αν η προστασία καταναλωτών θα μείνει στη νομοθεσία ή θα γίνει πράξη θα κριθεί από την εφαρμογή των πλαφόν, τον έλεγχο των τραπεζικών πρακτικών και την πραγματική λειτουργία των μηχανισμών εποπτείας.
Διαβάστε επίσης:
Τάκης Θεοδωρικάκος παρουσιάζει διετία επενδύσεων και μεταρρυθμίσεων
Θεοδωρικάκος ανακοινώνει 915 επενδύσεις και 15.000 νέες θέσεις εργασίας
#ΥπουργείοΑνάπτυξης #καταναλωτικάδάνεια #ΤράπεζατηςΕλλάδος #δικαίωμαστηνεπισκευή #προστασίακαταναλωτή
