Η στεγαστική κρίση επανέρχεται στο επίκεντρο με θεσμική πρόταση πέντε παρεμβάσεων που στοχεύουν στην αξιοποίηση κενών ακινήτων και τη στροφή σε μακροχρόνιες μισθώσεις. Η συζήτηση μετακινείται από τη διαχείριση των συμπτωμάτων στις βαθύτερες στρεβλώσεις του φορολογικού, κτηματολογικού και πολεοδομικού πλαισίου.
Η στεγαστική κρίση δεν αποτυπώνεται μόνο σε αυξημένα ενοίκια, αλλά σε μια δομική αντίφαση: μεγάλο ποσοστό του οικιστικού αποθέματος παραμένει κενό την ώρα που τα νοικοκυριά πιέζονται από το κόστος στέγασης. Μια δέσμη πέντε προτάσεων επιχειρεί να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα τη χαμηλή νέα δόμηση και την αδράνεια χιλιάδων κατοικιών που μένουν εκτός αγοράς.
Πώς οι πέντε παρεμβάσεις στοχεύουν στη στεγαστική κρίση;
Κεντρικός άξονας είναι η ενεργοποίηση κληρονομημένων και «μπλοκαρισμένων» ακινήτων μέσω ταχύτερης ολοκλήρωσης του Κτηματολογίου και μείωσης του κόστους μεταβιβάσεων μικρής αξίας. Παράλληλα, προτείνεται σαφής φορολογική προτίμηση στις μακροχρόνιες μισθώσεις, με χαμηλότερους συντελεστές σε σχέση με τις βραχυχρόνιες, ώστε να αλλάξει το κίνητρο του ιδιοκτήτη.
Συμπληρωματικά, η στήριξη ανακαινίσεων με επιδοτήσεις ή «πράσινα» δάνεια συνδέεται με υποχρέωση διάθεσης των ακινήτων σε μακροχρόνια μίσθωση για συγκεκριμένο διάστημα, δένοντας την ενεργειακή αναβάθμιση με την κοινωνική λειτουργία της κατοικίας. Στο μέτωπο των βραχυχρόνιων μισθώσεων, προτείνεται διαφοροποιημένο φορολογικό και αδειοδοτικό καθεστώς σε περιοχές υψηλής πίεσης, ώστε μέρος του αποθέματος να επιστρέψει στη μόνιμη στέγη.
Ποιο είναι το θεσμικό και οικονομικό πλαίσιο πίσω από τις προτάσεις;
Τα στοιχεία της τελευταίας απογραφής δείχνουν ότι περίπου το ένα τρίτο των κατοικιών δηλώνεται κενό, την ώρα που η προσφορά προς ενοικίαση έχει μειωθεί πάνω από 10% και οι αγγελίες πώλησης έχουν υποχωρήσει περίπου κατά το ένα τρίτο σε μία δεκαετία. Η εικόνα αυτή συνδέεται με χρόνια κληρονομικά αδιέξοδα, καθυστερήσεις στο Κτηματολόγιο, αλλά και με την αποεπένδυση στη νέα οικοδομή μετά την οικονομική κρίση.
Σε αυτό το περιβάλλον, η έκρηξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων λειτούργησε ως επιπλέον μοχλός απορρόφησης κατοικιών από την αγορά μόνιμης στέγης, ιδίως στα μεγάλα αστικά κέντρα και σε τουριστικές ζώνες. Οι προτεινόμενες δημόσιες επενδύσεις σε κοινωνική και προσιτή κατοικία δεν έρχονται να υποκαταστήσουν την ιδιωτική αγορά, αλλά να καλύψουν τμήματα πληθυσμού που μένουν εκτός, με έμφαση σε περιοχές υψηλής ζήτησης και περιορισμένης νέας δόμησης.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Εάν υλοποιηθεί μια τέτοια δέσμη πολιτικών, η ελληνική αγορά κατοικίας θα μπορούσε να περάσει από το σημερινό μοντέλο παθητικής ιδιοκτησίας σε ένα πιο λειτουργικό πλαίσιο αξιοποίησης αποθέματος, με σταδιακή αποκλιμάκωση των πιέσεων στα ενοίκια. Η σύνδεση φορολογικών κινήτρων, ρύθμισης των βραχυχρόνιων μισθώσεων και στοχευμένων δημοσίων επενδύσεων θα αποτελέσει κρίσιμο τεστ για την ικανότητα του κράτους να συντονίσει στεγαστική, φορολογική και πολεοδομική πολιτική.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική οικονομία, η στροφή σε μια ενεργητική στεγαστική πολιτική δεν αφορά μόνο την κοινωνική συνοχή αλλά και την παραγωγική βάση: η αξιοποίηση κενών ακινήτων, η ενίσχυση της ανακαίνισης και η στοχευμένη νέα δόμηση μπορούν να κινητοποιήσουν επενδύσεις στον κατασκευαστικό κλάδο, να βελτιώσουν την ενεργειακή απόδοση του κτιριακού αποθέματος και να σταθεροποιήσουν τις προσδοκίες στην αγορά ακινήτων, με θετικές δευτερογενείς επιδράσεις στο τραπεζικό σύστημα και τη φορολογική βάση.
Διαβάστε επίσης:
ΣΥΡΙΖΑ-ΠΣ καταγγέλλει ΝΔ για εκτίναξη ενοικίων και γης
#στεγαστικήκρίση #αγοράακινήτων #ενοίκια #φορολογικάκίνητρα #βραχυχρόνιεςμισθώσεις
