Η ανάκαμψη των εσόδων από μεταβιβάσεις ακινήτων συνοδεύεται από σαφή σκλήρυνση των ελέγχων. Το φορολογικό ρίσκο για γονικές παροχές και πρώτη κατοικία αυξάνεται.
Τα Βασικά:
• Άνοδος εσόδων από φόρο μεταβίβασης και δωρεές/γονικές παροχές το πρώτο τρίμηνο 2026
• ΑΑΔΕ στοχεύει 5.900 υποθέσεις για μεταβιβάσεις, πρώτη κατοικία και αφορολόγητες γονικές παροχές
• Ενίσχυση ελέγχων μετά την αύξηση του αφορολόγητου στις 800.000 € και τον κεντρικό ρόλο της κτηματαγοράς στην ανάπτυξη
Η κτηματαγορά επανέρχεται σε τροχιά ανόδου, με τα έσοδα από φόρο μεταβίβασης να αυξάνονται αισθητά στις αρχές του 2026, αλλά η φορολογική εποπτεία γίνεται πολύ πιο αυστηρή. Η ΑΑΔΕ ενεργοποιεί στοχευμένο σχέδιο ελέγχων σε χιλιάδες υποθέσεις μεταβιβάσεων, γονικών παροχών και πρώτης κατοικίας, επιχειρώντας να περιορίσει την κατάχρηση του υψηλού αφορολόγητου.
Πώς αλλάζει η εικόνα στη φορολογία μεταβιβάσεων;
Τα έσοδα από φόρο μεταβίβασης κτιρίων, οικοπέδων και αγροτεμαχίων στο πρώτο τρίμηνο 2026 αυξήθηκαν άνω του 14%, με τον Μάρτιο να καταγράφει άλμα περίπου 20%. Η εξέλιξη αυτή αντιστρέφει την πτώση του 2025 έναντι του 2024, επιβεβαιώνοντας ότι η αγορά ακινήτων παραμένει βασικός πυλώνας της αναπτυξιακής εικόνας.
Παράλληλα, οι φόροι από κληρονομιές, δωρεές και γονικές παροχές αυξήθηκαν περίπου 6%, με τις χρηματικές δωρεές και γονικές παροχές να εμφανίζουν ακόμη υψηλότερους ρυθμούς ανόδου. Το υψηλό αφορολόγητο των 800.000 € λειτουργεί ως ισχυρό κίνητρο πρόωρης μεταβίβασης περιουσίας εντός οικογένειας, μεταφέροντας πλούτο πριν επιβληθούν μελλοντικές αλλαγές στο φορολογικό πλαίσιο.
Γιατί εντείνονται οι έλεγχοι σε πρώτη κατοικία και γονικές παροχές;
Η φορολογική διοίκηση έχει εντοπίσει ότι το γενναιόδωρο αφορολόγητο και οι απαλλαγές πρώτης κατοικίας δημιουργούν πεδίο για τεχνητές μεταβιβάσεις και εικονικές δωρεές. Για το 2026 έχει προγραμματίσει 5.900 στοχευμένους ελέγχους, με έμφαση σε 2.000 περιπτώσεις απαλλαγής πρώτης κατοικίας και 1.080 υποθέσεις αφορολόγητων χρηματικών γονικών παροχών.
Στόχος είναι να διασταυρωθούν τα δηλωθέντα εισοδήματα, οι τραπεζικές ροές και η πραγματική χρήση των ακινήτων, ώστε να εντοπιστούν περιπτώσεις καταστρατήγησης των διατάξεων. Η κίνηση εντάσσεται στη γενικότερη στρατηγική ενίσχυσης των φορολογικών ελέγχων σε περιουσιακά στοιχεία, καθώς οι έμμεσοι φόροι και η ακίνητη περιουσία παραμένουν βασική πηγή δημοσίων εσόδων.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Η ενίσχυση των εσόδων από μεταβιβάσεις βελτιώνει το δημοσιονομικό περιθώριο, αλλά αναδεικνύει και την εξάρτηση της ανάπτυξης από την κτηματαγορά. Ταυτόχρονα, η αυστηροποίηση των ελέγχων σε γονικές παροχές και πρώτη κατοικία μπορεί να ανακόψει πρακτικές φοροαποφυγής, αλλά και να αυξήσει την αβεβαιότητα για νοικοκυριά που σχεδιάζουν μεταβιβάσεις ή αγορά.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική αγορά, η ισορροπία ανάμεσα σε ένα ελκυστικό φορολογικό πλαίσιο για την ακίνητη περιουσία και σε μια αξιόπιστη, αυστηρή εποπτεία θα κρίνει τη βιωσιμότητα της τρέχουσας δυναμικής. Αν οι έλεγχοι λειτουργήσουν στοχευμένα, χωρίς να επιβαρύνουν υπέρμετρα τις πραγματικές συναλλαγές, η κτηματαγορά μπορεί να παραμείνει μοχλός επενδύσεων, αντί να εξελιχθεί σε εστία νέων στρεβλώσεων και κοινωνικών εντάσεων γύρω από την πρόσβαση στην κατοικία.
#φορολογία #ακίνητα #ΑΑΔΕ #γονικέςπαροχές #πρώτηκατοικία
