Η ελληνική οικονομία μπαίνει στο δεύτερο εξάμηνο του 2026 με επίμονο πληθωρισμό, ενεργειακή αβεβαιότητα και αυξημένους γεωπολιτικούς κινδύνους. Η νέα ανάλυση του ΙΟΒΕ δείχνει ότι η σύγκλιση με την Ευρωζώνη απειλείται από ακριβή ενέργεια και πολιτικές τριβές στην προεκλογική περίοδο.
Η ελληνική οικονομία βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα πιο σύνθετο μίγμα κινδύνων, καθώς ο πληθωρισμός παραμένει αισθητά υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης και η ενεργειακή αβεβαιότητα εντείνει τις πιέσεις σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Η νέα έκθεση του ΙΟΒΕ υπογραμμίζει ότι η αποκλιμάκωση των τιμών δεν είναι δεδομένη, ιδίως αν η γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή κλιμακωθεί εκ νέου.
Πού εστιάζει το ΙΟΒΕ για την ελληνική οικονομία;
Κεντρικό σενάριο κινδύνου θεωρείται μια αναζωπύρωση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, που θα μπορούσε να προκαλέσει νέο ενεργειακό σοκ και δεύτερο γύρο πληθωριστικών πιέσεων. Σε αυτή την περίπτωση, η απόκλιση του ελληνικού πληθωρισμού από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης θα διευρυνόταν περαιτέρω, επιβραδύνοντας τη διαδικασία πραγματικής σύγκλισης.
Το ΙΟΒΕ καταγράφει ήδη αισθητή επιδείνωση: ο εθνικός Δείκτης Τιμών Καταναλωτή αυξήθηκε κατά 4,0% στο πρώτο εξάμηνο του 2026 από 2,5% ένα χρόνο πριν, ενώ ο εναρμονισμένος δείκτης έφθασε στο 3,8% από 2,9%. Τον Ιούνιο ο εθνικός πληθωρισμός επιταχύνθηκε στο 4,4% και ο εναρμονισμένος στο 3,9%, τοποθετώντας την Ελλάδα στις υψηλότερες θέσεις της Ευρωζώνης.
Πώς διαμορφώνεται το ενεργειακό και μακροοικονομικό πλαίσιο;
Καθοριστικός παράγοντας της έξαρσης των τιμών είναι η ενέργεια, με τα ενεργειακά αγαθά να αυξάνονται κατά 9,1% στο πρώτο εξάμηνο του 2026, έναντι μείωσης 0,7% το 2025. Η μεταβολή μέσα στο ίδιο εξάμηνο είναι ενδεικτική: από πτώση 3,9% στο πρώτο δίμηνο, οι τιμές εκτινάχθηκαν κατά 15,9% την περίοδο Μαρτίου-Ιουνίου μετά την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, όταν στην Ευρωζώνη η αντίστοιχη αύξηση περιορίστηκε στο 4,6%.
Το διεθνές περιβάλλον επιβαρύνθηκε από την άνοδο της μέσης τιμής του πετρελαίου στα 91,7 δολάρια ανά βαρέλι, αυξημένη κατά 27,6% σε ετήσια βάση, με την ανατίμηση του ευρώ να περιορίζει μερικώς την επίπτωση στα 78,7 ευρώ ανά βαρέλι (+19,1%). Παράλληλα, ο πληθωρισμός στα τρόφιμα και αλκοολούχα ποτά ανέβηκε στο 3,5%, ενώ ο πυρήνας των τιμών στα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά και στις υπηρεσίες δείχνει ότι οι πιέσεις έχουν αρχίσει να διαχέονται στην πραγματική οικονομία, με τις υπηρεσίες να παραμένουν περίπου 1,3 μονάδες πάνω από την Ευρωζώνη.
Τι σημαίνει για την ελληνική οικονομία
Το ΙΟΒΕ προβλέπει εναρμονισμένο πληθωρισμό περίπου 3,7% το 2026 και 2,7% το 2027, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή, ενώ η ανάπτυξη συνδέεται στενά με την ταχύτητα αξιοποίησης των πόρων του Ταμείου Ανάκαμψης. Την ίδια στιγμή, το εξωτερικό έλλειμμα αναμένεται να παραμείνει υψηλό, καθώς οι εξαγωγές προβλέπεται να αυξηθούν με ρυθμούς 2% το 2026 και 2,5% το 2027, χαμηλότερα από τις εισαγωγές που εκτιμάται ότι θα κινηθούν στο 3% και 4,2% αντίστοιχα.
Στην αγορά εργασίας, η ανεργία αναμένεται στο 8,7% το 2026 και 8,2% το 2027, επίπεδα που δείχνουν βελτίωση αλλά όχι πλήρη απορρόφηση του διαθέσιμου εργατικού δυναμικού. Η είσοδος σε προεκλογική περίοδο και το ενδεχόμενο καθυστερήσεων στις μεταρρυθμίσεις και στην απορρόφηση ευρωπαϊκών πόρων αποτελούν, σύμφωνα με το Ινστιτούτο, κρίσιους εγχώριους κινδύνους για την παραγωγικότητα, την ανταγωνιστικότητα και τις μεσοπρόθεσμες αναπτυξιακές προοπτικές.
Σχόλιο 
: Για τον Έλληνα καταναλωτή, η επιμονή του πληθωρισμού στην ενέργεια και στα τρόφιμα σημαίνει διαρκή πίεση στο διαθέσιμο εισόδημα, ακόμη κι αν οι μισθοί βελτιώνονται οριακά. Για τις επιχειρήσεις, η ακριβή ενέργεια και η πιθανή επιβράδυνση των μεταρρυθμίσεων αυξάνουν το λειτουργικό κόστος και θολώνουν τον επενδυτικό ορίζοντα, ενώ σε μακροοικονομικό επίπεδο η διεύρυνση του εξωτερικού ελλείμματος και η εξάρτηση από τις διεθνείς τιμές πετρελαίου υπενθυμίζουν ότι η επόμενη διετία θα κριθεί από την ταχύτητα προώθησης επενδύσεων, ψηφιακού και πράσινου μετασχηματισμού και από τη συνέπεια στην εφαρμογή της οικονομικής πολιτικής.
#ΙΟΒΕ #ελληνικήοικονομία #πληθωρισμός #ενέργεια #ΜέσηΑνατολή
