Ο κανονισμός για το μεθάνιο μπαίνει σε πιο ήπια τροχιά εφαρμογής, καθώς η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει κατευθυντήριες γραμμές που ουσιαστικά «παγώνουν» τις κυρώσεις για μια μεταβατική περίοδο. Η κίνηση αντανακλά τις πιέσεις κρατών-μελών και προμηθευτών που φοβούνται διαταραχές στον εφοδιασμό φυσικού αερίου και LNG.
Ο κανονισμός για το μεθάνιο μπαίνει στο μικροσκόπιο της ενεργειακής πολιτικής της Ευρώπης, με την Κομισιόν να επιλέγει μια πιο πραγματιστική εφαρμογή του στις εισαγωγές φυσικού αερίου και LNG. Οι νέες κατευθυντήριες γραμμές που θα παρουσιαστούν την επόμενη εβδομάδα δεν αλλάζουν τυπικά τη νομοθεσία, αλλά δίνουν ουσιαστικά παράταση στην αγορά, περιορίζοντας τον άμεσο κίνδυνο κυρώσεων για τους εισαγωγείς.
Πώς αλλάζει στην πράξη ο κανονισμός για το μεθάνιο;
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζει δύο μη δεσμευτικές συστάσεις που θα εξηγούν πώς οι επιχειρήσεις μπορούν να αποδεικνύουν τη συμμόρφωσή τους με τον κανονισμό για το μεθάνιο και θα καλούν τις εθνικές αρχές να μην επιβάλλουν κυρώσεις για περιορισμένο διάστημα. Στόχος είναι να δοθεί χρόνος σε εταιρείες και ρυθμιστικές αρχές να προσαρμοστούν σε ένα σύνθετο πλαίσιο παρακολούθησης, αναφοράς και επαλήθευσης, το οποίο σήμερα δεν υποστηρίζεται από επαρκείς μηχανισμούς πιστοποίησης.
Η επιλογή αυτή έρχεται μετά από συντονισμένες πιέσεις 17 κρατών-μελών, μεταξύ των οποίων Γερμανία, Ιταλία, Βέλγιο, Πολωνία, Τσεχία, Σλοβακία και Σουηδία, που ζήτησαν ακόμη και τριετή αναβολή βασικών διατάξεων για τις εισαγωγές. Οι κυβερνήσεις προειδοποιούν ότι χωρίς διαπιστευμένους φορείς επαλήθευσης και σαφείς διαδικασίες, οι εισαγωγείς κινδυνεύουν με βαριά πρόστιμα έως και 20% του ετήσιου κύκλου εργασιών, χωρίς να έχουν στην πράξη τα εργαλεία για να αποδείξουν συμμόρφωση.
Ποιο είναι το ρίσκο για εφοδιασμό, LNG και διυλιστήρια;
Η συζήτηση δεν αφορά μόνο τη νομική ασφάλεια των εταιρειών, αλλά και την ίδια την ασφάλεια εφοδιασμού της Ευρώπης σε φυσικό αέριο και πετρέλαιο. Μετά τον πόλεμο στην Ουκρανία και την κλιμάκωση της έντασης με το Ιράν, η ΕΕ παραμένει εκτεθειμένη σε διακυμάνσεις προσφοράς, ενώ περίπου το ένα πέμπτο του παγκόσμιου εμπορίου LNG διέρχεται από ασταθείς περιοχές της Μέσης Ανατολής.
Μεγάλες εξαγωγικές χώρες, όπως οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Κατάρ, έχουν ήδη προειδοποιήσει ότι υπερβολικά αυστηρές απαιτήσεις θα μπορούσαν να εκτρέψουν φορτία LNG προς άλλες αγορές. Παράλληλα, εκτιμήσεις διεθνούς οργανισμού δείχνουν ότι, ακόμη και αν έως το 2027 περίπου 22,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως παγκόσμιας παραγωγής πετρελαίου συμμορφωθούν με τα πρότυπα μεθανίου, μόνο ένα μέρος αυτής της ποσότητας θα είναι πρακτικά διαθέσιμο για την ευρωπαϊκή αγορά, περιορίζοντας τις επιλογές των διυλιστηρίων.
Τι σημαίνει για τον καταναλωτή
Για τον Ευρωπαίο και τον Έλληνα καταναλωτή, η προσωρινή χαλάρωση στην εφαρμογή του κανονισμού λειτουργεί ως «βαλβίδα ασφαλείας» για τις τιμές φυσικού αερίου και, έμμεσα, του ηλεκτρικού ρεύματος. Η αποφυγή άμεσων κυρώσεων μειώνει τον κίνδυνο απότομων διαταραχών στις εισαγωγές LNG και πετρελαίου, που θα μπορούσαν να μεταφραστούν σε νέα άνοδο λογαριασμών τον χειμώνα.
Ωστόσο, η παράταση της προσαρμογής σημαίνει ότι το κόστος της μετάβασης σε καθαρότερες εισαγωγές θα μεταφερθεί πιο σταδιακά στο μέλλον, αντί να απορροφηθεί άμεσα από την αγορά. Αυτό μπορεί να συγκρατήσει βραχυπρόθεσμα τις τιμές, αλλά αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο για μελλοντικές ανατιμήσεις, όταν οι μηχανισμοί πιστοποίησης θα έχουν ωριμάσει και οι περιβαλλοντικές απαιτήσεις θα εφαρμόζονται πλήρως.
Σχόλιο
: Η επιλογή της Κομισιόν να μην ανοίξει ξανά τη νομοθεσία, αλλά να «μαλακώσει» την εφαρμογή της μέσω συστάσεων, είναι μια προσπάθεια ισορροπίας ανάμεσα στην κλιματική πολιτική και την ενεργειακή ασφάλεια. Για τις αγορές ενέργειας, στέλνει σήμα ότι η Ευρώπη παραμένει δεσμευμένη στη μείωση εκπομπών μεθανίου, αλλά δεν είναι διατεθειμένη να ρισκάρει σοβαρές αναταράξεις σε LNG, φυσικό αέριο και πετρέλαιο ενόψει ενός ακόμη αβέβαιου χειμώνα.
Διαβάστε επίσης:
ΕΕ χαλαρώνει προσωρινά τις κυρώσεις για εκπομπές μεθανίου
Κομισιόν παρουσιάζει σχέδιο εξηλεκτρισμού και αναθεώρηση ETS






