Οι επενδύσεις στις κατασκευές λειτουργούν ως βασικός μοχλός της νέας αναπτυξιακής φάσης της ελληνικής οικονομίας, με τον κλάδο να επιστρέφει σε επίπεδα που θυμίζουν προ κρίσης περίοδο. Πίσω όμως από την αύξηση του κύκλου εργασιών και την ενίσχυση της απασχόλησης, παραμένουν σοβαρές στρεβλώσεις σε παραγωγικότητα, θεσμικό πλαίσιο και χρηματοδότηση.
Οι επενδύσεις στις κατασκευές αναδεικνύονται σε έναν από τους πιο δυναμικούς πυλώνες της σημερινής ελληνικής οικονομίας, με τον ετήσιο κύκλο εργασιών του κλάδου να αγγίζει τα 24,3 δισ. ευρώ και να καταγράφει άνοδο 8,5% το 2025. Η ανάκαμψη στηρίζεται σε ένα μείγμα δημόσιων πόρων από Ταμείο Ανάκαμψης και ΕΣΠΑ, αλλά και σε ιδιωτικά κεφάλαια που αναζητούν απόδοση σε ακίνητα και υποδομές.
Πόσο ανθεκτικές είναι οι επενδύσεις στις κατασκευές;
Την τριετία 2024-2026 προγραμματίζονται επενδύσεις άνω των 52 δισ. ευρώ σε έργα υποδομής, κτηριακά και ανακαινίσεις, ανεβάζοντας τις κατασκευές περίπου στο 6% του ΑΕΠ από τα επίπεδα του 4% στην περίοδο της κρίσης. Η απασχόληση στον κλάδο εκτιμάται ότι έφτασε τους 210.000 εργαζόμενους το 2024, σημειώνοντας αύξηση σχεδόν 9% σε σχέση με το 2023 και αναδεικνύοντας τις κατασκευές σε βασικό εργοδότη για τεχνικά επαγγέλματα.
Η ζήτηση για ενεργειακά αποδοτικά κτήρια, αναβαθμίσεις υφιστάμενων πολυκατοικιών και μεγάλα έργα υποδομής δημιουργεί ένα περιβάλλον συνεχούς ροής έργων για τεχνικές εταιρείες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις. Ωστόσο, η δομή της αγοράς παραμένει πολυκερματισμένη, με πολλές μικρές επιχειρήσεις να λειτουργούν με περιορισμένη πρόσβαση σε χρηματοδότηση και χαμηλή οργανωτική ωριμότητα.
Γιατί η παραγωγικότητα μένει πίσω παρά το επενδυτικό κύμα;
Παρά τον όγκο των επενδύσεων, η παραγωγικότητα της εργασίας στις κατασκευές υπολείπεται σημαντικά του ευρωπαϊκού μέσου όρου, με την ακαθάριστη προστιθέμενη αξία ανά ώρα να διαμορφώνεται γύρω στα 10 ευρώ έναντι 22 ευρώ στην ΕΕ. Το χάσμα αυτό αντανακλά όχι μόνο την τεχνολογική υστέρηση και την περιορισμένη χρήση ψηφιακών εργαλείων, αλλά και την απουσία κλίμακας σε μεγάλο μέρος των ελληνικών τεχνικών επιχειρήσεων.
Την ίδια στιγμή, η γραφειοκρατία παραμένει συστημικό εμπόδιο, με σχεδόν οκτώ στις δέκα επιχειρήσεις να δηλώνουν ότι επηρεάζονται από τις καθυστερήσεις σε αδειοδοτήσεις, εγκρίσεις και διαδικασίες. Σε αυτό προστίθεται το πρόβλημα ρευστότητας, καθώς το 88% των επιχειρήσεων καταγράφει καθυστερήσεις πληρωμών, συχνά σε έργα που συνδέονται με το Δημόσιο ή με μεγάλους αναθέτοντες φορείς.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Η τρέχουσα φάση ενίσχυσης των επενδύσεων στις κατασκευές προσφέρει στην Ελλάδα ένα παράθυρο ευκαιρίας για αναβάθμιση του παραγωγικού της μοντέλου, αλλά και έναν κίνδυνο επιστροφής σε έναν μονοδιάστατο, ακινήτων-κεντρικό κύκλο ανάπτυξης. Αν η θεσμική υστέρηση σε αδειοδοτήσεις, πληρωμές και χωροταξικό σχεδιασμό δεν αντιμετωπιστεί, η αναπτυξιακή ώθηση κινδυνεύει να μετατραπεί σε πηγή νέων ανισορροπιών, με πιέσεις σε τιμές ακινήτων και περιορισμένη αύξηση της πραγματικής παραγωγικότητας.
Σχόλιο 
: Για την ελληνική αγορά, το κεντρικό ζητούμενο δεν είναι απλώς να απορροφηθούν γρήγορα τα κονδύλια, αλλά να μετατραπεί το σημερινό επενδυτικό κύμα σε μόνιμη αναβάθμιση του κλάδου, με ψηφιοποίηση, επαγγελματική εκπαίδευση και σταθερό θεσμικό πλαίσιο. Μόνο έτσι οι κατασκευές μπορούν να λειτουργήσουν ως διατηρήσιμος πυλώνας ανάπτυξης και όχι ως ακόμη ένας κυκλικός κύκλος που θα αφήσει πίσω του υπερχρέωση και ανισότητες.
Διαβάστε επίσης:
ΑΒΑΞ αυξάνει τζίρο και μέρισμα, μειώνει τον δανεισμό
ΙΟΒΕ καταγράφει οριακή βελτίωση αλλά και πρώτα σημάδια κόπωσης
#Κατασκευές #Επενδύσεις #Ακίνητα #Ελληνικήοικονομία #ΤαμείοΑνάκαμψης
