Ισραήλ ΟΗΕ βρίσκονται σε νέα τροχιά έντασης μετά την απόφαση του γενικού γραμματέα Αντόνιο Γκουτέρες να εκφράσει συλλυπητήρια για τον θάνατο του ανώτατου ηγέτη του Ιράν Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Η δημόσια αντίδραση του μόνιμου αντιπροσώπου του Ισραήλ στον ΟΗΕ Ντάνι Ντάνον μετατρέπει μια τυπική διπλωματική κίνηση σε πεδίο πολιτικής αντιπαράθεσης.
Ισραήλ ΟΗΕ έρχονται ξανά στο προσκήνιο, καθώς ο πρέσβης του Ισραήλ στον Οργανισμό Ντάνι Ντάνον επιτέθηκε δημόσια στον Αντόνιο Γκουτέρες για τα συλλυπητήρια προς την Τεχεράνη μετά τον θάνατο του Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Η αντιπαράθεση αναδεικνύει το χάσμα ανάμεσα στη θεσμική ουδετερότητα του ΟΗΕ και την ισραηλινή ανάγνωση του ρόλου του Ιράν στην περιοχή.
Πώς η κριτική του Ισραήλ στον ΟΗΕ αναδεικνύει το θεσμικό ρήγμα;
Ο Ντάνι Ντάνον, σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, αμφισβήτησε ευθέως αν είναι «κατάλληλο» ο Γκουτέρες να «πενθεί» τον Χαμενεΐ, τον οποίο περιέγραψε ως ηγέτη που διέταξε «δολοφονίες, βασανιστήρια και διώξεις δεκάδων χιλιάδων αθώων Ιρανών». Με αυτόν τον τρόπο, ο Ισραηλινός πρέσβης επιχειρεί να μετατρέψει μια διπλωματική συνομιλία συλλυπητηρίων με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί σε πολιτική κρίση αξιοπιστίας για τον γενικό γραμματέα.
Η ηγεσία του ΟΗΕ παραδοσιακά εκφράζει συλλυπητήρια για τον θάνατο αρχηγών κρατών ή κορυφαίων θεσμικών παραγόντων, ακόμη και όταν τα καθεστώτα τους επικρίνονται έντονα για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Η ισραηλινή αντίδραση αμφισβητεί επί της ουσίας αυτή τη θεσμική παράδοση, υποστηρίζοντας ότι στην περίπτωση του Ιράν η τυπική ουδετερότητα ισοδυναμεί με ηθική εξίσωση θυτών και θυμάτων.
Ποιο είναι το ευρύτερο πλαίσιο της κηδείας Χαμενεΐ και της διπλωματικής φόρτισης;
Η σορός του Χαμενεΐ έχει τεθεί σε δημόσιο προσκύνημα στο Ιμάμ Χομεϊνί Γκραντ Μοσαλλά στην Τεχεράνη, εγκαινιάζοντας ημέρες τελετών αποχαιρετισμού που η ιρανική ηγεσία αξιοποιεί για εσωτερική συσπείρωση και διεθνή προβολή. Η ταφή του, προγραμματισμένη για την Πέμπτη 9 Ιουλίου στη γενέτειρά του Μασχάντ, λειτουργεί ως κορύφωση ενός τελετουργικού που στέλνει μήνυμα συνέχειας του καθεστώτος, παρά τις διεθνείς αντιδράσεις.
Σε αυτό το περιβάλλον, κάθε κίνηση τρίτων δρώντων –και ιδίως του ΟΗΕ– αποκτά συμβολικό βάρος, καθώς η Τεχεράνη επιχειρεί να αναδείξει ότι παραμένει συνομιλητής της διεθνούς κοινότητας. Η ισραηλινή κριτική προς τον Γκουτέρες επιχειρεί να αποδυναμώσει αυτήν την εικόνα, δείχνοντας ότι η αναγνώριση θεσμικού κύρους στο Ιράν δεν είναι αδιαμφισβήτητη ούτε εντός του ίδιου του Οργανισμού.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η δημόσια σύγκρουση Ισραήλ ΟΗΕ γύρω από το Ιράν υπενθυμίζει το εύθραυστο ισοζύγιο ανάμεσα στις σχέσεις με το Ισραήλ και στον σεβασμό των θεσμών του ΟΗΕ, όπου η Αθήνα επενδύει σταθερά. Η ελληνική διπλωματία καλείται να παρακολουθήσει προσεκτικά πώς τέτοιες αντιπαραθέσεις επηρεάζουν τη λειτουργία των πολυμερών οργάνων, στα οποία στηρίζεται για ζητήματα διεθνούς δικαίου και περιφερειακής ασφάλειας.
Σχόλιο 
: Η αντιπαράθεση Ντάνον–Γκουτέρες είναι ακόμη μια υπενθύμιση ότι ο ΟΗΕ αποτελεί ταυτόχρονα πεδίο θεσμικής ουδετερότητας και πολιτικής αντιμαχίας, κάτι που η Ελλάδα πρέπει να συνυπολογίζει κάθε φορά που επενδύει στις αποφάσεις του για τις δικές της κρίσιμες υποθέσεις.
Διαβάστε επίσης:
Ισραήλ διαψεύδει σχέδιο δολοφονίας Ιρανών διαπραγματευτών
Ρωσία: Ο Μεντβέντεφ παρίσταται στην κηδεία του Χαμενεΐ
#Ισραήλ #ΟΗΕ #Ιράν #ΑντόνιοΓκουτέρες #ΝτάνιΝτάνον
