Φροντιστές ατόμων με άνοια: 1 βασικός παράγοντας αυξάνει το στρες

Το στρες φροντιστών που φροντίζουν άτομα με άνοια φαίνεται να τροφοδοτείται έντονα από τον «μηρυκασμό» αρνητικών σκέψεων, σύμφωνα με νέα μελέτη σε 133 άτομα. Οι ερευνητές δείχνουν ότι απλές ασκήσεις ενσυνειδητότητας μπορούν να μειώσουν το άγχος, ειδικά αν ξεκινήσουν εγκαίρως.

Το στρες φροντιστών που αναλαμβάνουν την καθημερινή φροντίδα ανθρώπων με άνοια δεν προκαλείται μόνο από τα πρακτικά βάρη, αλλά και από τον συνεχή «μηρυκασμό» αρνητικών σκέψεων, δείχνει νέα μελέτη. Όταν οι φροντιστές αναπαράγουν στο μυαλό τους τα ίδια προβλήματα ξανά και ξανά χωρίς λύση, το άγχος τους βαθαίνει και γίνεται χρόνιο στρες.

Διαφήμιση

Πώς ο «μηρυκασμός» σκέψεων τροφοδοτεί το στρες φροντιστών;

Η ερευνητική ομάδα από το Virginia Tech μελέτησε 133 φροντιστές βετεράνων με άνοια, μια ομάδα με υψηλό φορτίο φροντίδας. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν τυχαία σε δύο διαφορετικά προγράμματα υποστήριξης, ώστε να συγκριθούν οι επιδράσεις τους στο άγχος και τη διάθεση.

Το πρώτο πρόγραμμα επικεντρώθηκε στην πρακτική επίλυση προβλημάτων, στην αναπλαισίωση αρνητικών σκέψεων και στην αποδοχή δύσκολων καταστάσεων. Το δεύτερο πρόγραμμα στηρίχθηκε σε ασκήσεις ενσυνειδητότητας, δηλαδή στην εκπαίδευση του νου να παρατηρεί τις σκέψεις και τα συναισθήματα χωρίς να «κολλάει» σε αυτά και χωρίς συνεχή επανάληψη των ίδιων ανησυχιών.

Οι ερευνητές περιγράφουν τον «μηρυκασμό» ως τη συνήθεια να αναπαράγουμε τις ίδιες ανησυχίες και άβολες στιγμές στο μυαλό μας, ξανά και ξανά, χωρίς να προχωράμε σε λύση ή αποδοχή. Αυτή η διαδικασία φάνηκε να συνδέεται άμεσα με υψηλότερα επίπεδα άγχους, στρες και καταθλιπτικών συμπτωμάτων στους φροντιστές.

Τι έδειξε η μελέτη για την ενσυνειδητότητα;

Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσο πιο έντονος ήταν ο μηρυκασμός αρνητικών σκέψεων, τόσο υψηλότερα ήταν τα επίπεδα στρες και κατάθλιψης στους φροντιστές. Η συστηματική ενασχόληση με το «τι πήγε στραβά» ή «τι θα γίνει αν» έμοιαζε να λειτουργεί σαν επιταχυντής του άγχους, ιδιαίτερα σε όσους ήδη ένιωθαν πιο πιεσμένοι.

Οι ασκήσεις ενσυνειδητότητας, αντίθετα, φάνηκαν να μειώνουν το άγχος, κυρίως όταν εφαρμόζονταν πριν το στρες φτάσει σε πολύ υψηλά επίπεδα. Δηλαδή, η παρέμβαση λειτούργησε καλύτερα προληπτικά, σαν «φρένο» στην κλιμάκωση των αρνητικών σκέψεων, παρά όταν η κατάσταση είχε ήδη ξεφύγει.

Οι ερευνητές τονίζουν ότι δεν αντιδρούν όλοι οι φροντιστές με τον ίδιο τρόπο στις ίδιες παρεμβάσεις. Κάποιοι ωφελούνται περισσότερο από τεχνικές επίλυσης προβλημάτων, άλλοι από ενσυνειδητότητα. Γι’ αυτό υπογραμμίζουν την ανάγκη εξατομικευμένης στήριξης, που να λαμβάνει υπόψη το πλήρες ψυχολογικό και κοινωνικό πλαίσιο κάθε φροντιστή.

Τι σημαίνει αυτό για εσάς

Αν φροντίζετε γονιό, σύζυγο ή άλλο αγαπημένο άτομο με άνοια στην Ελλάδα, το μήνυμα είναι σαφές: δεν σας εξαντλεί μόνο η πρακτική φροντίδα, αλλά και ο τρόπος που σκέφτεστε για όσα ζείτε. Το να «γυρίζετε στο μυαλό σας» συνεχώς δύσκολες στιγμές, ενοχές ή φόβους, αυξάνει το στρες φροντιστών και την ψυχική φθορά.

Μπορείτε να ζητήσετε βοήθεια από ψυχολόγο, ψυχίατρο ή συμβουλευτικό κέντρο, ζητώντας συγκεκριμένα εκπαίδευση σε τεχνικές ενσυνειδητότητας ή διαχείρισης σκέψεων. Στην Ελλάδα, αντίστοιχα προγράμματα προσφέρονται όλο και συχνότερα σε δομές για άνοια, δημοτικά ιατρεία, ιδιώτες ειδικούς και ορισμένους συλλόγους ασθενών.

Ακόμη και απλές καθημερινές πρακτικές, όπως λίγα λεπτά ήρεμης αναπνοής, παρατήρηση χωρίς κριτική των σκέψεων, ή μια σύντομη άσκηση εστίασης στο παρόν, μπορούν να λειτουργήσουν σαν «παύση» στον φαύλο κύκλο του μηρυκασμού. Σημαντικό επίσης είναι να διεκδικείτε στήριξη από την οικογένεια και να μοιράζεστε την ευθύνη της φροντίδας, όπου αυτό είναι εφικτό.

Τέλος, αν αναγνωρίζετε σε εσάς σημάδια εξουθένωσης, όπως έντονη κούραση, ευερεθιστότητα, αϋπνία ή θλίψη που επιμένει, είναι κρίσιμο να μιλήσετε εγκαίρως με γιατρό ή ειδικό ψυχικής υγείας. Η έγκαιρη παρέμβαση, όπως δείχνει και η μελέτη, μπορεί να αποτρέψει το στρες από το να γίνει μόνιμη ψυχική βλάβη.

Σχόλιο : Σε μια χώρα όπου η φροντίδα ατόμων με άνοια πέφτει σχεδόν αποκλειστικά στην οικογένεια και το ΕΣΥ προσφέρει ελάχιστες δομές ανακούφισης φροντιστών, η μελέτη αυτή δείχνει πόσο επείγον είναι να ενταχθούν προγράμματα ενσυνειδητότητας και ψυχολογικής στήριξης σε κέντρα μνήμης, Κέντρα Υγείας και δημοτικές υπηρεσίες. Η προστασία της ψυχικής υγείας των φροντιστών δεν είναι «πολυτέλεια», αλλά προϋπόθεση για αξιοπρεπή φροντίδα των ανθρώπων με άνοια.

Πηγή: iatronet.gr

#Άνοια #Φροντιστές #Ψυχικήυγεία #Άγχος #Ενσυνειδητότητα