Το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων περνά στη φάση υλοποίησης με επενδύσεις 2 δισ. ευρώ για τα ελληνικά νησιά. Η οριστική έγκριση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανοίγει τον δρόμο για διαγωνισμούς έργων εντός του 2027 και συνολικές επενδύσεις 4,4 δισ. ευρώ έως το 2032.
Το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων περνά από τον σχεδιασμό στην πράξη, με την Κομισιόν να δίνει το τελικό «πράσινο φως» για επενδύσεις 2 δισ. ευρώ στα ελληνικά νησιά. Η τριμερής συμφωνία ελληνικού Δημοσίου, Ευρωπαϊκής Επιτροπής και Ευρωπαϊκής Τράπεζας Επενδύσεων στοχεύει σε συνολική κινητοποίηση 4,4 δισ. ευρώ μέχρι το 2032.
Πώς διαμορφώνεται το σχέδιο του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων;
Οι διαγωνισμοί για τα έργα αναμένεται να προκηρυχθούν μέσα στους επόμενους μήνες, με πιθανότερο ορίζοντα το 2027 λόγω του απαιτούμενου χρόνου προετοιμασίας. Η χρηματοδότηση προέρχεται από τη δημοπράτηση 25 εκατ. δικαιωμάτων εκπομπών CO2, τα οποία κατευθύνονται υπέρ της Ελλάδας μέσω του ευρωπαϊκού συστήματος εμπορίας ρύπων.
Κεντρικός άξονας του προγράμματος είναι η αναμόρφωση των ενεργειακών συστημάτων των νησιών, με αφετηρία τις μεγάλες ηλεκτρικές διασυνδέσεις Δωδεκανήσων, Βορείου Αιγαίου και τμήματος των Κυκλάδων. Ο ΑΔΜΗΕ, μετά την ολοκλήρωση της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου, εισέρχεται σε τροχιά υλοποίησης των κρίσιμων αυτών έργων μεταφοράς.
Πού κατευθύνονται τα 2 δισ. ευρώ και ποια έργα προηγούνται;
Περί το 1 δισ. ευρώ κατευθύνεται στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις, που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά της απανθρακοποίησης και της μείωσης του κόστους παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στα νησιά. Συγκεκριμένα, 790 εκατ. ευρώ προβλέπεται να στηρίξουν τη διασύνδεση των Δωδεκανήσων, συνολικού προϋπολογισμού 2 δισ. ευρώ.
Από αυτά, 530 εκατ. ευρώ αφορούν την «ηλεκτρική λεωφόρο» συνεχούς ρεύματος υψηλής τάσης Κόρινθος – Κως, μεταφορικής ικανότητας 1.000 MW και μήκους 380 χλμ., ενώ 260 εκατ. ευρώ κατευθύνονται στη διασύνδεση Κω – Ρόδου – Καρπάθου. Για τη διασύνδεση των νησιών του Βορείου Αιγαίου, προϋπολογισμού 1,5 δισ. ευρώ, έχουν ήδη εξασφαλιστεί 80 εκατ. ευρώ, με στόχο την κάλυψη επιπλέον 400 εκατ. ευρώ.
Τι σημαίνει για τον καταναλωτή
Παράλληλα, 200 εκατ. ευρώ προορίζονται για διασυνδέσεις Μέσης Τάσης μικρών νησιών από τον ΔΕΔΔΗΕ σε Κυκλάδες, Βόρειο Αιγαίο και Δωδεκάνησα, με 96 εκατ. ευρώ για Σίφνο, Κύθνο, Δονούσα, Αμοργό, Πάτμο και Λειψούς και στόχο την απελευθέρωση 104 εκατ. ευρώ για Ανάφη, Σύμη, Αρκιούς, Αγαθονήσι και Ικαρία. Η διασύνδεση μικρών και μεγάλων νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα, σε συνδυασμό με υβριδικά έργα ΑΠΕ με αποθήκευση, υποδομές φόρτισης, έργα αντιμετώπισης λειψυδρίας και cold-ironing στα λιμάνια, δημιουργεί προϋποθέσεις για σταδιακή μείωση του κόστους ηλεκτροπαραγωγής και μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια.
Σε βάθος χρόνου, η υποκατάσταση των ακριβών πετρελαϊκών μονάδων από διασυνδέσεις και ΑΠΕ μπορεί να περιορίσει τις Υπηρεσίες Κοινής Ωφέλειας που επιβαρύνουν τους λογαριασμούς ρεύματος, ιδιαίτερα για τους καταναλωτές στην ηπειρωτική χώρα που σήμερα «πληρώνουν» το υψηλό κόστος των νησιών. Για τους μόνιμους κατοίκους και τις επιχειρήσεις στα νησιά, η αναβάθμιση των δικτύων και η ανάπτυξη νέων υποδομών (φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων, πλωτά υπεράκτια αιολικά, ενεργειακά αυτόνομα συστήματα) μεταφράζεται σε πιο σταθερό εφοδιασμό, μικρότερη έκθεση σε διακυμάνσεις τιμών καυσίμων και ενίσχυση της επενδυτικής ελκυστικότητας.
Σχόλιο 
: Η ενεργοποίηση του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων λειτουργεί ως μοχλός για να «κλειδώσουν» κρίσιμα έργα διασύνδεσης και υποδομών, που διαφορετικά θα ήταν δύσκολο να χρηματοδοτηθούν με όρους αγοράς. Για τους καταναλωτές, η ουσία είναι ότι οι επενδύσεις αυτές, αν τηρηθούν τα χρονοδιαγράμματα έως το 2032, μπορούν να πιέσουν προς τα κάτω το διαρθρωτικό κόστος του συστήματος και να περιορίσουν μελλοντικές αυξήσεις στους λογαριασμούς ρεύματος, ενώ παράλληλα μειώνουν τον κίνδυνο διακοπών και ενισχύουν την ανθεκτικότητα του τουριστικού και παραγωγικού ιστού των νησιών.
#ΤαμείοΑπανθρακοποίησηςΝήσων #ΑΔΜΗΕ #ΔΕΔΔΗΕ #Δωδεκάνησα #ΒόρειοΑιγαίο
