Η Κεντρική Τράπεζα της Τουρκίας αύξησε το βασικό της επιτόκιο κατά 650 μονάδες βάσης στο 15% σήμερα, σε μια αντιστροφή της πολιτικής χαμηλών επιτοκίων του προέδρου Ταγίπ Ερντογάν.
Στην πρώτη συνεδρίασή της υπό τον νέο διοικητή Hafize Gaye Erkan, η τράπεζα άλλαξε πορεία μετά από χρόνια χαλαρής πολιτικής κατά την οποία ο μ.ο. στο επιτόκιο μιας εβδομάδας (TRINT=ECI) είχε μειωθεί στο 8,5% από 19% το 2021, παρά την εκτίναξη του πληθωρισμού.
«Η νομισματική σύσφιξη θα ενισχυθεί περαιτέρω όσο χρειάζεται, εγκαίρως και σταδιακά, έως ότου επιτευχθεί σημαντική βελτίωση των προοπτικών του πληθωρισμού», δήλωσε η διοίκηση της τράπεζας αφού πραγματοποίησε την πρώτη της αύξηση από τις αρχές του 2021.
Σε ό,τι αφορά στο σκεπτικό της αύξησης των επιτοκίων αυτό έγινε «προκειμένου να εδραιωθεί το συντομότερο δυνατό η πορεία αποπληθωρισμού, να αγκυρωθούν οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό και να ελεγχθεί η επιδείνωση της συμπεριφοράς των τιμών», πρόσθεσε, σημειώνοντας έναν πιο γερακίσιο τόνο σε σύγκριση με τις δηλώσεις της υπό τον πρώην διοικητή Σαχάπ Καβτσίογλου.
Η μεγάλη αύξη, ωστόσο, παρέμεινε κάτω από τις προσδοκίες, δεδομένου ότι η μέση εκτίμηση για τις τιμές τις ήταν στο 21% σύμφωνα με δημοσκόπηση του Reuters. Οι περισσότεροι οικονομολόγοι αναμένουν περαιτέρω αυξήσεις των επιτοκίων φέτος, με τη διάμεση πρόβλεψη για το τέλος του έτους στο 30%.
Ενώ και οι 18 οικονομολόγοι της δημοσκόπησης είχαν προβλέψει την αύξηση, οι προβλέψεις κυμαίνονταν ευρέως, δεδομένου ότι η τράπεζα δεν είχε πολλές επιλογεσ.
Επισημαίνοντας την ασυμφωνία μεταξύ των προσδοκιών της αγοράς και της νομισματικής πολιτικής, το βασικό επιτόκιο της κεντρικής τράπεζας παραμένει κάτω από τα επιτόκια καταθέσεων που φθάνουν έως και το 40%. Ο ετήσιος πληθωρισμός ήταν λίγο κάτω από το 40% τον Μάιο.
Ο Ερντογάν είχε παροτρύνει για μειώσεις των επιτοκίων τα τελευταία δύο χρόνια, γεγονός που προκάλεσε μια νομισματική κρίση στα τέλη του 2021. Η λίρα έχασε 44% το 2021 και 30% πέρυσι, παρά τις προσπάθειες της κεντρικής τράπεζας να αντιμετωπίσει τη ζήτηση συναλλάγματος χρησιμοποιώντας τα συναλλαγματικά της αποθέματα.
Μετά την εκλογική του νίκη τον περασμένο μήνα, ο Ερντογάν σηματοδότησε ότι ήταν έτοιμος να υποχωρήσει στην οικονομική πολιτική διορίζοντας τον Μεχμέτ Σιμσέκ, ο οποίος χαίρει μεγάλης εκτίμησης από τις αγορές, ως υπουργό Οικονομικών και τον Ερκάν, πρώην τραπεζίτη της Wall Street, ως επικεφαλής της κεντρικής τράπεζας.
Ο Ερντογάν δήλωσε την περασμένη εβδομάδα ότι ενέκρινε τα βήματα που θα κάνει ο Σιμσέκ με την κεντρική τράπεζα, υποδηλώνοντας ότι έδωσε το πράσινο φως για αυξήσεις επιτοκίων.
Βουτιά της λίρας
Τα καθαρά αποθεματικά της κεντρικής τράπεζας μειώθηκαν σε χαμηλό ρεκόρ αρνητικών 5,7 δισεκατομμυρίων δολαρίων τον περασμένο μήνα. Ανέκαμψαν καθώς η Άγκυρα χαλάρωσε τον έλεγχό της στην αγορά συναλλάγματος αυτόν τον μήνα, στέλνοντας τη λίρα σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα και φέρνοντας τις απώλειές της στο 21% φέτος.
Η υποτίμηση της λίρας ενίσχυσε τον πληθωρισμό από το 2021, ανεβάζοντάς τον σε υψηλό 24 ετών, στο 85,5%, τον Οκτώβριο του περασμένου έτους.
Ορισμένοι αναλυτές έχουν εκφράσει αμφιβολίες σχετικά με τη δέσμευση του Ερντογάν να εγκαταλείψει την ανορθοδοξία του, αναφέροντας παραδείγματα προηγούμενων μετατοπίσεών του προς την ορθόδοξη πολιτική μόνο και μόνο για να αλλάξει γρήγορα γνώμη.
Οι αρχές ελπίζουν ότι οι ξένοι επενδυτές και το σκληρό νόμισμα θα επιστρέψουν μετά από μια πολυετή έξοδο, μειώνοντας ενδεχομένως την ανάγκη της κεντρικής τράπεζας να παρεμβαίνει για να κρατήσει τη λίρα σταθερή.
