Τεκμήριο, είναι μία μέθοδος που χρησιμοποιείται από το κράτος για την εμφάνιση των πραγματικών εισοδημάτων των πολιτών και την μερικώς πάταξη της φοροδιαφυγής.
Για την ακρίβεια, το τεκμήριο είναι μία μέθοδος βάσει της οποίας μπορεί να καθοριστεί ένα άλλο εισόδημα σε σχέση με το δηλωθέν, και να φορολογηθεί ο πολίτης πάνω σε αυτό.
Η εφορία ελέγχει το εισόδημα που δηλώθηκε, όπως μας εξηγεί ο φοροτεχνικός Παναγιώτης Ράγγος ,αφαιρεί τα έξοδα από κάρτες που έκανε ένας φορολογούμενος και συνδυάζει μαζί με την περιουσία που έχει δημιουργήσει.
Αν το εισόδημα είναι μικρότερο απ’ όσα χρήματα χρειάζονται για τη συντήρηση ή αγορά κινητής/ακίνητης περιουσίας τότε αναπροσαρμόζει το εισόδημά σου βάσει των προαναφερθέντων.
Ø Ο σχεδιασμός για μείωση των τεκμηρίων
Στόχος των αλλαγών που σχεδιάζονται είναι η εξάλειψη των στρεβλώσεων και των αδικιών, που έχουν διαπιστωθεί κατά την πολυετή εφαρμογή των τεκμηρίων διαβίωσης και η δικαιότερη κατανομή των φορολογικών βαρών ανάμεσα στα νοικοκυριά.
Στελέχη του οικονομικού επιτελείου αναφέρουν ότι με τις νέες παρεμβάσεις θα δημιουργηθεί ένα δικαιότερο σύστημα το οποίο δεν θα οδηγεί φορολογούμενους με πολύ χαμηλά εισοδήματα να πληρώνουν φόρους εισοδήματος δυσανάλογα υψηλούς σε σχέση με τα πραγματικά τους εισοδήματα.
Άλλωστε, τα στοιχεία δείχνουν ότι οι περισσότεροι φορολογούμενοι που εγκλωβίζονται στην παγίδα των τεκμηρίων διαβίωσης δεν είναι οι «επαγγελματίες» φοροφυγάδες αλλά μισθωτοί και συνταξιούχοι κυρίως με χαμηλά εισοδήματα που πληρώνουν έξτρα φόρους επειδή διαμένουν σε ιδιόκτητη ή μισθωμένη κατοικία και έχουν ένα αυτοκίνητο.
Τα τεκμήρια διαβίωσης θεσμοθετήθηκαν το 1978 και παρά τις τροποποιήσεις που έγιναν στην πορεία του χρόνου ταλαιπωρούν εκατοντάδες χιλιάδες φορολογούμενους καθώς 1 στους 5 δεν φορολογείται για τα πραγματικά εισοδήματά του αλλά για υψηλότερα εισοδήματα που προκύπτουν από τα τεκμήρια για τις κατοικίες, τα αυτοκίνητα κ.λπ.
Η ακτινογραφία των φορολογικών δηλώσεων που υποβλήθηκαν το 2022 αποκάλυψε 1,8 εκατ. φορολογούμενους που έπεσαν στη «φάκα» των τεκμηρίων.
Ενώ είχαν δηλώσει εισοδήματα ύψους 3,2 δισ. ευρώ, τελικά φορολογήθηκαν για εισοδήματα 8,8 δισ. ευρώ λόγω των τεκμηρίων διαβίωσης και απόκτησης περιουσιακών στοιχείων.
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό τα τεκμήρια διαβίωσης θα διατηρηθούν μέχρι και το τέλος του 2024 και θα μειωθούν το 2025. Το υπουργείο οικονομικών αμέσως μετά την ολοκλήρωση των φετινών φορολογικών δηλώσεων, θα καθορίσει το ακριβές χρονοδιάγραμμα μείωσης κατά 30%. Το υπουργείο οικονομικών έχει συστήσει ειδική ομάδα εργασίας που ασχολείται με τις αλλαγές στα τεκμήρια. Πρώτα θα θελήσει να έχει μία ξεκάθαρη εικόνα της αποτελεσματικότητας του μέτρου επιβολής ελάχιστου εισοδήματος σε περίπου 700.000 ελεύθερους επαγγελματίες και μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ατομικές) και μετά να ληφθούν οι όποιες αποφάσεις. Η στόχευση είναι η μείωση να ξεκινήσει από τα εισοδήματα του 2025 και να ολοκληρωθεί στα τέλη του 2027 με την πλήρη κατάργησή τους. Μία ακόμη σημαντική παράμετρος που θα παίξει ρόλο στα χρονοδιαγράμματα είναι η αποτελεσματικότητα της διασύνδεσης των ταμειακών μηχανών και των συστημάτων πληρωμής μέσω POS με το σύστημα myData. Το υπουργείο οικονομικών, θεωρεί, ότι με αυτό τον τρόπο, θα μπορεί να γνωρίζει σε άμεσο χρόνο και μέσω των εκτεταμένων διασταυρώσεων, τα έσοδα και τα έξοδα των επιχειρήσεων, ώστε να περιορίσει στο μέτρο του δυνατού την φοροδιαφυγή.
Εξετάζονται οι εξής αλλαγές:
Παρεμβάσεις στον τρόπο υπολογισμού των τεκμηρίων διαβίωσης με αναμόρφωση των κλιμάκων των τεκμαρτών ποσών για κατοικίες, αυτοκίνητα, σκάφη αναψυχής.
Μεσοσταθμικά τα τεκμήρια θα μειωθούν κατά 30%.
Τροποποιήσεις στις διατάξεις για τα ελάχιστα ποσά τεκμηρίων διαβίωσης των 3.000 ευρώ για τους άγαμους και των 5.000 ευρώ για τους έγγαμους ή τους συνάψαντες σύμφωνα συμβίωσης.
Ø Τι δείχνουν τα στοιχεία για τα τεκμήρια
Τα στοιχεία δείχνουν ότι στην παγίδα των τεκμηρίων πέφτει 1 στους 5 φορολογουμένους.
Τα τελευταία στατιστικά στοιχεία των φορολογικών δηλώσεων έδειξαν ότι:
582.117 μισθωτοί, αν και δήλωσαν στη φορολογική τους δήλωση εισοδήματα ύψους 1,46 δισ., ευρώ τελικά φορολογήθηκαν για εισοδήματα 2,85 δισ. ευρώ.
490.709 συνταξιούχοι δήλωσαν εισοδήματα 984,8 εκατ. ευρώ αλλά η Εφορία τους φορολόγησε για εισοδήματα που συνολικά ανήλθαν σε 2,29 δισ. ευρώ.
404.113 εισοδηματίες δήλωσαν εισοδήματα 208,22 εκατ. ευρώ. Ωστόσο φορολογήθηκαν λόγω των τεκμηρίων για εισοδήματα ύψους 1,995 δισ. ευρώ.
217.159 ελεύθεροι επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενοι ενώ δήλωσαν εισοδήματα ύψους 370,66 εκατ. ευρώ, κλήθηκαν να πληρώσουν φόρο για εισοδήματα συνολικού ύψους 1,15 δισ. ευρώ.
109.731 φορολογούμενοι με αγροτική δραστηριότητα εμφάνισαν στην Εφορία εισοδήματα 184,75 εκατ. ευρώ. Ωστόσο με την εφαρμογή των τεκμηρίων φορολογήθηκαν για εισοδήματα συνολικού ύψους 513,74 εκατ. ευρώ.
Τα τεκμήρια είναι ένα μέτρο αναχρονιστικό και θα έπρεπε να καταργηθεί. Ελπίζουμε, ότι σύντομα θα γίνει πράξη…….
