Ο Ντόναλντ Τραμπ προσκάλεσε τον Βλαντιμίρ Πούτιν να συμμετάσχει σε ένα νέο «Συμβούλιο Ειρήνης» για τη Γάζα, κίνηση που ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στον ανταγωνισμό μεγάλων δυνάμεων γύρω από τη μελλοντική διακυβέρνηση του παλαιστινιακού θύλακα. Η Μόσχα επιβεβαιώνει την πρόσκληση και δηλώνει ότι εξετάζει τις λεπτομέρειες, ενώ ορισμένοι ηγέτες –όπως ο Βίκτορ Όρμπαν– έχουν ήδη αποδεχθεί.
Ο Λευκός Οίκος του Ντόναλντ Τραμπ επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει πολιτικά τον πόλεμο στη Γάζα, ανακοινώνοντας τη δημιουργία ενός «Board of Peace» – ενός Συμβουλίου Ειρήνης που, σύμφωνα με την αμερικανική προεδρία, θα επιβλέπει την «μεταβατική διακυβέρνηση» της Λωρίδας της Γάζας μετά τον πόλεμο Ισραήλ – Χαμάς. Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, επιβεβαίωσε ότι ο Βλαντιμίρ Πούτιν έχει λάβει επίσημη πρόσκληση να συμμετάσχει.
Η ρωσική στάση και το μήνυμα Τραμπ
«Πράγματι, ο πρόεδρος Πούτιν έλαβε μέσω διπλωματικών διαύλων πρόταση να συμμετάσχει σε αυτό το Συμβούλιο Ειρήνης. Αυτή τη στιγμή μελετούμε όλες τις λεπτομέρειες της πρότασης», δήλωσε ο Πεσκόφ, προσθέτοντας ότι η Μόσχα αναμένει επαφή με την αμερικανική πλευρά για διευκρινίσεις. Η τοποθέτηση αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο ρωσικής συμμετοχής, χωρίς όμως δέσμευση.
Ο Τραμπ έχει παρουσιάσει το Συμβούλιο ως κεντρικό εργαλείο ενός 20σέλιδου σχεδίου για τον τερματισμό της σύγκρουσης στη Γάζα, χαρακτηρίζοντάς το «το μεγαλύτερο και πιο περίβλεπτο συμβούλιο που συγκροτήθηκε ποτέ, οπουδήποτε». Η ρητορική αυτή εντάσσεται στη γνωστή του στρατηγική υπερπροβολής, αλλά και σε μια προσπάθεια να εμφανιστεί ως ο μοναδικός παγκόσμιος διαμεσολαβητής, σε μια στιγμή που η αξιοπιστία των παραδοσιακών πολυμερών θεσμών (ΟΗΕ, ΕΕ) δοκιμάζεται.
Ποιοι προσκαλούνται και ποιοι πληρώνουν
Οι προσκλήσεις δεν περιορίζονται σε μεμονωμένους ηγέτες, αλλά απευθύνονται σε ένα μωσαϊκό κρατών: Αργεντινή, Αίγυπτος, Ινδία, Τουρκία, καθώς και θεσμικοί παράγοντες όπως η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg, όσα κράτη επιθυμούν μόνιμη συμμετοχή πέραν της αρχικής τριετίας θα πρέπει να καταβάλουν 1.000.000.000 δολάρια, ποσό που μετατρέπει το εγχείρημα σε ένα ιδιότυπο «pay-to-play» σχήμα γεωπολιτικής επιρροής.
Ο Καναδάς έχει δηλώσει ότι θα συμμετάσχει, αλλά δεν προτίθεται να πληρώσει για μόνιμη έδρα, δείχνοντας ότι ακόμη και στενοί σύμμαχοι των ΗΠΑ αντιμετωπίζουν με σκεπτικισμό την εμπορευματοποίηση της συμμετοχής. Αντίθετα, η Ουγγαρία του Βίκτορ Όρμπαν, καθώς και το Καζακστάν και το Βιετνάμ, έχουν ήδη αποδεχθεί την πρόσκληση, με τον Όρμπαν να μιλά για «αναγνώριση των προσπαθειών της Ουγγαρίας για την ειρήνη».
Η σύνθεση της εκτελεστικής επιτροπής και οι γεωπολιτικές προεκτάσεις
Η εκτελεστική επιτροπή του Συμβουλίου, όπως παρουσιάζεται, συνδυάζει πολιτικά πρόσωπα και τεχνοκράτες με ισχυρές διασυνδέσεις: τον πρώην Βρετανό πρωθυπουργό Τόνι Μπλερ, τον Αμερικανό υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, τον γαμπρό του Τραμπ, Τζάρεντ Κούσνερ, και τον επικεφαλής της Παγκόσμιας Τράπεζας, Ατζάι Μπάνγκα. Η παρουσία Μπλερ παραπέμπει στην εποχή των «ειδικών απεσταλμένων» στη Μέση Ανατολή, ενώ η εμπλοκή Κούσνερ αναζωπυρώνει επικρίσεις για σύγκρουση συμφερόντων και οικογενειοκρατία.
Η πιθανή συμμετοχή της Ρωσίας, χώρας που διεξάγει εδώ και τέσσερα χρόνια έναν καταστροφικό πόλεμο στην Ουκρανία, καθιστά το σχήμα ακόμη πιο αμφιλεγόμενο. Αν το Κρεμλίνο αποδεχθεί, το Συμβούλιο Ειρήνης μπορεί να μετατραπεί σε πεδίο ανταγωνισμού ΗΠΑ – Ρωσίας – και ευρύτερα Δύσης – αναδυόμενων δυνάμεων – για τον έλεγχο της επόμενης μέρας στη Γάζα, με τους ίδιους τους Παλαιστινίους να κινδυνεύουν να μείνουν ξανά στο περιθώριο.
Σχόλιο SBCTV.gr: Το «Συμβούλιο Ειρήνης» του Τραμπ δεν θυμίζει τόσο πολυμερή διπλωματία όσο μια ιδιωτικοποιημένη πλατφόρμα ισχύος, όπου η μόνιμη θέση κοστολογείται σε 1 δισ. δολάρια και οι μεγάλοι παίκτες διεκδικούν ρόλο διαχειριστή στη Γάζα. Η πιθανή συμμετοχή Πούτιν δείχνει ότι η μεταπολεμική αρχιτεκτονική της Μέσης Ανατολής κινδυνεύει να γίνει ακόμη ένα μέτωπο του ευρύτερου γεωπολιτικού παζαριού, με την ΕΕ να σέρνεται πίσω από τις πρωτοβουλίες των άλλων αντί να χαράζει δική της στρατηγική.
#ΗΠΑ #Γάζα #Τραμπ #Πούτιν #ΜέσηΑνατολή
