Σκληρή κριτική στην κυβερνητική αμυντική στρατηγική ασκεί το ΠΑΣΟΚ, με αφορμή τις δηλώσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη για τα έξι στρατηγικής σημασίας προγράμματα στο πλαίσιο του SAFE. Το κόμμα κάνει λόγο για απουσία διαφάνειας, παραγκωνισμό της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας και ευνοϊκή μεταχείριση ξένων ομίλων.
Με αιχμηρή ανακοίνωση ο Μιχάλης Κατρίνης, υπεύθυνος Κ.Τ.Ε. Εθνικής Άμυνας, και ο Τομέας Άμυνας του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής αμφισβητούν τη φιλοσοφία και τις διαδικασίες της κυβερνητικής αμυντικής πολιτικής, με αφορμή τις πρόσφατες δηλώσεις του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη για το ελληνικό σκέλος του προγράμματος SAFE (Δράση για την Ασφάλεια της Ευρώπης).
Η κριτική για τα έξι στρατηγικά προγράμματα SAFE
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο πρωθυπουργός ενημέρωσε για «έξι στρατηγικής σημασίας αμυντικά προγράμματα» που εγκρίθηκαν στο πλαίσιο της ελληνικής πρότασης για το SAFE. Το ΠΑΣΟΚ επισημαίνει ότι τα προγράμματα αυτά αιτήθηκε η κυβέρνηση «χωρίς να υπάρχει καμία ενημέρωση και έγκριση της Βουλής», παρά το γεγονός ότι το κόμμα είχε ζητήσει εδώ και μήνες σχετική συζήτηση για λόγους διαφάνειας.
Κεντρικό σημείο της κριτικής είναι η αβεβαιότητα γύρω από τη συμμετοχή της εγχώριας αμυντικής και ναυπηγικής βιομηχανίας. Παρά τις, όπως αναφέρει, δεσμεύσεις του Κυριάκου Μητσοτάκη για ενίσχυση των ελληνικών εταιρειών και το έγκαιρο ενδιαφέρον τους μέσω της Γενικής Διεύθυνσης Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ), το ΠΑΣΟΚ υποστηρίζει ότι παραμένει «ερωτηματικό» το κατά πόσο θα έχουν ουσιαστικό ρόλο στα νέα προγράμματα.
Συνεργασία ΕΑΣ με ξένο όμιλο και ζήτημα τεχνολογικού αποτυπώματος
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη συνεργασία των Ελληνικών Αμυντικών Συστημάτων (ΕΑΣ) με ξένο όμιλο, την οποία η κυβέρνηση προβάλλει ως μοχλό «ανάταξης της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας». Το ΠΑΣΟΚ αντιτείνει ότι η συμφωνία «εξυπηρετεί αποκλειστικά την ξένη εταιρεία» και αφήνει «μηδενικό τεχνολογικό αποτύπωμα για τα ΕΑΣ και τη χώρα», άρα δεν συμβάλλει ουσιαστικά στη δημιουργία εγχώριας τεχνογνωσίας και βιομηχανικής βάσης.
Παράλληλα, το κόμμα κατηγορεί την κυβέρνηση ότι αποσιωπά «το πάρτι απευθείας αναθέσεων στα ΕΑΣ σε εταιρείες συμβούλων και ημετέρων», καθώς και ότι έχουν ανατεθεί «20 δισ. ευρώ συμβάσεων» χωρίς τη συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας. Οι αναφορές αυτές εντάσσονται σε ένα αφήγημα συστηματικής περιθωριοποίησης των ελληνικών εταιρειών από την αλυσίδα αξίας των εξοπλιστικών δαπανών.
Αντιπαράθεση για διαφάνεια και εγχώρια προστιθέμενη αξία
Στο πολιτικό επίπεδο, το ΠΑΣΟΚ υποστηρίζει ότι «η διαφάνεια, ο σεβασμός των διαδικασιών και η εγχώρια προστιθέμενη αξία στις αμυντικές δαπάνες αποτελούν “ψιλά γράμματα” για την κυβέρνηση». Αντιπαραβάλλει δε τη δική του θέση, ότι τα τρία αυτά στοιχεία συνιστούν «αδιαπραγμάτευτες προϋποθέσεις για την αμυντική στρατηγική της χώρας».
Η σύγκρουση γύρω από το SAFE και τα ΕΑΣ αναδεικνύει μια ευρύτερη πολιτική διαμάχη: αν η αμυντική πολιτική θα λειτουργεί ως εργαλείο βιομηχανικής και τεχνολογικής αναβάθμισης ή αν θα περιορίζεται σε αγορές «με το κλειδί στο χέρι» από ξένους ομίλους, χωρίς ουσιαστικό όφελος για την ελληνική παραγωγική βάση.
Σχόλιο
: Η παρέμβαση του ΠΑΣΟΚ φωτίζει το πραγματικό διακύβευμα των αμυντικών δαπανών: όχι μόνο πόσο ξοδεύουμε, αλλά πού κατευθύνεται η αξία. Αν η κυβέρνηση δεν ανοίξει τα χαρτιά της στη Βουλή, με σαφείς δεσμεύσεις για συμμετοχή της εγχώριας βιομηχανίας και τεχνολογικό αποτύπωμα, κινδυνεύει να μετατρέψει ένα ευρωπαϊκό εργαλείο ασφάλειας σε ακόμη έναν κύκλο εισαγόμενων εξοπλισμών με περιορισμένο εθνικό όφελος.






