Το Ισραήλ ανακοινώνει τον τερματισμό της δράσης των Γιατρών Χωρίς Σύνορα στη Γάζα μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου, μετά την άρνηση της οργάνωσης να παραδώσει λίστα με τα ονόματα των Παλαιστίνιων εργαζομένων της. Η απόφαση απειλεί να αποδιαρθρώσει πλήρως τις ήδη καταρρέουσες υπηρεσίες υγείας στον αποκλεισμένο θύλακα.
Η ισραηλινή κυβέρνηση προχωρά στην απομάκρυνση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα (Médecins Sans Frontières – MSF) από τη Λωρίδα της Γάζας έως τις 28 Φεβρουαρίου, κλιμακώνοντας την αντιπαράθεση με μία από τις σημαντικότερες διεθνείς ιατρικές ανθρωπιστικές οργανώσεις που δραστηριοποιούνται στον θύλακα. Το υπουργείο Υποθέσεων Διασποράς και Καταπολέμησης του Αντισημιτισμού ανακοίνωσε ότι κινείται για τον «τερματισμό των δραστηριοτήτων» της MSF, επειδή δεν συμμορφώθηκε με την απαίτηση να καταθέσει αναλυτική λίστα των τοπικών, παλαιστινιακών στελεχών της.
Αντιπαράθεση για τα στοιχεία προσωπικού και ζητήματα ασφάλειας
Η απόφαση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο αυστηροποίησης του ελέγχου στις ΜΚΟ που δραστηριοποιούνται στη Γάζα. Ήδη από τον Δεκέμβριο, το Ισραήλ είχε ανακοινώσει ότι από την 1η Μαρτίου θα εμποδίσει τη λειτουργία 37 ανθρωπιστικών οργανώσεων, μεταξύ των οποίων και η MSF, λόγω μη υποβολής λεπτομερών στοιχείων για τους Παλαιστίνιους εργαζομένους τους. Η κίνηση αυτή είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις από τις ίδιες τις οργανώσεις και τον ΟΗΕ.
Το αρμόδιο υπουργείο υποστήριξε ότι η MSF είχε δεσμευθεί στις αρχές Ιανουαρίου να προσκομίσει τη λίστα προσωπικού, αλλά τελικά υπαναχώρησε, επικαλούμενη ανησυχίες για την ασφάλεια του προσωπικού της και έλλειψη εγγυήσεων για τον τρόπο χρήσης των δεδομένων από τις ισραηλινές αρχές. Προηγήθηκαν ισχυρισμοί του Ισραήλ ότι δύο εργαζόμενοι της οργάνωσης είχαν διασυνδέσεις με τη Χαμάς και την Ισλαμική Τζιχάντ, κατηγορίες που η MSF έχει απορρίψει.
Καίριος ρόλος της MSF στο κατεστραμμένο σύστημα υγείας της Γάζας
Η αποχώρηση των Γιατρών Χωρίς Σύνορα απειλεί να αφήσει ένα τεράστιο κενό σε έναν ήδη διαλυμένο τομέα υγείας. Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, η οργάνωση παρέχει περίπου το 20% των νοσοκομειακών κλινών στη Γάζα και λειτουργεί περί τα 20 κέντρα υγείας. Μόνο το 2025, πραγματοποίησε περισσότερες από 800.000 ιατρικές επισκέψεις και πάνω από 10.000 τοκετούς, ενώ συμβάλλει και στην παροχή πόσιμου νερού.
Η MSF αναφέρει ότι 15 μέλη του προσωπικού της έχουν σκοτωθεί από την έναρξη του πολέμου στη Γάζα στις 7 Οκτωβρίου 2023, γεγονός που αναδεικνύει το υψηλό ρίσκο για τους υγειονομικούς στην περιοχή. Ο Βρετανός γιατρός επειγόντων περιστατικών Τζέιμς Σμιθ, μιλώντας στο Al Jazeera, χαρακτήρισε την απόφαση του Ισραήλ «επέκταση της συστηματικής εργαλειοποίησης της ανθρωπιστικής βοήθειας», υποστηρίζοντας ότι το Ισραήλ έχει «στοχεύσει συστηματικά το παλαιστινιακό σύστημα υγείας», με αποτέλεσμα τον θάνατο πάνω από 1.700 Παλαιστίνιων υγειονομικών.
Κίνδυνος πλήρους κατάρρευσης των υπηρεσιών υγείας
Ανθρωπιστικές οργανώσεις προειδοποιούν ότι χωρίς τη συμβολή διεθνών φορέων όπως οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα, κρίσιμες υπηρεσίες – από τα επείγοντα και τη μαιευτική φροντίδα έως την παιδιατρική περίθαλψη – κινδυνεύουν με ολική κατάρρευση. Σε ένα περιβάλλον όπου τα νοσοκομεία έχουν ήδη υποστεί εκτεταμένες καταστροφές, ο εξοπλισμός είναι ελλιπής και τα φάρμακα σπανίζουν, η απώλεια ενός τόσο μεγάλου παρόχου υπηρεσιών υγείας αυξάνει δραματικά τον κίνδυνο για εκατοντάδες χιλιάδες κατοίκους της Γάζας.
Η υπόθεση εγείρει κρίσιμα ερωτήματα για την ισορροπία ανάμεσα στις απαιτήσεις «ασφαλείας» που θέτει το Ισραήλ και στην υποχρέωση διασφάλισης απρόσκοπτης ανθρωπιστικής πρόσβασης σε μια ζώνη πολέμου, όπου ο άμαχος πληθυσμός βρίσκεται σε οριακή κατάσταση επιβίωσης.
Σχόλιο 
: Η στοχοποίηση μιας από τις ελάχιστες δομές που κρατούν όρθιο το σύστημα υγείας της Γάζας μετατρέπει την ανθρωπιστική βοήθεια σε διαπραγματευτικό εργαλείο ασφαλείας, με τεράστιο κόστος για τους αμάχους. Η κίνηση του Ισραήλ δυσχεραίνει περαιτέρω τις προοπτικές διεθνούς εμπλοκής και ενισχύει τις φωνές που ζητούν πιο σθεναρή παρέμβαση από ΟΗΕ και ΕΕ για την προστασία της ανθρωπιστικής ουδετερότητας.
#Γάζα #Ισραήλ #ΓιατροίΧωρίςΣύνορα #ανθρωπιστική_κρίση #υγεία
