Η τιμή των συμβολαίων κακάο υποχωρεί σε χαμηλό τριετίας, καθώς η ζήτηση αδυνατεί να στηρίξει τα ιστορικά υψηλά των προηγούμενων ετών και τα αποθέματα διογκώνονται. Η διόρθωση άνω του 30% από τις αρχές του έτους αναδιαμορφώνει τις ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά σοκολάτας και στις χώρες παραγωγής.
Η έντονη διόρθωση στην αγορά κακάο συνεχίστηκε τη Δευτέρα, με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης να κινούνται στο χαμηλότερο επίπεδο από τον Νοέμβριο του 2023. Η αγορά φαίνεται να γυρίζει σε φάση «εξομάλυνσης» μετά την εκρηκτική άνοδο των δύο τελευταίων ετών, καθώς η πραγματική ζήτηση δεν μπορεί να στηρίξει τις εξαιρετικά υψηλές τιμές, ενώ τα αποθέματα αυξάνονται.
Βουτιά στις τιμές και ανησυχίες για πλεόνασμα
Το πιο ενεργό συμβόλαιο κακάο σημείωσε πτώση 5,4%, υποχωρώντας κάτω από τα 4.000 δολάρια ανά τόνο, πριν περιορίσει μέρος των απωλειών. Συνολικά, τα futures έχουν χάσει πάνω από 30% από την αρχή του έτους, εξέλιξη που αντανακλά τον συνδυασμό δύο βασικών παραγόντων: την κόπωση της ζήτησης και τον αυξανόμενο κίνδυνο πλεονάσματος στην προσφορά.
Οι υψηλές τιμές των προηγούμενων μηνών –σε ιστορικά επίπεδα για την αγορά κακάο– οδήγησαν βιομηχανίες τροφίμων και σοκολατοβιομηχανίες σε περιορισμό αγορών, αλλαγές συνταγών, ακόμη και σε αυξήσεις τιμών λιανικής, που με τη σειρά τους έπληξαν την τελική κατανάλωση. Παράλληλα, η βελτίωση των καιρικών συνθηκών σε ορισμένες περιοχές παραγωγής και η σταδιακή εξομάλυνση των προβλημάτων στις καλλιέργειες ενισχύουν τις εκτιμήσεις για μεγαλύτερη διαθεσιμότητα κόκκων.
Πίεση σε Ακτή Ελεφαντοστού και Γκάνα
Οι εξελίξεις αυτές δημιουργούν σοβαρές πιέσεις στις αλυσίδες εφοδιασμού στις δύο κυρίαρχες χώρες παραγωγής, την Ακτή Ελεφαντοστού και τη Γκάνα. Εξαγωγείς και ρυθμιστικές αρχές βρίσκονται σε δύσκολη θέση, καθώς καλούνται να πουλήσουν αποθέματα κακάο που αποκτήθηκαν σε πολύ υψηλότερες τιμές από τις σημερινές, με αποτέλεσμα να αυξάνεται ο κίνδυνος ζημιών ή και καθυστερήσεων στις πληρωμές προς τους παραγωγούς.
Η αγορά εκτιμά ότι οι ρυθμιστικές αρχές στις δύο χώρες θα χρειαστεί να εκφορτώσουν σταδιακά τα συσσωρευμένα αποθέματα, ώστε να αποσυμφορηθούν οι αποθήκες και να εξομαλυνθεί η ροή εξαγωγών. Ωστόσο, οι αγοραστές εμφανίζονται επιφυλακτικοί και τηρούν στάση αναμονής, περιμένοντας περαιτέρω διόρθωση τιμών ή σαφέστερη εικόνα για την τελική ζήτηση από τη βιομηχανία.
Επιπτώσεις για τη βιομηχανία σοκολάτας και τους καταναλωτές
Η πτώση στις τιμές των futures δεν μεταφράζεται άμεσα σε φθηνότερα προϊόντα για τον καταναλωτή, καθώς οι βιομηχανίες έχουν ήδη «κλειδώσει» μέρος του κόστους πρώτης ύλης σε πολύ υψηλότερα επίπεδα, ενώ επιβαρύνονται και από άλλα κόστη (ενέργεια, μεταφορές, εργασία). Ωστόσο, αν η τάση υποχώρησης των τιμών συνεχιστεί και παγιωθεί, μεσοπρόθεσμα μπορεί να λειτουργήσει αποσυμπιεστικά στις τιμές σοκολάτας και συναφών προϊόντων.
Για τις χώρες παραγωγής, η νέα ισορροπία τιμών θα κρίνει τα έσοδα εκατομμυρίων μικροκαλλιεργητών, αλλά και τα φορολογικά έσοδα των κρατών. Η διαχείριση των αποθεμάτων και η πολιτική τιμών των ρυθμιστικών αρχών στην Αφρική θα αποτελέσουν καθοριστικό παράγοντα για τη συνέχεια της αγοράς κακάο.
Σχόλιο 
: Η απότομη διόρθωση στο κακάο δείχνει πόσο επικίνδυνη είναι η εξάρτηση από ράλι πρώτων υλών χωρίς αντίστοιχη θεμελιώδη ζήτηση: οι παραγωγοί στην Αφρική κινδυνεύουν με ζημίες, ενώ η βιομηχανία τροφίμων κερδίζει χρόνο για να απορροφήσει το σοκ κόστους, σε ένα ακόμη παράδειγμα έντονης κυκλικότητας στις αγορές εμπορευμάτων.
