Ουκρανοί και Ρώσοι αξιωματούχοι συνεχίζουν σήμερα στο Αμπού Ντάμπι τον δεύτερο γύρο τριμερών συνομιλιών με τη διαμεσολάβηση των ΗΠΑ, σε μια σπάνια διπλωματική προσπάθεια να τεθούν πρακτικά θεμέλια για ειρήνη και ανταλλαγή αιχμαλώτων. Παρά τον χαρακτηρισμό της πρώτης ημέρας ως «παραγωγικής» από το Κίεβο, καμία ουσιαστική πρόοδος δεν έχει ακόμη δημοσιοποιηθεί.
Στο Αμπού Ντάμπι των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων συνεχίζονται σήμερα οι τριμερείς συνομιλίες μεταξύ Ουκρανίας, Ρωσίας και Ηνωμένων Πολιτειών, με στόχο την αναζήτηση απτών βημάτων προς την ειρήνη αλλά και μια πιθανή συμφωνία ανταλλαγής αιχμαλώτων. Οι συνομιλίες διεξάγονται υπό την αιγίδα της Ουάσιγκτον και αποτελούν την πιο πρόσφατη προσπάθεια, μετά από σχεδόν τέσσερα χρόνια πολέμου, να βρεθεί τουλάχιστον ένας λειτουργικός δίαυλος συνεννόησης μεταξύ των δύο εμπολέμων.
«Παραγωγική» πρώτη ημέρα, χωρίς ορατή ακόμη τομή
Επικεφαλής της ουκρανικής αντιπροσωπείας είναι ο γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και Άμυνας, Ρουστέμ Ουμέροφ, ο οποίος έκανε λόγο για «ουσιαστικές και παραγωγικές» συζητήσεις κατά την πρώτη ημέρα των επαφών στην πρωτεύουσα των ΗΑΕ. Ωστόσο, δεν υπήρξε καμία ένδειξη για άμεση συμφωνία ή για αλλαγή στάσης των δύο πλευρών στα θεμελιώδη ζητήματα του πολέμου.
Ο στόχος των συνομιλιών, όπως περιγράφεται από το Κίεβο, είναι η επίτευξη «πρακτικών βημάτων» που θα μπορούσαν να βελτιώσουν την κατάσταση στο πεδίο, με πρώτο πεδίο εφαρμογής την ανταλλαγή αιχμαλώτων πολέμου. Το γεγονός ότι οι επαφές επικεντρώνονται σε συγκεκριμένα, χειροπιαστά ζητήματα –και όχι σε μια συνολική πολιτική διευθέτηση– δείχνει τον ρεαλισμό αλλά και τα όρια της παρούσας διπλωματικής φάσης.
Συνεχιζόμενες επιθέσεις υπονομεύουν το κλίμα εμπιστοσύνης
Την ίδια στιγμή, η πραγματικότητα στο πεδίο του πολέμου υπενθυμίζει τα δομικά εμπόδια σε κάθε ειρηνευτική προσπάθεια. Σύμφωνα με τον δήμαρχο του Κιέβου, Βιτάλι Κλίτσκο, δύο άτομα τραυματίστηκαν από νυχτερινή ρωσική επίθεση με μη επανδρωμένα αεροσκάφη στην ουκρανική πρωτεύουσα. Η επίθεση προκάλεσε ζημιές σε κατοικίες σε μία συνοικία, ενώ σε άλλη τα συντρίμμια έπεσαν στη στέγη κτιρίου γραφείων, προκαλώντας πυρκαγιά.
Παράλληλα, ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι έχει αναφέρει ότι περίπου 55.000 Ουκρανοί στρατιώτες έχουν σκοτωθεί από την έναρξη της ρωσικής εισβολής τον Φεβρουάριο του 2022, ενώ ένας «μεγάλος αριθμός» αγνοείται. Η ουκρανική κυβέρνηση προειδοποιεί επίσης για ενδεχόμενη κλιμάκωση των ρωσικών επιθέσεων κατά της ενεργειακής υποδομής, με τον υπουργό Ενέργειας να προαναγγέλλει πιθανή επιδείνωση των προγραμματισμένων διακοπών ρεύματος.
Ρόλος ΗΠΑ και διεθνές σκηνικό
Οι συνομιλίες στο Αμπού Ντάμπι εντάσσονται σε ένα ευρύτερο πλαίσιο διεθνών επαφών, στο οποίο συμμετέχουν ενεργά οι Ηνωμένες Πολιτείες αλλά και ευρωπαϊκές πρωτεύουσες. Ο διπλωματικός σύμβουλος του προέδρου της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν επισκέφθηκε χθες τη Μόσχα για επαφές με Ρώσους αξιωματούχους, σε μια προσπάθεια να διερευνηθούν περιθώρια αποκλιμάκωσης.
Ωστόσο, παρά την κινητικότητα, η μέχρι σήμερα διπλωματική προσπάθεια χαρακτηρίζεται από περιορισμένα αποτελέσματα. Η Μόσχα και το Κίεβο παραμένουν σε διαμετρικά αντίθετες θέσεις όσον αφορά το εδαφικό και το πολιτικό μέλλον της Ουκρανίας, ενώ οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται χωρίς ενδείξεις άμεσης παύσης.
Σχόλιο
: Οι συνομιλίες στο Αμπού Ντάμπι δεν συνιστούν ακόμη «διαπραγμάτευση ειρήνης» με την κλασική έννοια, αλλά περισσότερο έναν λειτουργικό μηχανισμό διαχείρισης του πολέμου – με αιχμή την ανταλλαγή αιχμαλώτων και επιμέρους ανθρωπιστικές ρυθμίσεις. Αν παράγουν χειροπιαστά αποτελέσματα, μπορεί να ανοίξουν δίαυλο για ευρύτερη πολιτική συζήτηση· αν αποτύχουν, θα ενισχύσουν την εντύπωση ότι ο πόλεμος έχει εισέλθει σε φάση παρατεταμένης φθοράς χωρίς ορατό τέλος.






