Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δηλώνει ότι η Τεχεράνη είναι έτοιμη για συμφωνία με τις ΗΠΑ που θα επιτρέπει ειρηνικό εμπλουτισμό ουρανίου, μετά τις συνομιλίες στο Ομάν. Την ίδια ώρα, απορρίπτει κάθε αμερικανικό δικαίωμα να υπαγορεύει το εύρος των ιρανικών πυραυλικών δυνατοτήτων.
Σε μια κρίσιμη χρονική συγκυρία για τη Μέση Ανατολή, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί δήλωσε σε αποκλειστική συνέντευξη στο Al Jazeera Arabic ότι η Τεχεράνη είναι διατεθειμένη να καταλήξει σε συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες, η οποία θα επιτρέπει τον «ειρηνικό πυρηνικό εμπλουτισμό». Οι δηλώσεις ήρθαν αμέσως μετά από συνομιλίες που πραγματοποιήθηκαν στο Ομάν, υποδηλώνοντας ότι έχει ανοίξει εκ νέου ένας δίαυλος διπλωματικής επικοινωνίας μεταξύ των δύο πλευρών.
Επανεκκίνηση διαλόγου με αιχμή τον εμπλουτισμό ουρανίου
Σύμφωνα με τα όσα μετέδωσε το δίκτυο, ο Αραγτσί ξεκαθάρισε ότι το Ιράν θεωρεί δικαίωμά του τον εμπλουτισμό ουρανίου για ειρηνικούς σκοπούς, στο πλαίσιο της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων. Η ετοιμότητα για μια νέα συμφωνία με την Ουάσινγκτον ερμηνεύεται ως προσπάθεια να τεθούν εκ νέου κανόνες και όρια στο ιρανικό πρόγραμμα, με αντάλλαγμα πιθανές διευκολύνσεις σε κυρώσεις και διεθνή πίεση.
Οι συνομιλίες στο Ομάν, χώρα που ιστορικά διαδραματίζει ρόλο διαμεσολαβητή μεταξύ Τεχεράνης και Δύσης, αποτελούν ένδειξη ότι, παρά την ένταση στην περιοχή, υπάρχει ενδιαφέρον και από τις δύο πλευρές να διερευνηθούν σενάρια αποκλιμάκωσης. Ωστόσο, από τις μέχρι στιγμής πληροφορίες δεν προκύπτουν συγκεκριμένες τεχνικές παράμετροι ή χρονοδιάγραμμα για μια ενδεχόμενη νέα συμφωνία.
Σκληρή γραμμή για το πυραυλικό πρόγραμμα
Εάν στο πυρηνικό πεδίο το Ιράν εμφανίζεται διατεθειμένο να διαπραγματευτεί, στο θέμα των πυραύλων η στάση του παραμένει αμετακίνητη. Ο Αραγτσί απέρριψε ρητά την ιδέα ότι οι ΗΠΑ ή οποιαδήποτε άλλη χώρα θα μπορούσαν να υπαγορεύσουν στο Ιράν τι είδους ή τι εμβέλειας πυραύλους θα παράγει. Το πυραυλικό οπλοστάσιο θεωρείται από την ιρανική ηγεσία βασικό εργαλείο αποτροπής και στοιχείο εθνικής κυριαρχίας, ειδικά σε ένα περιβάλλον όπου η χώρα περιβάλλεται από αμερικανικές βάσεις και περιφερειακούς αντιπάλους.
Η διπλή αυτή γραμμή –σχετική ευελιξία στο πυρηνικό πρόγραμμα, αδιαπραγμάτευτη στάση στους πυραύλους– αποτυπώνει την προσπάθεια της Τεχεράνης να διαχωρίσει τα πεδία διαπραγμάτευσης, επιδιώκοντας ελάφρυνση πιέσεων χωρίς να υπονομεύσει την αμυντική της αρχιτεκτονική.
Γεωπολιτικές επιπτώσεις και μηνύματα προς την Ουάσινγκτον
Οι δηλώσεις Αραγτσί έρχονται σε μια περίοδο κλιμακούμενων εντάσεων, όπου το Ιράν δηλώνει παράλληλα «έτοιμο για πόλεμο» εάν, όπως έχει αναφερθεί σε προηγούμενες παρεμβάσεις του, οι ΗΠΑ θελήσουν να «το δοκιμάσουν». Το μήνυμα προς την Ουάσινγκτον είναι διπλό: από τη μία προθυμία για συνεννόηση στο πλαίσιο ενός ελεγχόμενου, ειρηνικού πυρηνικού προγράμματος, από την άλλη ξεκάθαρη προειδοποίηση ότι ο στρατιωτικός και πυραυλικός τομέας δεν θα αποτελέσουν αντικείμενο εξωτερικής επιβολής.
Για τις αγορές ενέργειας και τη διεθνή διπλωματία, μια πιθανή νέα συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο ευρείας ανάφλεξης στον Περσικό Κόλπο, με άμεσες επιπτώσεις στις τιμές του πετρελαίου και στη σταθερότητα των θαλάσσιων οδών. Ωστόσο, η απόσταση μεταξύ δηλώσεων πρόθεσης και ουσιαστικής συμφωνίας παραμένει μεγάλη, ιδιαίτερα όσο το ζήτημα των πυραύλων και της περιφερειακής επιρροής του Ιράν παραμένει εκτός διαπραγματευτικού τραπεζιού.
Σχόλιο 
: Η Τεχεράνη επιχειρεί έναν προσεκτικό τακτικό ελιγμό: προσφέρει πυρηνική ευελιξία για να σπάσει τη διπλωματική απομόνωση, θωρακίζοντας ταυτόχρονα το πυραυλικό της πρόγραμμα ως κόκκινη γραμμή. Το αν η Ουάσινγκτον θα αποδεχθεί αυτόν τον διαχωρισμό θα κρίνει αν μπαίνουμε σε φάση σταδιακής αποκλιμάκωσης ή σε νέο κύκλο σύγκρουσης δι’ αντιπροσώπων στη Μέση Ανατολή.
#Ιράν #ΗΠΑ #πυρηνικό_πρόγραμμα #ΜέσηΑνατολή
