Ο οργανισμός Tony Blair Institute κατηγορεί τον υπουργό Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ ότι με την επιθετική του πράσινη ατζέντα αυξάνει τους λογαριασμούς ρεύματος. Η αντιπαράθεση φωτίζει τη βαθιά πολιτική διαμάχη στη Βρετανία για το πώς θα επιτευχθεί η κλιματική ουδετερότητα χωρίς να εκτοξευθεί το ενεργειακό κόστος.
Μια σφοδρή σύγκρουση στο εσωτερικό της βρετανικής κεντροαριστεράς έχει ξεσπάσει μετά τη δημοσιοποίηση έκθεσης του Tony Blair Institute (TBI), η οποία κατηγορεί τον υπουργό Ενέργειας Εντ Μίλιμπαντ ότι, με την επιμονή του σε φιλόδοξους στόχους αποανθρακοποίησης, οδηγεί σε υψηλότερες τιμές ενέργειας για τα νοικοκυριά.
Αμφισβήτηση του στόχου για «καθαρή ηλεκτροπαραγωγή 2030»
Η έκθεση, που υπογράφεται από την ανώτερη σύμβουλο ενεργειακής πολιτικής του ινστιτούτου, Τόνε Λάνγκενγκεν, και φέρει την έγκριση του Τόνι Μπλερ, ζητά από την κυβέρνηση να επανεξετάσει τον στόχο σχεδόν πλήρους αποανθρακοποίησης του ηλεκτρικού συστήματος έως το 2030. Κατά το TBI, το πλαίσιο «Clean Power 2030» δεν αντανακλά πλέον τις νέες οικονομικές, τεχνολογικές και γεωπολιτικές συνθήκες και οδηγεί σε αποφάσεις που αγνοούν το πραγματικό κόστος για τους καταναλωτές.
Η κυβέρνηση είχε πρόσφατα προχωρήσει στην ανάθεση 8,4 GW υπεράκτιας αιολικής ισχύος, με μέση τιμή 60,25 λιρών ανά MWh, περίπου 50% υψηλότερη από τα επίπεδα του 2019. Οι υπουργοί υποστηρίζουν ότι ακόμη και αυτές οι τιμές είναι ανταγωνιστικές σε σχέση με την κατασκευή νέων μονάδων φυσικού αερίου. Το TBI, ωστόσο, θεωρεί ότι οι σημερινές υψηλές τιμές φυσικού αερίου είναι συγκυριακές – συνδεδεμένες με τον πόλεμο στην Ουκρανία – και θα αποκλιμακωθούν μακροπρόθεσμα, καθιστώντας λιγότερο συμφέρουσες ορισμένες επενδύσεις σε ΑΠΕ υπό καθεστώς αυστηρών ποσοτικών στόχων.
Πολιτικές και γεωπολιτικές προεκτάσεις
Η έκθεση του TBI ευθυγραμμίζεται εν μέρει με επιχειρήματα των Συντηρητικών και του κόμματος Reform UK, που ζητούν χαλάρωση ή εγκατάλειψη των κεντρικών κλιματικών δεσμεύσεων. Παράλληλα, το ινστιτούτο δηλώνει ότι στηρίζει τον στόχο για μηδενικές καθαρές εκπομπές έως το 2050, αλλά με πιο «ρεαλιστικό» δρόμο, ο οποίος, σύμφωνα με τον Μπλερ, θα προστατεύει καλύτερα τους «πιεσμένους οικονομικά» καταναλωτές και θα εξασφαλίζει επαρκή ηλεκτροπαραγωγή για την επερχόμενη «επανάσταση της τεχνητής νοημοσύνης».
Η κυβέρνηση και το στρατόπεδο Μίλιμπαντ αντικρούουν ότι η μόνη βιώσιμη λύση για διαρκώς χαμηλότερους λογαριασμούς είναι η ταχεία απεξάρτηση από τα «ακριβά ορυκτά καύσιμα που ελέγχονται από πετροκράτη και δικτάτορες». Υποστηρίζουν πως η στρατηγική για «καθαρή εγχώρια ενέργεια» είναι ο δρόμος προς την ενεργειακή κυριαρχία, τη μείωση του κόστους ζωής και τη δημιουργία χιλιάδων θέσεων εργασίας.
Κατηγορίες για σύγκρουση συμφερόντων
Η παρέμβαση Μπλερ προκαλεί επιπλέον αντιδράσεις λόγω των σχέσεων του ινστιτούτου με κυβερνήσεις πετρελαιοπαραγωγών χωρών, όπως η Σαουδική Αραβία, αλλά και λόγω σημαντικών δωρεών από τον συνιδρυτή της Oracle, Λάρι Έλισον, ο οποίος επενδύει επιθετικά σε λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης. Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι η κριτική στο κόστος της πράσινης μετάβασης εξυπηρετεί, έμμεσα, συμφέροντα ορυκτών καυσίμων και ενεργειακών πολυεθνικών.
Το TBI απαντά ότι η ανάλυσή του «δεν διαμορφώνεται από το γεγονός ότι εργαζόμαστε σε χώρες παραγωγούς ενέργειας» και ότι βασίζεται σε δεδομένα και παγκόσμιες τάσεις. Παράλληλα, προτείνει πιο ενεργή αξιοποίηση των κοιτασμάτων της Βόρειας Θάλασσας και κατάργηση του έκτακτου φόρου στα κέρδη πετρελαϊκών και εταιρειών φυσικού αερίου, τονίζοντας ότι η εγχώρια παραγωγή πρέπει να αντιμετωπίζεται ως «στρατηγικό πλεονέκτημα» και όχι ως «ηθικό σήμα».
Η αντιπαράθεση αναδεικνύει το κεντρικό δίλημμα όλων των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων: πώς θα επιτευχθεί η κλιματική ουδετερότητα εντός χρονοδιαγραμμάτων που θέτουν οι διεθνείς συμφωνίες, χωρίς να υπονομευθεί η κοινωνική συνοχή μέσω εκρηκτικών λογαριασμών ενέργειας.
Σχόλιο 
: Η σύγκρουση Μπλερ – Μίλιμπαντ λειτουργεί ως προειδοποιητικό σήμα και για χώρες όπως η Ελλάδα: η πράσινη μετάβαση δεν είναι μόνο τεχνολογικό αλλά βαθιά πολιτικό και κοινωνικό εγχείρημα. Χωρίς απόλυτη διαφάνεια για το κόστος, ρεαλιστικά χρονοδιαγράμματα και στοχευμένη στήριξη των πιο ευάλωτων, ο κίνδυνος πολιτικής αντίδρασης και αναδίπλωσης των κλιματικών στόχων παραμένει ορατός.
#ΗνωμένοΒασίλειο #Ενέργεια #ΚλιματικήΠολιτική #TonyBlair #EdMiliband
