Ο κίνδυνος μιας ακροδεξιάς προεδρίας στη Γαλλία ωθεί τους Ευρωπαίους ηγέτες να επανεξετάσουν το χρονοδιάγραμμα διαδοχής της Κριστίν Λαγκάρντ στην ΕΚΤ. Η πρόωρη αποχώρηση του διοικητή της Τράπεζας της Γαλλίας και οι εσωτερικές ισορροπίες στην ευρωζώνη διαμορφώνουν ένα περίπλοκο παζλ εξουσίας.
Η διαδοχή της Κριστίν Λαγκάρντ στην προεδρία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας εξελίσσεται σε κομβικό πολιτικο-θεσμικό ζήτημα για την ευρωζώνη, πολύ πριν από την τυπική λήξη της θητείας της τον Οκτώβριο του 2027. Σύμφωνα με ανάλυση του Bloomberg, η προοπτική εκλογής της Μαρίν Λεπέν ή του Ζορντάν Μπαρντελά στην προεδρία της Γαλλίας το 2027 λειτουργεί ως καταλύτης για την επιτάχυνση των αποφάσεων στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες.
Ο φόβος μιας ακροδεξιάς Γαλλίας και η θωράκιση της ΕΚΤ
Η παραίτηση του διοικητή της Τράπεζας της Γαλλίας, Φρανσουά Βιλερουά ντε Γκαλό, πριν από τη λήξη της θητείας του, μεταφέρει ήδη κρίσιμες αρμοδιότητες επιλογής διαδόχου στα χέρια του Εμανουέλ Μακρόν. Ο ντε Γκαλό, όπως και η Λαγκάρντ, θα αποχωρούσε κανονικά τον Οκτώβριο του 2027, όμως η πρόωρη έξοδός του ανοίγει νωρίτερα τη συζήτηση για το «γαλλικό πακέτο» θέσεων στο ευρωσύστημα.
Η πιθανότητα η Γαλλία να έχει, από τον Απρίλιο του 2027 και μετά, έναν πρόεδρο που έχει ιστορικά αμφισβητήσει τον ρόλο της ΕΚΤ και το ίδιο το ευρώ, ανησυχεί ιδιαίτερα τους ευρωπαϊκούς θεσμούς. Η Μαρίν Λεπέν έχει στο παρελθόν υποστηρίξει την έξοδο από το ενιαίο νόμισμα, ενώ ο Μπαρντελά έχει ταχθεί υπέρ της επανεκκίνησης της ποσοτικής χαλάρωσης ως εργαλείου διαχείρισης του διογκωμένου γαλλικού χρέους – μια γραμμή που συγκρούεται με την ορθόδοξη προσέγγιση της νομισματικής πολιτικής.
Όπως σημειώνει ο καθηγητής Εμανουέλ Μένς από τη Σχολή Χρηματοοικονομικών της Φρανκφούρτης, «υπάρχουν βάσιμοι λόγοι για να ληφθούν αποφάσεις πριν από τις γαλλικές εκλογές». Η συνεργασία με τον Μακρόν θεωρείται σαφώς ευκολότερη από μια διαπραγμάτευση με μια κυβέρνηση Λεπέν ή Μπαρντελά, που ήδη διακηρύσσει διαφορετική αντίληψη για την ανεξαρτησία και τον ρόλο της ΕΚΤ.
Πακέτο διορισμών και ισορροπίες Βορρά–Νότου
Παρότι δεν υπάρχει τυπικό χρονοδιάγραμμα για τον διορισμό προέδρου της ΕΚΤ, η πρακτική δείχνει ότι οι αποφάσεις λαμβάνονται μερικούς μήνες πριν από την ανάληψη των καθηκόντων. Στην περίπτωση Λαγκάρντ και Ντράγκι, η συμφωνία εντάχθηκε σε ευρύτερες πολιτικές διαπραγματεύσεις για κορυφαίες θέσεις στην ΕΕ.
Τώρα, όμως, το διακύβευμα είναι μεγαλύτερο: εκτός από την προεδρία της ΕΚΤ, αναμένεται να αδειάσουν μέχρι το τέλος του 2027 η θέση του επικεφαλής οικονομολόγου Φίλιπ Λέιν (Μάιος 2027) και η θέση της Ιζαμπέλ Σνάμπλε στο Εκτελεστικό Συμβούλιο. Αυτό δημιουργεί τη δυνατότητα μιας «πακέτο-λύσης», που θα κλειδώσει σχεδόν το μισό ανώτατο κλιμάκιο της ΕΚΤ σε μία διαπραγμάτευση.
Αναλυτές εκτιμούν ότι αυτό θα ήταν το προτιμώμενο σενάριο για τον Μακρόν, καθώς θα μπορούσε να αξιοποιήσει τη θέση Λέιν ως μοχλό για μια ευρύτερη συμφωνία, διασφαλίζοντας ισχυρή γαλλική παρουσία στο διοικητικό συμβούλιο. Παράλληλα, όμως, θα πρέπει να ικανοποιηθούν οι φιλοδοξίες χωρών όπως η Γερμανία, η Ισπανία και η Ολλανδία, που «βλέπουν» κορυφαίους υποψηφίους όπως ο Γιοακίμ Νάγκελ, ο Κλας Νοτ και ο Πάμπλο Χερνάντεζ ντε Κος.
Την ίδια στιγμή, η συζήτηση για την πολιτική πίεση στις κεντρικές τράπεζες δεν περιορίζεται στην Ευρώπη. Ο πρόεδρος της Bundesbank, Γιοακίμ Νάγκελ, έχει ήδη προειδοποιήσει ότι οι επιθέσεις του Ντόναλντ Τραμπ κατά της Fed μπορεί να αποτελέσουν «οδηγό» για πολιτικούς σε άλλες χώρες, εντείνοντας τους φόβους για υπονόμευση της ανεξαρτησίας της νομισματικής πολιτικής.
Σε αυτό το πλαίσιο, η έγκαιρη επιλογή ενός ισχυρού, αξιόπιστου και πολιτικά θωρακισμένου διαδόχου της Λαγκάρντ, πριν μπει η Γαλλία σε εκλογική χρονιά, εξελίσσεται σε στρατηγική προτεραιότητα για τις κυβερνήσεις της ΕΕ.
Σχόλιο 
: Η μάχη για τη διαδοχή Λαγκάρντ ξεπερνά κατά πολύ το πρόσωπο του επόμενου προέδρου της ΕΚΤ: είναι η πρώτη γραμμή άμυνας της ευρωζώνης απέναντι σε ένα ενδεχόμενο γαλλικό πολιτικό σοκ και σε μια ευρύτερη τάση πολιτικοποίησης των κεντρικών τραπεζών, από την Ουάσινγκτον μέχρι τη Φρανκφούρτη.
#ΕΚΤ #Λαγκάρντ #Λεπέν #Ευρωζώνη #ΕυρωπαϊκήΟικονομία
