Η ΑΑΔΕ αποκτά νέο εργαλείο για την αποδέσμευση κατασχεμένων ακινήτων με ταυτόχρονη είσπραξη ληξιπρόθεσμων οφειλών. Κεντρικός μηχανισμός η υποχρεωτική παρακράτηση μέρους του τιμήματος από τον συμβολαιογράφο.
Ένα σημαντικό θεσμικό εργαλείο για την επανεκκίνηση της αγοράς ακινήτων και τη βελτίωση της εισπραξιμότητας των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο εισάγει νέα διάταξη του νομοσχεδίου του υπουργείου Εργασίας και Οικονομικών. Η ΑΑΔΕ αποκτά τη δυνατότητα να αίρει κατασχέσεις σε ακίνητα φοροοφειλετών, επιτρέποντας τη μεταβίβασή τους, υπό την προϋπόθεση ότι μέρος του τιμήματος θα παρακρατείται υποχρεωτικά και θα αποδίδεται στη Φορολογική Διοίκηση.
Ο μηχανισμός αποδέσμευσης και η παρακράτηση του τιμήματος
Σήμερα, ακόμη και όταν υπάρχει ενδιαφερόμενος αγοραστής, η μεταβίβαση κατασχεμένου ακινήτου μπορεί ανά πάσα στιγμή να ανατραπεί από την ΑΑΔΕ, γεγονός που «παγώνει» χιλιάδες περιουσιακά στοιχεία και αποθαρρύνει συναλλαγές. Με τη νέα ρύθμιση, ο οφειλέτης μπορεί, κατόπιν αίτησής του, να ζητήσει άρση της κατάσχεσης ενόψει πώλησης του ακινήτου, με τίμημα που δεν μπορεί να είναι χαμηλότερο από την εμπορική αξία κατά τον χρόνο της κατάσχεσης.
Κομβικό στοιχείο είναι η παρακράτηση μέρους του τιμήματος από τον συμβολαιογράφο και η απευθείας απόδοσή του στη Φορολογική Διοίκηση. Το ποσοστό αυτό δεν μπορεί να είναι μικρότερο από 25% του τρέχοντος υπολοίπου της κατάσχεσης και καθορίζεται με βάση κριτήρια φορολογικής συνέπειας του οφειλέτη και εισπραξιμότητας της εναπομένουσας οφειλής. Εάν το τίμημα της πώλησης είναι χαμηλότερο από το ποσό που αντιστοιχεί στο 25% της οφειλής, τότε η ΑΑΔΕ ικανοποιείται με ολόκληρο το τίμημα, το οποίο παρακρατείται και αποδίδεται στο Δημόσιο.
Παράλληλα, προβλέπεται ότι όταν η εμπορική αξία του ακινήτου είναι χαμηλότερη από την αντικειμενική, λαμβάνεται υπόψη η αντικειμενική αξία. Αν η κατάσχεση έχει επιβληθεί προ περισσότερων από πέντε ετών, ο οφειλέτης οφείλει να προσκομίσει έκθεση ανεξάρτητου πιστοποιημένου εκτιμητή για την τρέχουσα εμπορική αξία. Προϋπόθεση για την αποδέσμευση είναι, επίσης, να μην υφίστανται βάρη υπέρ άλλων δανειστών επί του προς μεταβίβαση ακινήτου.
Κίνητρο για ρύθμιση οφειλών και επίδραση στην αγορά
Η ρύθμιση επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη προστασίας των δημοσίων εσόδων και στην απελευθέρωση «παγωμένων» περιουσιακών στοιχείων. Η άρση της κατάσχεσης δεν αποτελεί απλώς τεχνική διευκόλυνση για τη μεταβίβαση, αλλά συνδέεται με ουσιαστική μερική εξόφληση της οφειλής μέσω του τιμήματος. Για οφειλέτες με συσσωρευμένα χρέη, η δυνατότητα πώλησης ενός δεσμευμένου ακινήτου μπορεί να αποτελέσει διέξοδο αποφυγής περαιτέρω αναγκαστικών μέτρων και να λειτουργήσει ως κίνητρο τακτοποίησης των υπολοίπων οφειλών τους.
Από την άλλη πλευρά, η αγορά ακινήτων αποκτά πρόσβαση σε ένα σημαντικό απόθεμα κατασχεμένων περιουσιών που μέχρι σήμερα παρέμεναν ουσιαστικά εκτός συναλλαγών, με αρνητική επίδραση στη ρευστότητα και στη διαμόρφωση τιμών. Η υποχρεωτική συμμετοχή του συμβολαιογράφου ως ενδιάμεσου για την παρακράτηση και απόδοση του ποσού στη Φορολογική Διοίκηση ενισχύει την ασφάλεια δικαίου για τον αγοραστή, ο οποίος αποκτά καθαρό τίτλο μετά την άρση της κατάσχεσης.
Οι λεπτομέρειες εφαρμογής –διαδικασία, έντυπα, διάρκεια ισχύος της απόφασης άρσης, καθώς και τα ειδικά κριτήρια για τον προσδιορισμό του ποσοστού παρακράτησης– θα καθοριστούν με αποφάσεις του Διοικητή της ΑΑΔΕ. Η αποτελεσματικότητα του μέτρου θα κριθεί από το κατά πόσο θα επιταχυνθεί η διαδικασία άρσης κατασχέσεων και θα ενισχυθεί η πραγματική εισπραξιμότητα των ληξιπρόθεσμων οφειλών.
Σχόλιο 
: Η ρύθμιση μετατρέπει τα «νεκρά» κατασχεμένα ακίνητα σε εργαλείο σταδιακής απομείωσης χρεών, μειώνοντας τη σύγκρουση μεταξύ φορολογουμένου και Δημοσίου. Το στοίχημα είναι να μην καταλήξει σε ένα ακόμη γραφειοκρατικό φίλτρο, αλλά σε γρήγορη, προβλέψιμη διαδικασία που θα φέρει έσοδα στο κράτος και ρευστότητα στην αγορά ακινήτων.
#ΑΑΔΕ #Ακίνητα #Κατασχέσεις #ΡύθμισηΟφειλών #Φορολογικά
