Η Ρέιτσελ Ριβς υποστηρίζει ότι το οικονομικό της σχέδιο αποδίδει, την ώρα που ο επίσημος προβλέπων οργανισμός μειώνει την εκτίμηση ανάπτυξης για το 2026. Ταυτόχρονα, προαναγγέλλεται ιστορικά υψηλός φορολογικός φόρτος και αυξημένη αβεβαιότητα από τη γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή.
Ένα σύνθετο και αντιφατικό μήνυμα για τις προοπτικές της βρετανικής οικονομίας στέλνει η Εαρινή Δήλωση της καγκελαρίου Ρέιτσελ Ριβς, καθώς οι νέες προβλέψεις του Γραφείου Δημοσιονομικής Ευθύνης (Office for Budget Responsibility – OBR) συνδυάζουν ελαφρώς χαμηλότερη ανάπτυξη βραχυπρόθεσμα, καλύτερες επιδόσεις μεσοπρόθεσμα και ιστορικά υψηλή φορολογική επιβάρυνση.
Χαμηλότερη ανάπτυξη το 2026, βελτίωση στα επόμενα έτη
Σύμφωνα με το OBR, ο ρυθμός αύξησης του ΑΕΠ για το 2026 αναθεωρείται προς τα κάτω στο 1,1% από 1,4% που προβλεπόταν στον περσινό Προϋπολογισμό. Για τα έτη 2027 και 2028, όμως, οι εκτιμήσεις βελτιώνονται οριακά στο 1,6% από 1,5%, ενώ για το 2029 και το 2030 η ανάπτυξη τοποθετείται στο 1,5% ετησίως.
Το ΑΕΠ ανά κάτοικο – κρίσιμος δείκτης βιοτικού επιπέδου – προβλέπεται πλέον να αυξάνεται κατά μέσο όρο 1,1% ετησίως την περίοδο 2026-2030, «οριακά υψηλότερα» σε σχέση με την προηγούμενη πρόβλεψη. Παρά ταύτα, ο ίδιος ο OBR αναγνωρίζει ότι η ανάπτυξη στο τέλος του προηγούμενου έτους ήταν «απογοητευτικά ασθενής» και ότι δεν διαφαίνεται ισχυρή ανάκαμψη στις αρχές του 2026.
Η ανεργία αναμένεται να κορυφωθεί στο 5,3% φέτος, έναντι 4,9% που προβλεπόταν στον Προϋπολογισμό, στοιχείο που υποδηλώνει ότι η αγορά εργασίας δέχεται πλέον τις καθυστερημένες επιπτώσεις της νομισματικής σύσφιξης και της χαμηλής ανάπτυξης.
Πληθωρισμός, γεωπολιτικός κίνδυνος και επιτόκια
Στο μέτωπο των τιμών, το OBR εκτιμά ότι ο πληθωρισμός θα διαμορφωθεί σε 2,3% φέτος, έναντι 2,5% που προέβλεπε τον Νοέμβριο, και θα επιστρέψει στον στόχο της Τράπεζας της Αγγλίας, 2%, έως το τέλος του 2026. Ωστόσο, οι προβλέψεις αυτές καταρτίστηκαν πριν την κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, με τις αεροπορικές επιθέσεις Ισραήλ και ΗΠΑ στο Ιράν και την ιρανική απάντηση.
Η απότομη άνοδος των τιμών πετρελαίου και φυσικού αερίου των τελευταίων ημερών αναζωπυρώνει τον κίνδυνο νέου ενεργειακού σοκ. Εάν οι τιμές παραμείνουν υψηλές, ο πληθωρισμός μπορεί να ανακάμψει, περιορίζοντας τον χώρο της Τράπεζας της Αγγλίας για μειώσεις επιτοκίων εντός του 2026. Το OBR προειδοποιεί ότι μια παρατεταμένη κρίση θα μπορούσε να έχει «πολύ σημαντικό» αντίκτυπο στην παγκόσμια και τη βρετανική οικονομία.
Φορολογικός φόρτος σε ιστορικό υψηλό και πολιτική σύγκρουση
Ιδιαίτερο βάρος έχει η εκτίμηση ότι τα συνολικά φορολογικά έσοδα θα φθάσουν σε «ιστορικό υψηλό» έως το 2030-31, αγγίζοντας σχεδόν το 38% του ΑΕΠ. Παρά τη ρητορική περί μη νέων αυξήσεων φόρων, η ανάλυση δείχνει ότι ο φορολογικός λόγος θα συνεχίσει να ανεβαίνει, κυρίως μέσω παγώματος αφορολόγητων ορίων και έμμεσων επιβαρύνσεων.
Η Ριβς τόνισε ότι η κυβέρνηση διαθέτει «το σωστό οικονομικό σχέδιο» και ότι καθήκον της είναι να «θωρακίσει την οικονομία απέναντι στα σοκ και να προστατεύσει τις οικογένειες από τις αναταράξεις εκτός συνόρων». Το λεγόμενο «δημοσιονομικό περιθώριο» της – η απόσταση από τον κανόνα να μην δανείζεται για τρέχουσες δαπάνες σε ορίζοντα πενταετίας – αυξήθηκε από 21,7 δισ. σε 23,6 δισ. λίρες, δίνοντάς της, σύμφωνα με αναλυτές, «λίγο περισσότερο χώρο ελιγμών» ενόψει του φθινοπωρινού Προϋπολογισμού.
Ωστόσο, επιχειρηματικοί φορείς όπως τα Βρετανικά Επιμελητήρια και η Ομοσπονδία Μικρών Επιχειρήσεων κάνουν λόγο για οικονομία που «κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, αλλά με ανεπαρκή ταχύτητα», ενώ καταγγέλλουν ότι η καγκελάριος έχασε την ευκαιρία να μετριάσει το κύμα αυξήσεων στο λειτουργικό κόστος – από τα επιχειρηματικά τέλη μέχρι τους λογαριασμούς ενέργειας.
Στο πολιτικό πεδίο, η Ριβς επιτέθηκε στις προηγούμενες συντηρητικές κυβερνήσεις για «πέντε πρωθυπουργούς, επτά καγκελάριους και έντεκα σχέδια ανάπτυξης» που, όπως είπε, άφησαν τα βιοτικά επίπεδα χαμηλότερα στο τέλος από ό,τι στην αρχή. Η αντιπολίτευση, από τους Συντηρητικούς έως τους Φιλελεύθερους Δημοκράτες, το Reform UK και τους Πράσινους, απαντά ότι το δικό της σχέδιο δεν αποδίδει, ότι οι φόροι «στραγγαλίζουν» επιχειρήσεις και εργαζομένους και ότι η χώρα παραμένει «κολλημένη σε φαύλο κύκλο χαμηλής ανάπτυξης».
Η ίδια η Ριβς προανήγγειλε για αργότερα μέσα στον μήνα ομιλία όπου θα παρουσιάσει «τρεις μεγάλες επιλογές» για την πορεία της οικονομίας, με έμφαση στην ενίσχυση των διεθνών σχέσεων, τη μείωση εμπορικών φραγμών και την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης ως μοχλού παραγωγικότητας.
Σχόλιο 
: Η εικόνα που προκύπτει είναι μιας οικονομίας σε παρατεταμένη «στασιμότητα με φόρους»: μέτρια ανάπτυξη, υψηλός και αυξανόμενος φορολογικός λόγρος και περιορισμένος δημοσιονομικός χώρος, σε περιβάλλον αυξημένων γεωπολιτικών κινδύνων. Για τις αγορές και τις επιχειρήσεις, το κλειδί θα είναι αν η κυβέρνηση μπορέσει να μετατρέψει την ατζέντα για εμπόριο και τεχνητή νοημοσύνη σε πραγματικές αυξήσεις παραγωγικότητας, διαφορετικά το Ην. Βασίλειο κινδυνεύει να παγιωθεί σε τροχιά χαμηλής ανάπτυξης για ολόκληρη τη δεκαετία.
#ΗνωμένοΒασίλειο #Οικονομία #OBR #Φόροι
