Η βασική υπόθεση είναι απλή: όσο συνεχίζεται ο πόλεμος με το Ιράν, τόσο αυξάνεται το κόστος για τις Ηνωμένες Πολιτείες – και αυτό το κόστος δεν είναι μόνο στρατιωτικό. Είναι οικονομικό, πολιτικό και μακροπρόθεσμα γεωστρατηγικό.
Ο Donald Trump φαίνεται να αντιλαμβάνεται την ανάγκη απεμπλοκής. Η στρατηγική του βασίζεται σε ένα κλασικό δίπολο: καρότο και μαστίγιο. Από τη μία πλευρά, αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο αποκλιμάκωσης, αποφεύγοντας – προς το παρόν – πλήγματα στην ενεργειακή υποδομή του Ιράν. Από την άλλη, διατηρεί την απειλή περαιτέρω στρατιωτικής κλιμάκωσης, ακόμη και χερσαίας εμπλοκής.
Το πρόβλημα είναι ότι αυτή η ισορροπία δεν μπορεί να κρατήσει για πολύ. Και όσο διαρκεί, αυξάνει το ρίσκο στρατηγικού λάθους.
Η καταστροφή της ενεργειακής υποδομής του Ιράν δεν θα ήταν μια «καθαρή» στρατιωτική κίνηση. Θα δημιουργούσε ένα πολυεπίπεδο σοκ. Περιβαλλοντικό, λόγω πιθανών εκτεταμένων καταστροφών. Οικονομικό, καθώς θα κατέρρεε πλήρως μια ήδη πιεσμένη οικονομία. Και κυρίως γεωπολιτικό, καθώς θα πυροδοτούσε νέα κύματα προσφύγων προς την Ευρώπη και πέρα από αυτή.
Αυτό το τελευταίο είναι κρίσιμο. Οι νέες ροές δεν θα είχαν το ίδιο πολιτικό υπόβαθρο με προηγούμενες. Δεν θα κατηγορούσαν το καθεστώς. Θα κατηγορούσαν τις ΗΠΑ. Και αυτό δημιουργεί ένα νέο, πιο επικίνδυνο αφήγημα για το μέλλον.
Σε καθαρά επιχειρησιακό επίπεδο, η ιδέα της αλλαγής καθεστώτος μέσω στρατιωτικής πίεσης παραμένει αδύναμη. Τα καθεστώτα δεν καταρρέουν εύκολα υπό βομβαρδισμό. Αντίθετα, συχνά συσπειρώνονται. Το αποτέλεσμα είναι μια παρατεταμένη σύγκρουση χωρίς καθαρό endgame.
Αντίθετα, μια μονομερής αποκλιμάκωση από την πλευρά των ΗΠΑ θα μπορούσε να δημιουργήσει διαφορετική δυναμική. Αν η Ουάσιγκτον αποσυρθεί, το Ιράν θα έχει ισχυρό κίνητρο να επαναφέρει τη λειτουργία του Στενό του Ορμούζ, καθώς η οικονομία του εξαρτάται άμεσα από τις ενεργειακές ροές. Αυτό θα είχε άμεση επίδραση στις τιμές πετρελαίου και στην παγκόσμια αγορά.
Το επιχείρημα ότι το Ιράν θα συνεχίσει επιθετικές ενέργειες παραμένει, αλλά σε αυτή την περίπτωση το πρόβλημα παύει να είναι διμερές. Γίνεται διεθνές. Και τότε η αντίδραση δεν θα είναι μόνο αμερικανική, αλλά συλλογική.
Το πιο άμεσο όμως ρίσκο για την Ουάσιγκτον είναι εσωτερικό. Ο πόλεμος μεταφράζεται ήδη σε αυξημένες τιμές καυσίμων και ευρύτερο πληθωριστικό κόστος. Σε μια περίοδο όπου η οικονομία και το κόστος ζωής βρίσκονται στο επίκεντρο της πολιτικής ατζέντας, η συνέχιση της σύγκρουσης λειτουργεί αρνητικά για την κυβέρνηση.
Η ιστορία δείχνει ότι οι ψηφοφόροι δεν ανταμείβουν τις στρατιωτικές επιτυχίες όταν το κόστος ζωής αυξάνεται. Το πολιτικό κεφάλαιο εξανεμίζεται γρήγορα όταν η καθημερινότητα πιέζεται. Και αυτή τη στιγμή, η καθημερινότητα πιέζεται.
Η πραγματικότητα είναι ότι οι ΗΠΑ έχουν ήδη πετύχει έναν βασικό στόχο: έχουν αποδυναμώσει το ιρανικό σύστημα και έχουν επιδείξει στρατιωτική ισχύ. Από εδώ και πέρα, η συνέχιση της σύγκρουσης δεν αυξάνει τα οφέλη με τον ίδιο ρυθμό που αυξάνει το κόστος.
Και αυτό είναι το σημείο όπου οι πόλεμοι μετατρέπονται από στρατηγική επιλογή σε στρατηγικό βάρος.
SBC Analysis
Το παιχνίδι έχει ήδη δώσει τα βασικά του αποτελέσματα.
Από εδώ και πέρα, κάθε μέρα πολέμου έχει diminishing returns.
Το ρίσκο δεν είναι να φύγουν οι ΗΠΑ νωρίς.
Το ρίσκο είναι να φύγουν αργά.
Και στην γεωπολιτική, το timing είναι τα πάντα.
