Η Waymo κατηγορείται ότι στηρίζεται υπερβολικά σε αστυνομία και πυροσβεστική για να διαχειριστεί κολλημένα ρομποταξί. Το ζήτημα ανοίγει μεγάλη συζήτηση για το πραγματικό κόστος και την ωριμότητα των αυτόνομων μεταφορών.
Ένα περιστατικό σε αυτοκινητόδρομο της Καλιφόρνια, όπου ρομποταξί της Waymo ακινητοποιήθηκε σε ζώνη πυρκαγιάς και χρειάστηκε να οδηγηθεί χειροκίνητα από αστυνομικό, ανέδειξε μια λιγότερο ορατή πλευρά της «αυτόνομης» κινητικότητας. Σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε το TechCrunch από αναφορές συμβάντων και ηχογραφημένες κλήσεις στο 911, η εταιρεία έχει σε επανειλημμένες περιπτώσεις βασιστεί σε πυροσβέστες και αστυνομικούς για να μετακινήσουν οχήματά της που έχουν μπλοκάρει σε κρίσιμες καταστάσεις.
Αυτόνομα οχήματα με… ανθρώπινο δίχτυ ασφαλείας
Στο πιο χαρακτηριστικό περιστατικό, σε πυρκαγιά κοντά στον αυτοκινητόδρομο I‑280 στο Redwood City, οι αρχές γύρισαν την κυκλοφορία ανάποδα για να απομακρύνουν τα οχήματα από τη ζώνη κινδύνου. Ένα ρομποταξί της Waymo, προσπαθώντας να κινηθεί από τη λωρίδα έκτακτης ανάγκης, κατέληξε να ακινητοποιηθεί, αδυνατώντας να εκτελέσει τον απαιτούμενο ελιγμό. Η απομακρυσμένη ομάδα υποστήριξης της εταιρείας δεν κατάφερε να το ξεμπλοκάρει και τελικά η Waymo κάλεσε το 911, ζητώντας από την Τροχαία να οδηγήσει το όχημα σε ασφαλές σημείο και να μεριμνήσει για τον επιβάτη.
Το συγκεκριμένο επεισόδιο δεν είναι μεμονωμένο. Τουλάχιστον έξι φορές, σύμφωνα με τα στοιχεία που επικαλείται το ρεπορτάζ, πρώτοι ανταποκριτές χρειάστηκε να πάρουν φυσικό έλεγχο Waymo και να τα μετακινήσουν εκτός κυκλοφορίας, ακόμη και ενώ αντιμετώπιζαν μαζικά περιστατικά, όπως θανατηφόρα μαζική επίθεση στο Όστιν ή ενεργό σκηνικό εγκλήματος στην Ατλάντα.
Κριτική για επιβάρυνση δημόσιων πόρων και διαφάνεια
Η πρακτική αυτή έχει προκαλέσει έντονη αντίδραση σε τοπικές αρχές, ειδικά στο Σαν Φρανσίσκο, όπου σε πρόσφατη ακρόαση αξιωματούχοι κατήγγειλαν ότι οι πρώτοι ανταποκριτές μετατρέπονται de facto σε «οδική βοήθεια» για τα ρομποταξί. Η διευθύντρια της Υπηρεσίας Διαχείρισης Έκτακτων Αναγκών της πόλης τόνισε ότι η εμπλοκή αστυνομίας και πυροσβεστικής για να μετακινεί οχήματα ιδιωτικής εταιρείας δεν είναι βιώσιμη πρακτική.
Η Waymo, η οποία παρέχει πάνω από 400.000 επί πληρωμή διαδρομές την εβδομάδα στις ΗΠΑ, υποστηρίζει ότι διαθέτει δική της ομάδα «Roadside Assistance» και συμβεβλημένους τοπικούς γερανούς, ενώ έχει εκπαιδεύσει πάνω από 30.000 πρώτους ανταποκριτές στο πώς να αλληλεπιδρούν με τα οχήματά της. Ωστόσο, η εταιρεία αποφεύγει να αποκαλύψει πόσοι εργαζόμενοι στελεχώνουν αυτές τις ομάδες, πώς κατανέμονται ανά πόλη και πώς θα κλιμακωθούν καθώς σχεδιάζει επέκταση σε περίπου 20 ακόμη αγορές.
Το μοντέλο απομακρυσμένης βοήθειας και τα όρια της αυτονομίας
Πέρα από τη φυσική οδική βοήθεια, η Waymo βασίζεται σε περίπου 70 εργαζόμενους απομακρυσμένης υποστήριξης, μοιρασμένους μεταξύ ΗΠΑ και Φιλιππίνων, οι οποίοι καθοδηγούν τα οχήματα σε σύνθετα σενάρια. Τυπικά, παρέχουν «συμβουλές» χωρίς να οδηγούν οι ίδιοι το όχημα. Ωστόσο, πρόσφατο πόρισμα της αμερικανικής Εθνικής Επιτροπής Ασφάλειας Μεταφορών αποκάλυψε ότι τέτοιος εργαζόμενος έδωσε λανθασμένη οδηγία σε ρομποταξί να προσπεράσει σχολικό λεωφορείο με αναμμένα φώτα στάσης, ενώ φόρτωνε παιδιά.
Το επεισόδιο αυτό και η εξάρτηση από κρατικά χρηματοδοτούμενους πρώτους ανταποκριτές αναδεικνύουν ότι η «πλήρης αυτονομία» παραμένει εν μέρει μύθος: πίσω από τα εξελιγμένα συστήματα αισθητήρων και αλγορίθμων υπάρχει ένα δίκτυο ανθρώπινης παρέμβασης – από χαμηλά αμειβόμενους χειριστές μέχρι αστυνομικούς και πυροσβέστες που αποσπώνται από τον κύριο ρόλο τους.
Για τις πόλεις, το ερώτημα δεν είναι μόνο τεχνολογικό αλλά και θεσμικό: ποιος πληρώνει το πραγματικό κόστος της μετάβασης στις αυτόνομες μεταφορές και ποιο πλαίσιο λογοδοσίας θα διασφαλίσει ότι οι δημόσιοι πόροι δεν υποκαθιστούν τις υποχρεώσεις των ιδιωτικών εταιρειών;
Σχόλιο 
: Η υπόθεση Waymo λειτουργεί ως προειδοποίηση και για την Ευρώπη και την Ελλάδα: η ταχεία εισαγωγή αυτόνομων οχημάτων χωρίς σαφή ρυθμιστικό πλαίσιο για ευθύνη, κόστος οδικής βοήθειας και προτεραιότητα των δημόσιων υπηρεσιών μπορεί να οδηγήσει σε μεταφορά ρίσκου από τις εταιρείες στους φορολογούμενους. Οι ρυθμιστικές αρχές οφείλουν να συνδέσουν άδειες λειτουργίας με υποχρεωτικά επίπεδα ιδιωτικής υποστήριξης, διαφάνεια στοιχείων και ρήτρες για περιπτώσεις όπου οι πρώτοι ανταποκριτές αναγκάζονται να υποκαταστήσουν τη «νοημοσύνη» των ρομποταξί.
#Waymo #ρομποταξί #αυτόνομαΟχήματα #ΗΠΑ #τεχνολογία #δημόσιαΑσφάλεια
