Νέα χρηματική κύρωση 10.000 ευρώ επιβάλλει το Συμβούλιο της Επικρατείας για την καθυστέρηση κατεδάφισης αυθαίρετων ορόφων του ξενοδοχείου Coco-Mat. Η υπόθεση φωτίζει τις παθογένειες στη σχέση επενδύσεων, διοίκησης και προστασίας μνημείων.
Το Τριμελές Συμβούλιο Συμμόρφωσης του Συμβουλίου της Επικρατείας επέβαλε νέο πρόστιμο 10.000 ευρώ στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Αττικής, λόγω συνεχιζόμενης μη συμμόρφωσης με την απόφαση 2102/2019 της Ολομέλειας για το ξενοδοχείο Coco-Mat στο Μακρυγιάννη. Το πρόστιμο επιβάλλεται υπέρ των κατοίκων της περιοχής και συνδέεται με την καθυστέρηση κατεδάφισης των αυθαίρετων ανώτερων ορόφων και του δώματος του κτιρίου.
Υπέρβαση ύψους σε αρχαιολογική ζώνη
Οι επίμαχες κατασκευές φθάνουν τα 33 μέτρα, όταν το ανώτατο επιτρεπόμενο ύψος στην περιοχή είναι 24 μέτρα. Το κτίριο βρίσκεται εντός κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου της Αθήνας, σε άμεση γειτνίαση με τον Ιερό Βράχο και το Μουσείο της Ακρόπολης, γεγονός που καθιστά την υπόθεση εμβληματική για τη σύγκρουση μεταξύ τουριστικής ανάπτυξης και προστασίας μνημείων.
Το ΣτΕ έχει ήδη, από το 2019, κρίνει ότι οι ανώτεροι όροφοι και το δώμα είναι αυθαίρετα και πρέπει να κατεδαφιστούν. Ωστόσο, η διοίκηση δεν έχει ολοκληρώσει τη διαδικασία, παρά την παρέλευση σχεδόν τεσσεράμισι ετών από την κρίσιμη απόφαση, στοιχείο που το δικαστήριο αξιολογεί πλέον ως συστηματική καθυστέρηση συμμόρφωσης.
Ανεπάρκεια διοίκησης παρά τη διαγωνιστική διαδικασία
Σύμφωνα με το πρακτικό του Συμβουλίου Συμμόρφωσης, η Αποκεντρωμένη Διοίκηση προχώρησε σε διαγωνισμό για τη μελέτη κατεδάφισης και εξέδωσε κατακυρωτική απόφαση. Ωστόσο, μετά τον έλεγχο της σύμβασης από το Ελεγκτικό Συνέδριο, δεν κινήθηκε με την απαιτούμενη ταχύτητα για την υπογραφή και εκτέλεσή της. Το δικαστήριο αναγνωρίζει ότι υπήρξε κάποια πρόοδος μετά το πρακτικό 11/2025, αλλά κρίνει ότι η ουσία της συμμόρφωσης –δηλαδή η σύναψη και υλοποίηση της σύμβασης κατεδάφισης– παραμένει εκκρεμής.
Η διαδικασία συμμόρφωσης εκκρεμεί ήδη από τον Οκτώβριο του 2021, με το ΣτΕ να υπογραμμίζει ότι το διακύβευμα δεν είναι μόνο πολεοδομικό αλλά αφορά ευθέως την προστασία κορυφαίων μνημείων παγκόσμιας κληρονομιάς. Με το νέο πρόστιμο, το ανώτατο δικαστήριο επιχειρεί να αυξήσει την πίεση προς τη διοίκηση ώστε να ολοκληρώσει άμεσα τις απαιτούμενες ενέργειες.
Μήνυμα προς επενδυτές και Πολιτεία
Η υπόθεση Coco-Mat λειτουργεί ως προειδοποιητικό σήμα προς δύο κατευθύνσεις. Πρώτον, προς τη διοίκηση, η οποία αποδεικνύεται αδύναμη να εφαρμόσει οριστικές δικαστικές αποφάσεις σε εύλογο χρόνο, υπονομεύοντας την αξιοπιστία του κράτους δικαίου. Δεύτερον, προς την αγορά ακινήτων και τον τουριστικό κλάδο, ότι οι υπερβάσεις σε ευαίσθητες ζώνες, ιδίως πλησίον μνημείων, δεν μπορούν να καλυφθούν εκ των υστέρων.
Το ΣτΕ αφήνει ρητά ανοικτό το ενδεχόμενο νέων παρεμβάσεων, εφόσον η καθυστέρηση συνεχιστεί, προαναγγέλλοντας επανεξέταση της πορείας της υπόθεσης σε επόμενη συνεδρίαση. Η εξέλιξη αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη γραμμή αποφάσεων του δικαστηρίου που σφίγγουν τον κλοιό γύρω από αυθαίρετες κατασκευές σε περιοχές υψηλής προστασίας και επανακαθορίζουν τα όρια του «επιτρεπτού ρίσκου» για τους επενδυτές.
Σχόλιο
: Η νέα «καμπάνα» δεν είναι απλώς λογιστικό κόστος· είναι πολιτικό και θεσμικό μήνυμα. Όσο η διοίκηση καθυστερεί να εφαρμόσει αμετάκλητες αποφάσεις, το ρίσκο για επενδυτές σε σύνθετα πολεοδομικά projects αυξάνεται, ενώ η χώρα εμφανίζεται αναξιόπιστη στη διαχείριση της πολιτιστικής της κληρονομιάς. Η έκβαση της υπόθεσης Coco-Mat θα αποτελέσει σημείο αναφοράς για το πώς η Ελλάδα ισορροπεί ανάμεσα στην τουριστική ανάπτυξη και στους κανόνες κράτους δικαίου.






