Η Τεχεράνη χαιρέτισε το βέτο Ρωσίας και Κίνας σε σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας για τα Στενά του Ορμούζ. Κατηγορεί την Ουάσινγκτον για προσπάθεια εργαλειοποίησης του ΟΗΕ υπό το πρόσχημα της ελευθερίας ναυσιπλοΐας.
Το Ιράν εξέφρασε την «εκτίμησή» του προς τη Ρωσία και την Κίνα για την απόφασή τους να ασκήσουν βέτο σε σχέδιο απόφασης του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, που αφορούσε την επαναλειτουργία και ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Η μόνιμη αντιπροσωπεία της Τεχεράνης στα Ηνωμένα Έθνη υποστήριξε, μέσω ανάρτησης στην πλατφόρμα X, ότι «μπλοκάροντας ένα εσφαλμένο σχέδιο, υπερασπίστηκαν τον Χάρτη του ΟΗΕ» και εμπόδισαν, όπως τονίζει, την εκμετάλλευση του Συμβουλίου Ασφαλείας για να «νομιμοποιηθεί η αμερικανική επιθετικότητα» με πρόσχημα την ελευθερία ναυσιπλοΐας στον Περσικό Κόλπο.
Οι θέσεις Μόσχας και Πεκίνου στο Συμβούλιο Ασφαλείας
Η Κίνα εξήγησε ότι το απορριφθέν σχέδιο απόφασης περιείχε «μονομερή καταδίκη και πίεση», αφήνοντας να εννοηθεί πως στόχευε κυρίως το Ιράν χωρίς ισορροπημένη αναφορά στις ευθύνες άλλων δρώντων στην περιοχή. Η Ρωσία από την πλευρά της προειδοποίησε ότι η υιοθέτηση μιας τόσο «μονόπλευρης» απόφασης θα υπονόμευε κάθε προοπτική επανέναρξης διαπραγματεύσεων, όχι μόνο για την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, αλλά και για το ευρύτερο πλέγμα συνομιλιών γύρω από την περιφερειακή σταθερότητα στον Περσικό Κόλπο.
Η σύμπλευση Μόσχας και Πεκίνου με την Τεχεράνη σε αυτό το ζήτημα αναδεικνύει τη βαθύτερη στρατηγική τους στο πλαίσιο του ΟΗΕ: την ανάσχεση πρωτοβουλιών που θεωρούνται ως προέκταση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Για το Ιράν, η στάση των δύο μονίμων μελών ενισχύει τη ρητορική του περί ενός «πολυπολικού διεθνούς συστήματος», όπου οι ΗΠΑ δεν μπορούν εύκολα να επιβάλουν αποφάσεις μέσω των διεθνών θεσμών.
Στενά Ορμούζ: κόμβος ενεργειακής ασφάλειας και γεωπολιτικού ρίσκου
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν έναν από τους πιο κρίσιμους θαλάσσιους διαύλους παγκοσμίως, καθώς μέσω αυτών διέρχεται σημαντικό ποσοστό των θαλάσσιων εξαγωγών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο. Οποιαδήποτε ένταση ή ρύθμιση που αφορά την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στην περιοχή μεταφράζεται άμεσα σε αυξημένα ασφάλιστρα κινδύνου για τις ναυτιλιακές εταιρείες, σε ανατιμήσεις στα ενεργειακά προϊόντα και σε αυξημένη μεταβλητότητα στις διεθνείς αγορές.
Το Ιράν αντιμετωπίζει τις αναφορές σε «ελευθερία ναυσιπλοΐας» υπό το πρίσμα των σκληρών αμερικανικών κυρώσεων και της στρατιωτικής παρουσίας των ΗΠΑ στην περιοχή. Η Τεχεράνη θεωρεί ότι πολλές σχετικές πρωτοβουλίες στο Συμβούλιο Ασφαλείας επιχειρούν να θεσμοθετήσουν μηχανισμούς ελέγχου που στην πράξη παγιώνουν την πίεση στο ιρανικό καθεστώς. Από την άλλη πλευρά, κράτη εισαγωγείς ενέργειας ανησυχούν για τη σταθερότητα της ροής πετρελαίου και φυσικού αερίου, βλέποντας τα Στενά του Ορμούζ ως κρίσιμο παράγοντα ενεργειακής ασφάλειας.
Εντεινόμενη παράλυση του Συμβουλίου Ασφαλείας
Η νέα χρήση βέτο από Ρωσία και Κίνα ενισχύει την εικόνα ενός Συμβουλίου Ασφαλείας που δυσκολεύεται να διαμορφώσει κοινές θέσεις σε καίρια ζητήματα διεθνούς ασφάλειας. Η όξυνση των ανταγωνισμών μεταξύ μεγάλων δυνάμεων μετατρέπει το όργανο σε πεδίο γεωπολιτικής αντιπαράθεσης, περιορίζοντας την ικανότητά του να παράγει δεσμευτικές λύσεις. Αυτό επιβαρύνει ακόμη περισσότερο ένα ήδη εύθραυστο περιβάλλον στη Μέση Ανατολή, όπου οι ναυτιλιακές οδοί, η ενεργειακή ασφάλεια και οι περιφερειακές ισορροπίες παραμένουν ιδιαίτερα ευάλωτες σε κάθε νέα κρίση.
Σχόλιο
: Το ιρανικό χειροκρότημα σε ρωσοκινεζικό βέτο αναδεικνύει ότι η ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ πλέον καθορίζεται λιγότερο από το διεθνές δίκαιο και περισσότερο από την ωμή ισχύ, με άμεσες συνέπειες για τις αγορές ενέργειας και τη ναυτιλία.






