Ο υπό ανάληψη πρωθυπουργός Πέτερ Μάγκιαρ επιδιώκει πολιτική συμφωνία με την Κομισιόν έως τα τέλη Μαΐου για την αποδέσμευση περίπου 10 δισ. ευρώ. Στόχος είναι να σωθούν κρίσιμα κονδύλια ανάκαμψης που λήγουν τον Αύγουστο, με αντάλλαγμα βαθιές μεταρρυθμίσεις στο κράτος δικαίου.
Σε μια κίνηση υψηλού πολιτικού ρίσκου αλλά και μεγάλων οικονομικών διακυβευμάτων, ο επερχόμενος πρωθυπουργός της Ουγγαρίας Πέτερ Μάγκιαρ βρέθηκε στις Βρυξέλλες, αναζητώντας συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την αποδέσμευση παγωμένων ευρωπαϊκών πόρων ύψους περίπου 10 δισ. ευρώ.
Τα κονδύλια, που συνδέονται με το Ταμείο Ανάκαμψης, έχουν μπλοκαριστεί επί χρόνια λόγω συγκρούσεων της ΕΕ με την κυβέρνηση του απερχόμενου πρωθυπουργού Βίκτορ Όρμπαν, κυρίως για ζητήματα κράτους δικαίου και διαφθοράς.
Στόχος συμφωνία μέχρι τέλη Μαΐου
Μετά τη συνάντησή του με την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, ο Μάγκιαρ δήλωσε ότι «οι διαπραγματεύσεις προχωρούν πολύ καλά» και προανήγγειλε επιστροφή στις Βρυξέλλες στις 24–25 Μαΐου, με στόχο την ολοκλήρωση μιας «δημόσιας πολιτικής συμφωνίας».
Ο ίδιος εμφανίστηκε βέβαιος ότι «τα ευρωπαϊκά κονδύλια θα αρχίσουν σύντομα να εισρέουν στην Ουγγαρία», υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα ότι η ΕΕ δεν επιβάλλει όρους «αντίθετους με τα εθνικά συμφέροντα» της χώρας. Η ρητορική αυτή επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη συμμόρφωσης προς τις ευρωπαϊκές απαιτήσεις και στη διατήρηση μιας εικόνας εθνικής κυριαρχίας στο εσωτερικό.
Η φον ντερ Λάιεν, σε δική της παρέμβαση, μίλησε για «πολύ καλή ανταλλαγή απόψεων» και τόνισε ότι τα κονδύλια παραμένουν παγωμένα λόγω «ανησυχιών για διαφθορά και κράτος δικαίου». Διαβεβαίωσε ότι η Επιτροπή θα στηρίξει τις προσπάθειες της νέας ουγγρικής κυβέρνησης για ευθυγράμμιση με τις «κοινές ευρωπαϊκές αξίες», με τις δύο πλευρές να αναθέτουν στις υπηρεσίες τους τη συνέχιση της τεχνικής δουλειάς.
Θετικό μήνυμα έστειλε και ο πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα, ο οποίος μίλησε για «ευχαρίστηση» να υποδεχθεί τον Μάγκιαρ και εξέφρασε προσδοκία για «στενή συνεργασία».
Τα 27 «υπερ-ορόσημα» και η σκιά Όρμπαν
Στην καρδιά της διαπραγμάτευσης βρίσκονται 27 λεγόμενα «super milestones», μεταρρυθμιστικά ορόσημα που αφορούν τις δημόσιες συμβάσεις, την ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης, την ακαδημαϊκή ελευθερία και τις ασφαλιστικές δικλίδες κατά της διαφθοράς. Αν η Βουδαπέστη δεν τα ικανοποιήσει έως το τέλος Αυγούστου, κινδυνεύει να χάσει οριστικά κονδύλια περίπου 10 δισ. ευρώ.
Ο Μάγκιαρ έχει δείξει ξεκάθαρα πού εντοπίζει την αιτία του προβλήματος, μιλώντας για «διαφθορά βιομηχανικής κλίμακας» επί των ημερών Όρμπαν. Η ρητή αυτή αποστασιοποίηση από τον απερχόμενο ηγέτη αποτελεί μήνυμα τόσο προς τις Βρυξέλλες όσο και προς τους Ούγγρους ψηφοφόρους, ότι η νέα κυβέρνηση προτίθεται να αλλάξει σελίδα.
Ο Μάγκιαρ αναμένεται να ορκιστεί στις 9 Μαΐου, γεγονός που σημαίνει ότι οι πρώτες εβδομάδες της θητείας του θα είναι καθοριστικές: θα πρέπει ταυτόχρονα να περάσει δύσκολες μεταρρυθμίσεις στο εσωτερικό και να κλείσει πολιτικά τη συμφωνία με την ΕΕ, πριν λήξει η προθεσμία του Αυγούστου.
Η έκβαση της υπόθεσης θα αποτελέσει τεστ για το κατά πόσο η ΕΕ μπορεί να χρησιμοποιεί αποτελεσματικά τα χρηματοδοτικά της εργαλεία για να επιβάλει σεβασμό στο κράτος δικαίου, αλλά και για το αν η Ουγγαρία είναι διατεθειμένη να εγκαταλείψει το συγκρουσιακό μοντέλο της εποχής Όρμπαν.
Σχόλιο 
: Η προσπάθεια Μάγκιαρ να κλείσει συμφωνία σε λιγότερο από τρεις μήνες μετατρέπει τα παγωμένα κονδύλια σε μοχλό ταχείας απο-ορμπανοποίησης του ουγγρικού κράτους. Αν πετύχει, η ΕΕ θα έχει επιβεβαιώσει ότι η σύνδεση χρηματοδότησης και κράτους δικαίου μπορεί να αποδώσει· αν αποτύχει, θα ενισχυθούν οι ευρωσκεπτικιστικές φωνές σε όλη την Κεντρική Ευρώπη.
#Ουγγαρία #ΕΕ #ΤαμείοΑνάκαμψης #Κονδύλια #ΚράτοςΔικαίου
