Την ανάγκη διατήρησης της αξιοπιστίας της ΕΚΤ θέτει στο επίκεντρο ο Γιάννης Στουρνάρας, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο αύξησης επιτοκίων τον Ιούνιο. Ο πληθωρισμός και η γεωπολιτική ένταση σε ΗΠΑ–Ιράν καθορίζουν τις επόμενες κινήσεις.
Την πόρτα σε μια αύξηση επιτοκίων από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ήδη από τον Ιούνιο άνοιξε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της ΕΚΤ, Γιάννης Στουρνάρας, υπογραμμίζοντας ότι η διατήρηση της αξιοπιστίας της κεντρικής τράπεζας αποτελεί κρίσιμο διακύβευμα. Μιλώντας από τη Λευκωσία, στο περιθώριο συνάντησης Ευρωπαίων υπουργών Οικονομικών, συνέδεσε ευθέως τις πληθωριστικές προοπτικές με τις γεωπολιτικές εξελίξεις και ειδικότερα την ένταση μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν.
Η αξιοπιστία της ΕΚΤ και το δίλημμα των επιτοκίων
Ο κ. Στουρνάρας αναγνώρισε ότι «μια αύξηση επιτοκίων έχει κόστος — για τους πολίτες, για την απασχόληση» και εξέφρασε την ευχή να μην ήταν αναγκαία. Ωστόσο, προειδοποίησε ότι αν η τρέχουσα κατάσταση συνεχιστεί χωρίς αντίδραση, «τότε θα υπάρξει πρόβλημα», αφήνοντας να εννοηθεί ότι η αδράνεια θα έπληττε περισσότερο την αξιοπιστία και την αποτελεσματικότητα της νομισματικής πολιτικής. Σύμφωνα με τον ίδιο, «για την αξιοπιστία της ΕΚΤ και της λειτουργίας αντίδρασής μας, πιθανότατα θα χρειαστεί να αυξήσουμε τα επιτόκια τον Ιούνιο».
Όπως υπενθύμισε, η προοπτική αύξησης του κόστους δανεισμού είχε ήδη τεθεί επί τάπητος στην τελευταία συνεδρίαση της ΕΚΤ, με τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής να αφήνουν πλέον ελάχιστα περιθώρια αμφιβολίας ότι η κίνηση αυτή θα είναι αναπόφευκτη εφόσον οι πληθωριστικές πιέσεις ενταθούν.
Πληθωρισμός, ενέργεια και γεωπολιτικός κίνδυνος
Κεντρικός παράγοντας στην ανάλυση του Γιάννη Στουρνάρα είναι η πορεία των τιμών ενέργειας, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ και τη σχέση ΗΠΑ–Ιράν. Εάν ο αποκλεισμός στην περιοχή παραμείνει και οι τιμές του πετρελαίου διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα, η σταθερότητα των τιμών στην ευρωζώνη των 21 κρατών τίθεται υπό άμεση απειλή, αυξάνοντας την πίεση για αυστηρότερη νομισματική στάση.
Ο ίδιος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μιας ταχείας αποκλιμάκωσης, σημειώνοντας ότι μια ειρηνευτική συμφωνία θα μπορούσε να οδηγήσει τις τιμές ενέργειας «να υποχωρήσουν πολύ, πολύ γρήγορα», επιτρέποντας ενδεχομένως στα επιτόκια να παραμείνουν αμετάβλητα. Χωρίς συμφωνία, όμως, «ενδέχεται να περάσουν σε ένα εντελώς διαφορετικό επίπεδο και ο πληθωρισμός να επιταχυνθεί περισσότερο», εξέλιξη που θα καθιστούσε σχεδόν αναπόφευκτη την αύξηση επιτοκίων.
Στο παρασκήνιο, η ΕΚΤ καλείται να ισορροπήσει ανάμεσα στην προστασία της ανάπτυξης και την αγκύρωση των πληθωριστικών προσδοκιών, σε ένα περιβάλλον όπου οι αγορές και οι πολίτες αρχίζουν, όπως προειδοποίησε ο Στουρνάρας, «να αναρωτιούνται αν οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής εννοούν όσα λένε» όταν δηλώνουν έτοιμοι να αντιδράσουν.
Σχόλιο
: Το μήνυμα Στουρνάρα λειτουργεί ως προειδοποίηση προς αγορές και κυβερνήσεις: αν ο γεωπολιτικός κίνδυνος μετατραπεί σε διαρκή πληθωρισμό, η ΕΚΤ θα θυσιάσει μέρος της ανάπτυξης για να διαφυλάξει την αξιοπιστία της.






