Το ιρανικό Υπουργείο Εξωτερικών υποστηρίζει ότι οι ισραηλινές επιθέσεις στον Λίβανο εμποδίζουν κάθε προοπτική συμφωνίας με τις ΗΠΑ. Η Τεχεράνη συνδέει ευθέως την κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο με οποιαδήποτε τελική διευθέτηση για τον τερματισμό του πολέμου.
Η Τεχεράνη επιχειρεί να μετατοπίσει το κέντρο βάρους της περιφερειακής διπλωματίας, κατηγορώντας ανοιχτά το Ισραήλ ότι με τις συνεχιζόμενες επιθέσεις στον Λίβανο «φράζει τον δρόμο» σε μια πιθανή συμφωνία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγκαΐ έθεσε ως προϋπόθεση την παύση των επιχειρήσεων στον Λίβανο για οποιαδήποτε συνολική διευθέτηση.
Η ιρανική προϋπόθεση: κατάπαυση πυρός και στον Λίβανο
Ο Μπαγκαΐ υπογράμμισε ότι «η κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο αποτελεί αναπόσπαστο μέρος κάθε κατάπαυσης του πυρός και κάθε τελικής συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου». Με αυτή τη διατύπωση, η Τεχεράνη επιχειρεί να συνδέσει θεσμικά το μέτωπο του Λιβάνου με την ευρύτερη αρχιτεκτονική ασφαλείας στην περιοχή.
Η ρητή σύνδεση του λιβανικού πεδίου με οποιαδήποτε ευρύτερη συμφωνία περιορίζει τα περιθώρια για μερικές ή τμηματικές διευθετήσεις. Ενισχύει, παράλληλα, τον ρόλο του Λιβάνου ως κρίσιμου κρίκου σε κάθε διαπραγμάτευση που αφορά τον τερματισμό των εχθροπραξιών.
Κατηγορίες προς ΗΠΑ για παραβίαση κατάπαυσης πυρός
Πέρα από το Ισραήλ, ο εκπρόσωπος του ιρανικού Υπουργείου Εξωτερικών επεξέτεινε την κριτική και προς την Ουάσιγκτον. «Δεν είναι μόνο το σιωνιστικό καθεστώς που παραβιάζει την κατάπαυση του πυρός… οι Ηνωμένες Πολιτείες επίσης παραβιάζουν την κατάπαυση του πυρός στην περιοχή μας, επιπλέον της συνέχισης της θαλάσσιας πειρατείας και των επιθέσεων σε ιρανική εμπορική ναυτιλία», ανέφερε.
Με αυτή τη ρητορική, η Τεχεράνη επιδιώκει να εμφανίσει τις ΗΠΑ όχι ως ουδέτερο διαμεσολαβητή, αλλά ως ενεργό μέρος της σύγκρουσης. Η αναφορά σε «θαλάσσια πειρατεία» και επιθέσεις σε εμπορικά πλοία εντάσσει το ζήτημα της ασφάλειας των θαλάσσιων οδών στο ίδιο πλαίσιο με τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στην ξηρά, διευρύνοντας το πεδίο της αντιπαράθεσης.
Πυρηνικό ζήτημα στο περιθώριο, προτεραιότητα ο τερματισμός του πολέμου
Ο Μπαγκαΐ ξεκαθάρισε ότι «δεν υπάρχουν αυτή τη στιγμή διαπραγματεύσεις για το ιρανικό πυρηνικό ζήτημα» και ότι ο πρωταρχικός στόχος της Τεχεράνης είναι ο τερματισμός του πολέμου. Η τοποθέτηση αυτή μεταφέρει το κέντρο βάρους από το πυρηνικό πρόγραμμα στην άμεση ασφάλεια και στα μέτωπα των συγκρούσεων.
Ταυτόχρονα, ο εκπρόσωπος αναγνώρισε ότι οι συνομιλίες διεξάγονται «σε κλίμα αμοιβαίας δυσπιστίας», επισημαίνοντας ότι η «ασυνεπής ρητορική και οι ψευδείς αναφορές» επιμηκύνουν τη διαδικασία. Η αναφορά αυτή φωτίζει το δομικό έλλειμμα εμπιστοσύνης που βαραίνει κάθε προσπάθεια συνεννόησης, τόσο με τις ΗΠΑ όσο και με περιφερειακούς δρώντες.
Τι σημαίνει η ιρανική γραμμή για τη διαπραγμάτευση
Η δημόσια σύνδεση της κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο με οποιαδήποτε τελική συμφωνία αυξάνει την πολυπλοκότητα της διαπραγμάτευσης. Κάθε κίνηση στο λιβανικό μέτωπο αποκτά τώρα βαρύτητα που υπερβαίνει τα εθνικά σύνορα του Λιβάνου, καθώς επηρεάζει άμεσα τη δυνατότητα συνεννόησης Ιράν–ΗΠΑ.
Για την Ουάσιγκτον, η ιρανική θέση σημαίνει ότι η διαχείριση της ισραηλινής στρατιωτικής δραστηριότητας στον Λίβανο δεν είναι μόνο ζήτημα διμερών σχέσεων με το Ισραήλ, αλλά και κλειδί για οποιαδήποτε μελλοντική συνεννόηση με την Τεχεράνη. Για το Ισραήλ, η συνέχιση των επιχειρήσεων συνοδεύεται πλέον από αυξημένο διπλωματικό κόστος στο μέτωπο της περιφερειακής σταθερότητας.
Σχόλιο 
: Η ιρανική επιλογή να αναδείξει τον Λίβανο σε προϋπόθεση για κάθε συμφωνία με τις ΗΠΑ επιβεβαιώνει ότι η ανατολική Μεσόγειος παραμένει ενιαίο στρατηγικό πεδίο. Για την Ελλάδα, αυτό σημαίνει ότι η σταθερότητα στον Λίβανο και η ασφάλεια των θαλάσσιων οδών στην περιοχή επηρεάζουν άμεσα το περιβάλλον μέσα στο οποίο διαμορφώνονται οι ευρωπαϊκές και νατοϊκές πολιτικές. Η Αθήνα, ως κράτος–μέλος της ΕΕ και του ΝΑΤΟ με κρίσιμο ρόλο στη ναυτιλία, καλείται να παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, καθώς η όξυνση Ιράν–ΗΠΑ–Ισραήλ μπορεί να επηρεάσει τόσο τις περιφερειακές ισορροπίες όσο και τη συζήτηση για την ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο.
#Ιράν #Ισραήλ #Λίβανος #ΗΠΑ #ΜέσηΑνατολή
