Η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει την έναρξη της ενταξιακής πορείας Ουκρανίας και Μολδαβίας ακόμη και από τις 15 Ιουνίου, σύμφωνα με δημοσίευμα. Καθοριστικό ρόλο φαίνεται να παίζει η στάση της Ουγγαρίας, η οποία φέρεται διατεθειμένη να άρει τις επιφυλάξεις της για την Ουκρανία.
Η προοπτική διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης προς ανατολάς επανέρχεται δυναμικά στο τραπέζι, με την Ουκρανία και τη Μολδαβία να εμφανίζονται πιο κοντά από ποτέ στην έναρξη της ενταξιακής τους διαδικασίας. Σύμφωνα με δημοσίευμα που επικαλείται ανώνυμους διπλωμάτες της ΕΕ, οι «28» θα μπορούσαν να ανάψουν το πράσινο φως ήδη από τις 15 Ιουνίου, εφόσον υπάρξει πολιτική σύγκλιση.
Πώς αλλάζει η στάση της Ουγγαρίας;
Κεντρικό στοιχείο της εξίσωσης παραμένει η Ουγγαρία, η οποία τα προηγούμενα χρόνια είχε μπλοκάρει την ενταξιακή πορεία της Ουκρανίας. Η αντίθεση αυτή αποδιδόταν σε ανησυχίες για τα δικαιώματα της ουγγρικής μειονότητας στην ουκρανική επικράτεια, θέμα που η Βουδαπέστη είχε αναδείξει σε σταθερό μοχλό πίεσης εντός των ευρωπαϊκών θεσμών.
Τώρα, σύμφωνα με τους ίδιους διπλωματικούς κύκλους, η Ουγγαρία εμφανίζεται έτοιμη να εγκρίνει την έναρξη της διαδικασίας προσχώρησης της Ουκρανίας. Η μετατόπιση αυτή συνδέεται με τεχνική συνάντηση ειδικών από Κίεβο και Βουδαπέστη για τα δικαιώματα των μειονοτήτων, όπου η ουκρανική πλευρά φέρεται να παρουσίασε σχέδιο επίλυσης των περισσότερων εκκρεμοτήτων.
Το ζήτημα της ουγγρικής μειονότητας στην Ουκρανία
Η προστασία της ουγγρικής μειονότητας είχε αναδειχθεί σε βασικό επιχείρημα της ουγγρικής κυβέρνησης για να ασκεί βέτο σε ευρωπαϊκές αποφάσεις που αφορούσαν την Ουκρανία. Η αναφορά σε «σχέδιο» από την ουκρανική πλευρά για την αντιμετώπιση των εκκρεμών ζητημάτων δείχνει ότι το Κίεβο επιχειρεί να απαντήσει σε συγκεκριμένες νομικές και πολιτικές ανησυχίες.
Ωστόσο, ανώνυμος ουγγρικός αξιωματούχος διευκρινίζει ότι ακόμη δεν έχει ληφθεί οριστική απόφαση και ότι οι διαπραγματεύσεις συνεχίζονται. Αυτό υποδηλώνει πως η Βουδαπέστη διατηρεί διαπραγματευτικά περιθώρια και ότι η όποια συναίνεση θα συνδεθεί με σαφείς δεσμεύσεις από την ουκρανική πλευρά.
Τι σημαίνει η έναρξη της διαδικασίας για Κίεβο και Κισινάου;
Για την Ουκρανία, η επίσημη εκκίνηση της ενταξιακής πορείας θα έχει ισχυρό πολιτικό και θεσμικό συμβολισμό, καθώς θα επιβεβαιώνει την ευρωπαϊκή της κατεύθυνση σε μια περίοδο αστάθειας. Για τη Μολδαβία, η ταυτόχρονη κίνηση ενισχύει την εικόνα μιας ευρύτερης ανατολικής γειτονιάς που επιχειρεί να αγκυρωθεί θεσμικά στην ΕΕ.
Η έναρξη της διαδικασίας δεν ισοδυναμεί με ταχεία ένταξη, αλλά ανοίγει έναν μακρύ κύκλο διαπραγματεύσεων, προσαρμογών και αξιολογήσεων. Η πολιτική βαρύτητα, όμως, της απόφασης είναι άμεση, καθώς στέλνει μήνυμα τόσο προς τις υποψήφιες χώρες όσο και προς τα κράτη-μέλη που διατηρούν επιφυλάξεις για περαιτέρω διεύρυνση.
Θεσμικές ισορροπίες και διαπραγματευτική τακτική
Η στάση της Ουγγαρίας αναδεικνύει για μία ακόμη φορά πώς ένα κράτος-μέλος μπορεί να αξιοποιήσει το δικαίωμα βέτο για να προωθήσει ειδικά εθνικά ζητήματα, όπως τα δικαιώματα μειονοτήτων. Η σταδιακή μετατόπιση της Βουδαπέστης, έστω και υπό όρους, δείχνει ότι οι θεσμικές ισορροπίες στην ΕΕ διαμορφώνονται μέσα από διαπραγματεύσεις που συνδέουν διμερή ζητήματα με στρατηγικές αποφάσεις, όπως η διεύρυνση.
Η αναφορά σε συνεχιζόμενες διαπραγματεύσεις υπογραμμίζει ότι η τελική απόφαση θα είναι προϊόν συνδυασμού πολιτικής βούλησης και τεχνικών εγγυήσεων. Για τις υποψήφιες χώρες, αυτό σημαίνει ότι η πορεία προς την ΕΕ περνά όχι μόνο από την υιοθέτηση του κοινοτικού κεκτημένου, αλλά και από την ικανότητα διαχείρισης ευαίσθητων θεμάτων με τα κράτη-μέλη.
Σχόλιο 
: Για την Ελλάδα, η πιθανή έναρξη ενταξιακών διαπραγματεύσεων Ουκρανίας και Μολδαβίας ενισχύει τη σημασία της συζήτησης για τη μελλοντική αρχιτεκτονική της ΕΕ, στην οποία η Αθήνα επιδιώκει να έχει ενεργό ρόλο. Η ελληνική διπλωματία καλείται να τοποθετηθεί σε ένα περιβάλλον όπου η διεύρυνση συνδέεται στενά με ζητήματα μειονοτήτων, κυριαρχίας και θεσμικής συνοχής, πεδία στα οποία η εμπειρία της χώρας μπορεί να αξιοποιηθεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
#ΕΕ #Ουκρανία #Μολδαβία #Ουγγαρία #ΔιεύρυνσηΕΕ
