Το στενό του Ορμούζ βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο, καθώς η Τεχεράνη δηλώνει ότι μόνο το Ιράν έχει δικαίωμα αποναρκοθέτησης βάσει μνημονίου με τις ΗΠΑ στο Ισλαμαμπάντ. Η γαλλική εξαγγελία για συνεργασία με Ομάν και άλλους εταίρους προκαλεί ιρανική προειδοποίηση για «προκλήσεις» και κίνδυνο περαιτέρω κλιμάκωσης.
Το στενό του Ορμούζ βρίσκεται ξανά στο επίκεντρο, καθώς η Τεχεράνη διαμηνύει ότι μόνο το Ιράν μπορεί να αποναρκοθετεί την περιοχή βάσει μνημονίου κατανόησης με τις Ηνωμένες Πολιτείες στο Ισλαμαμπάντ. Η δημόσια προειδοποίηση του Ιρανού υφυπουργού Εξωτερικών προς τη Γαλλία δείχνει πόσο ευαίσθητη και σύνθετη παραμένει η ασφάλεια στην κρίσιμη αυτή θαλάσσια δίοδο.
Ποιος έχει δικαίωμα αποναρκοθέτησης στο στενό του Ορμούζ;
Ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ιράν Καζέμ Γκαριμπαμπαντί υποστήριξε ότι, σύμφωνα με το μνημόνιο του Ισλαμαμπάντ, η αποναρκοθέτηση «διενεργείται αποκλειστικά από το Ιράν και από καμία άλλη χώρα». Με αυτή τη θέση, η Τεχεράνη αμφισβητεί ευθέως την εξαγγελθείσα γαλλική συμμετοχή σε επιχειρήσεις αποναρκοθέτησης, προβάλλοντας θεσμικό και κυριαρχικό επιχείρημα για τον έλεγχο των επιχειρήσεων ασφαλείας.
Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν είχε προηγουμένως ανακοινώσει ότι η Γαλλία θα συνεργαστεί με το Ομάν και άλλους εταίρους για την αποναρκοθέτηση του θαλάσσιου διαύλου, με στόχο τη διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας. Η ιρανική πλευρά, ωστόσο, δηλώνει ότι «κατ’ αρχήν δεν επιτρέπει» τέτοιες ενέργειες από τρίτες χώρες, μετατρέποντας μια τεχνική αποστολή ασφαλείας σε ζήτημα ερμηνείας διεθνούς συμφωνίας και περιφερειακής ισχύος.
Πώς κλιμακώνεται η ένταση Γαλλίας – Ιράν;
Ο Γκαριμπαμπαντί, σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X, κατηγόρησε ευθέως το Παρίσι για «προκλήσεις» και κάλεσε τη Γαλλία «να μην περιπλέξει περαιτέρω» την ήδη ευαίσθητη κατάσταση. Με αυτό τον τρόπο, η Τεχεράνη επιχειρεί να οριοθετήσει τον ρόλο των ευρωπαϊκών δυνάμεων στον Περσικό Κόλπο, εμφανίζοντας τις γαλλικές κινήσεις ως δυνητικό παράγοντα αποσταθεροποίησης.
Η γαλλική πρωτοβουλία παρουσιάστηκε ως συμβολή στη διατήρηση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας σε έναν κρίσιμο παγκόσμιο εμπορικό διάδρομο, όπου περνά σημαντικό μέρος των θαλάσσιων μεταφορών ενέργειας. Η ιρανική αντίδραση αναδεικνύει την αντίθεση ανάμεσα στην ευρωπαϊκή ρητορική περί «συλλογικής ασφάλειας» και στην ιρανική αντίληψη περί ζωνών αποκλειστικής ευθύνης, με φόντο μια ήδη τεταμένη περιφερειακή ισορροπία.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η διαμάχη γύρω από το στενό του Ορμούζ έχει άμεση ναυτιλιακή και ενεργειακή διάσταση, καθώς ελληνόκτητα πλοία διασχίζουν συστηματικά τη συγκεκριμένη δίοδο. Κάθε κλιμάκωση μεταξύ Ιράν και ευρωπαϊκών χωρών, όπως η Γαλλία, αυξάνει τους κινδύνους για την ασφάλεια των πληρωμάτων και την ομαλή ροή των θαλάσσιων μεταφορών.
Σχόλιο
: Η Αθήνα θα χρειαστεί να παρακολουθήσει στενά τη θεσμική διαμάχη για το ποιος νομιμοποιείται να επιχειρεί στο στενό του Ορμούζ, καθώς επηρεάζει έμμεσα την ευρωπαϊκή στάση στην περιοχή και τα περιθώρια διπλωματικής διαμεσολάβησης. Η ισορροπία ανάμεσα στην υποστήριξη της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και την αποφυγή περαιτέρω έντασης με την Τεχεράνη αποτελεί κρίσιμο διπλωματικό στοίχημα για την ελληνική εξωτερική πολιτική.
Διαβάστε επίσης:
Ιράκ προειδοποιεί φιλοϊρανικές πολιτοφυλακές και θέτει προθεσμία αφοπλισμού
Ομάν ανακοινώνει συμφωνία του Κόλπου για αποκλιμάκωση






