Τα Στενά Ορμούζ βρίσκονται στο επίκεντρο έντονων αμερικανοϊρανικών διαβουλεύσεων στη Ντόχα, με την Ουάσιγκτον να επιχειρεί να αποτρέψει την επιβολή ιρανικών διοδίων στη στρατηγική θαλάσσια οδό. Η αμερικανική πλευρά συνδέει την αποφυγή του μέτρου με μια ευρύτερη πυρηνική και περιφερειακή συμφωνία που θα συνοδευόταν από άρση κυρώσεων.
Τα Στενά Ορμούζ βρίσκονται στο επίκεντρο νέας αμερικανοϊρανικής διαπραγμάτευσης στη Ντόχα, όπου η Ουάσιγκτον επιχειρεί να πείσει την Τεχεράνη ότι μια πυρηνική συμφωνία είναι πιο επωφελής από την επιβολή διοδίων στη θαλάσσια δίοδο. Στο τραπέζι των τεχνικών συνομιλιών τίθενται επίσης τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και η κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο.
Πώς συνδέονται τα Στενά Ορμούζ με την πυρηνική διαπραγμάτευση;
Η αμερικανική αντιπροσωπεία επιχειρεί να εντάξει την ασφάλεια στα Στενά Ορμούζ σε ένα ευρύτερο πλαίσιο πυρηνικής και περιφερειακής συμφωνίας μη παρέμβασης. Αμερικανός αξιωματούχος φέρεται να υποστηρίζει ότι η άρση κυρώσεων θα ήταν «100 φορές πιο πολύτιμη» για την Τεχεράνη από μια μονομερή κίνηση επιβολής διοδίων, την οποία χαρακτήρισε «συμπεριφορά υπόκοσμου».
Σύμφωνα με την ίδια περιγραφή, η Ουάσιγκτον «ωθεί» το Ιράν να «σκεφτεί ευρύτερα» ως προς τις δυνατότητές του μέσα από μια συνολική συμφωνία. Η αμερικανική επιχειρηματολογία εστιάζει στο ότι η θεσμοθετημένη άρση κυρώσεων προσφέρει σταθερότητα και προβλεψιμότητα, σε αντίθεση με ένα αμφισβητούμενο τέλος διέλευσης σε διεθνώς κρίσιμη θαλάσσια οδό.
Γιατί κλιμακώνεται η ένταση στη θαλάσσια δίοδο;
Οι συνομιλίες στη Ντόχα γίνονται στον απόηχο επιθέσεων κατά εμπορικών πλοίων στα Στενά Ορμούζ την περασμένη εβδομάδα, τις οποίες η αμερικανική πλευρά συνδέει με τη χάραξη νέας ναυτιλιακής διαδρομής κοντά στις ακτές του Ομάν. Η Ουάσιγκτον εκτιμά ότι η Τεχεράνη αντιδρά σε κινήσεις που θεωρεί ότι περιορίζουν τον έλεγχό της στη δίοδο από όπου διέρχεται κρίσιμο τμήμα του παγκόσμιου εμπορίου ενέργειας.
Παράλληλα, στο τραπέζι των τεχνικών συζητήσεων βρίσκονται τα παγωμένα ιρανικά κεφάλαια και η προοπτική κατάπαυσης του πυρός στον Λίβανο, στοιχεία που αποτυπώνουν τη διασύνδεση πυρηνικού, οικονομικού και περιφερειακού φακέλου. Η σύνδεση αυτών των θεμάτων δείχνει προσπάθεια διαμόρφωσης πακέτου, όπου η ναυσιπλοΐα και η ασφάλεια ενέργειας λειτουργούν ως κεντρικά διαπραγματευτικά εργαλεία.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, κάθε ένταση ή αποφόρτιση στα Στενά Ορμούζ έχει άμεση σημασία λόγω του μεγέθους της ελληνόκτητης ναυτιλίας και της εξάρτησης της ευρωπαϊκής αγοράς από τις ροές ενέργειας της περιοχής. Πιθανή επιβολή ιρανικών διοδίων ή κλιμάκωση επιθέσεων σε εμπορικά πλοία θα αύξανε το λειτουργικό κόστος και τους κινδύνους για ελληνικά συμφέροντα στη ναυτιλία.
Σχόλιο
: Η Αθήνα οφείλει να παρακολουθεί στενά τις διαβουλεύσεις στη Ντόχα, καθώς η σταθερότητα στα Στενά Ορμούζ δεν είναι αφηρημένη γεωπολιτική έννοια, αλλά παράγοντας που επηρεάζει έμμεσα την ασφάλεια ενεργειακού εφοδιασμού και το επιχειρησιακό περιβάλλον του ελληνόκτητου στόλου.
Διαβάστε επίσης:
ΗΠΑ: Τραμπ ανακοινώνει μη ανανέωση της συμφωνίας USMCA
ΗΠΑ: Ο Βανς δικαιολογεί τα πλήγματα και προειδοποιεί το Ιράν






