Ραφαέλ Γκρόσι διεκδικεί τη θέση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, περιγράφοντας τον ρόλο ως μαέστρου που «ερμηνεύει» τον Χάρτη του Οργανισμού. Στην παρέμβασή του αναδεικνύει την ανάγκη εμπιστοσύνης και ισορροπίας ανάμεσα στα μόνιμα και μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας και τη Γενική Συνέλευση.
Ραφαέλ Γκρόσι προβάλλει το δικό του θεσμικό αποτύπωμα για τη θέση του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ, παρομοιάζοντας τον ρόλο με μαέστρο που ερμηνεύει μια σύνθεση του Μότσαρτ και όχι με απλό διαχειριστή κειμένων. Η τοποθέτησή του έρχεται καθώς η διαδικασία επιλογής αναμένεται να ολοκληρωθεί φέτος, πριν από την έναρξη της νέας πενταετούς θητείας την 1η Ιανουαρίου 2027.
Πώς ο Ραφαέλ Γκρόσι αντιλαμβάνεται τον ρόλο του γγ ΟΗΕ;
Ο επικεφαλής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας υπογραμμίζει ότι ο Καταστατικός Χάρτης του ΟΗΕ λειτουργεί ως κοινό «μουσικό κείμενο» για κάθε γενικό γραμματέα. Τονίζει όμως ότι, όπως «η ίδια μουσική του Μότσαρτ μπορεί να παιχτεί από δύο μαέστρους και να ακούγεται πολύ διαφορετικά», έτσι και η άσκηση των ίδιων αρμοδιοτήτων μπορεί να οδηγήσει σε διαφορετικό πολιτικό αποτέλεσμα.
Στο κέντρο της προσέγγισής του τοποθετεί την ικανότητα του επικεφαλής του Οργανισμού να καλλιεργεί εμπιστοσύνη με όλους τους συνομιλητές. Κατά τον ίδιο, ο τρόπος εργασίας και ο βαθμός αξιοπιστίας που αποπνέει ο γενικός γραμματέας καθορίζουν εάν ο ΟΗΕ θα λειτουργήσει ως πραγματικός διαμεσολαβητής ή θα περιοριστεί σε τυπικές ανακοινώσεις.
Ποια θεσμική ισορροπία περιγράφει ο Γκρόσι μέσα στον ΟΗΕ;
Ο Γκρόσι αναφέρεται σε έναν «πυρήνα» εξουσίας που συγκροτούν τα πέντε μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας, γύρω από τον οποίο κινούνται οι υπόλοιπες δομές. Δίπλα σε αυτόν τον πυρήνα τοποθετεί τα μη μόνιμα μέλη του Συμβουλίου και στη συνέχεια τη Γενική Συνέλευση, σκιαγραφώντας μια πολυεπίπεδη αρχιτεκτονική λήψης αποφάσεων.
Κατά την άποψή του, ο γενικός γραμματέας οφείλει να αλληλεπιδρά με κάθε φόρουμ «με διαφορετικό τρόπο», αναγνωρίζοντας τις ιδιαιτερότητες και τα συμφέροντα που φέρνει κάθε ομάδα κρατών. Η προσέγγιση αυτή αφήνει να εννοηθεί ότι ο επόμενος επικεφαλής του ΟΗΕ δεν μπορεί να λειτουργεί μόνο ως ουδέτερος γραμματέας, αλλά και ως πολιτικός διαμεσολαβητής ανάμεσα σε άνισους θεσμικούς πόλους.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, μια ενδεχόμενη εκλογή Γκρόσι θα έφερνε στην κορυφή του ΟΗΕ έναν αξιωματούχο με εμπειρία σε ευαίσθητα ζητήματα ασφάλειας και διεθνούς εποπτείας, όπως η πυρηνική ενέργεια. Αυτό μπορεί να επηρεάσει έμμεσα τις συζητήσεις όπου η Αθήνα επενδύει στη διεθνή νομιμότητα και στον ρόλο των πολυμερών θεσμών, από το Κυπριακό μέχρι τις περιφερειακές κρίσεις.
Σχόλιο 
: Η μεταφορά του «μαέστρου» που χρησιμοποιεί ο Ραφαέλ Γκρόσι δείχνει έναν υποψήφιο που αντιλαμβάνεται τον γενικό γραμματέα ως ενεργό ερμηνευτή του Χάρτη και όχι ως παθητικό διεκπεραιωτή, κάτι που για την Ελλάδα σημαίνει ότι ο τρόπος με τον οποίο θα «παιχτεί» το ίδιο θεσμικό κείμενο μπορεί να καθορίσει το εύρος στήριξης που θα βρουν ελληνικές θέσεις μέσα στον ΟΗΕ. Η Αθήνα έχει συμφέρον να παρακολουθεί στενά ποιος θα αναλάβει αυτόν τον ρόλο, καθώς η ισορροπία ανάμεσα στα μόνιμα μέλη, τα μη μόνιμα και τη Γενική Συνέλευση επηρεάζει άμεσα το πεδίο διπλωματικών της κινήσεων.
#ΡαφαέλΓκρόσι #ΟΗΕ #ΣυμβούλιοΑσφαλείας #ΓενικήΣυνέλευσηΟΗΕ #ΔιεθνήςΥπηρεσίαΑτομικήςΕνέργειας
