Η συνταγματική αναθεώρηση που προτείνει η Νέα Δημοκρατία στοχεύει στη θωράκιση της διαδικασίας παραγωγής του νόμου και στη λειτουργία των κομμάτων. Ο Ιωάννης Κεφαλογιάννης περιέγραψε στην Επιτροπή Αναθεώρησης ένα πλέγμα παρεμβάσεων από την εσωτερική δημοκρατία των κομμάτων έως τον προληπτικό έλεγχο συνταγματικότητας.
Η συνταγματική αναθεώρηση που εισηγείται η Νέα Δημοκρατία οργανώνεται γύρω από έναν κεντρικό στόχο: την όσο το δυνατόν μεγαλύτερη θωράκιση της θεσμικής διαδρομής μέσω της οποίας παράγεται ο νόμος. Ο Ιωάννης Κεφαλογιάννης, ως αναπληρωτής γενικός εισηγητής του κόμματος, παρουσίασε στην Επιτροπή Αναθεώρησης του Συντάγματος ένα συνεκτικό πακέτο αλλαγών στα άρθρα 29, 60, 73 και 77.
Πώς επηρεάζει η συνταγματική αναθεώρηση τα κόμματα και τη Βουλή;
Στο άρθρο 29 για τα πολιτικά κόμματα, η πρόταση της ΝΔ κινείται σε δύο άξονες: την προστασία της δημοκρατικής τάξης από κόμματα που αξιοποιούν τις συνταγματικές ελευθερίες για να την υπονομεύσουν και τη ρητή κατοχύρωση της εσωτερικής δημοκρατίας. Ο Κεφαλογιάννης τόνισε ότι «η δημοκρατία δεν είναι καθεστώς ορθών ιδεών, είναι καθεστώς κανόνων» και συνέδεσε τη νομιμοποίηση όχι μόνο με τις ψήφους αλλά με τον σεβασμό των όρων του πολιτικού ανταγωνισμού.
Η ΝΔ ζητά να αναγνωριστεί συνταγματικά ότι τα κόμματα οφείλουν να λειτουργούν με δημοκρατικές διαδικασίες, με ουσιαστική συμμετοχή των μελών και όχι ως κλειστοί μηχανισμοί λήψης αποφάσεων. Παράλληλα, προτείνει ο κοινός νομοθέτης να ορίζει σαφείς προϋποθέσεις ίδρυσης και λειτουργίας κομμάτων, ενώ ο έλεγχος για τη συμμετοχή τους στις εκλογές να ανατεθεί στο Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο, ώστε η κρίση να αποσυνδεθεί από την εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία.
Ποιες θεσμικές εγγυήσεις προτείνονται για βουλευτές και νομοθέτηση;
Στο άρθρο 60, η πρόταση μετατοπίζει το βάρος από τη θεωρητική ελευθερία γνώμης του βουλευτή στις πραγματικές προϋποθέσεις άσκησης του ρόλου του. Ο Κεφαλογιάννης υπογράμμισε ότι η αυξανόμενη πολυπλοκότητα της νομοθεσίας και η υπεροχή της εκτελεστικής εξουσίας σε μέσα και πληροφόρηση απαιτούν ρητή συνταγματική κατοχύρωση θεσμικών εγγυήσεων για τον βουλευτή.
Η ΝΔ προτείνει να οριστεί στο Σύνταγμα ότι ο βουλευτής πρέπει να διαθέτει τα αναγκαία εργαλεία για νομοθετικό έργο, κοινοβουλευτικό έλεγχο και διαρκή επικοινωνία με τους πολίτες της περιφέρειάς του. Επιπλέον, καθιερώνεται ρητή υποχρέωση των μελών της κυβέρνησης να ανταποκρίνονται στον κοινοβουλευτικό έλεγχο, με τον εισηγητή να υπενθυμίζει ότι αυτό δεν είναι «ευχέρεια» της κυβέρνησης αλλά θεμελιώδης έκφανση της κοινοβουλευτικής αρχής.
Τι αλλάζει στη διαδικασία νομοθέτησης και στον έλεγχο συνταγματικότητας;
Για το άρθρο 73, η πρόταση στοχεύει στην ανύψωση των αρχών καλής νομοθέτησης σε συνταγματικό επίπεδο: ουσιαστική προνομοθετική διαβούλευση, αξιολόγηση εφαρμογής των νόμων και κωδικοποίηση. Ο Κεφαλογιάννης συνέδεσε την απουσία αυτών των σταδίων όχι μόνο με κακή νομοθέτηση αλλά και με «έλλειμμα δημοκρατικής νομιμοποίησης», θέτοντας ζήτημα ποιότητας της αντιπροσωπευτικής λειτουργίας.
Παράλληλα, προτείνεται να πάψει η κοινοβουλευτική νομοθετική πρωτοβουλία να είναι τυπικά ισότιμη αλλά ουσιαστικά περιθωριοποιημένη: μία φορά τον μήνα θα συζητείται υποχρεωτικά πρόταση νόμου, ενώ με αίτημα 50 βουλευτών ή Κοινοβουλευτικής Ομάδας του 1/10 του Σώματος, έως δύο προτάσεις ανά Σύνοδο θα εγγράφονται υποχρεωτικά στην ημερήσια διάταξη. Ο εισηγητής άνοιξε και μέτωπο διαλόγου για τις βουλευτικές τροπολογίες, ζητώντας ενιαίο, διαφανές και θεσμικά συνεπές πλαίσιο εξέτασής τους.
Τι σημαίνει για εσάς ως πολίτης
Η προτεινόμενη αναθεώρηση του άρθρου 77 εισάγει για πρώτη φορά έναν περιορισμένο προληπτικό έλεγχο συνταγματικότητας των νόμων από το Ανώτατο Ειδικό Δικαστήριο, πριν από τη δημοσίευση. Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ο πρωθυπουργός ή η Βουλή, με αυξημένες πλειοψηφίες, θα μπορούν να παραπέμπουν ψηφισμένα νομοσχέδια, ενώ για κρίσιμα εκλογικά ζητήματα (άρθρα 51 και 54) η παραπομπή θα είναι υποχρεωτική.
Για τον πολίτη αυτό σημαίνει δυνητικά μεγαλύτερη ασφάλεια δικαίου και λιγότερες ανατροπές νόμων εκ των υστέρων από τα δικαστήρια, ειδικά σε θέματα εκλογικών κανόνων και πολιτικής αντιπροσώπευσης. Ταυτόχρονα, η ενίσχυση του ρόλου των βουλευτών και της κοινοβουλευτικής νομοθετικής πρωτοβουλίας μπορεί να οδηγήσει σε πιο στοχευμένες παρεμβάσεις για καθημερινά ζητήματα, εφόσον βεβαίως οι νέες διαδικασίες αξιοποιηθούν ουσιαστικά και όχι τυπικά.
Σχόλιο 
: Η δέσμη προτάσεων της ΝΔ αποκαλύπτει μια στρατηγική μετατόπιση του κέντρου βάρους από την απλή πολιτική αντιπαράθεση στη θεσμική αρχιτεκτονική του πολιτεύματος: από το ποιος κυβερνά, στο πώς κυβερνά. Αν υιοθετηθούν, θα ενισχύσουν τον ρόλο των δικαστηρίων και της Βουλής στη διαμόρφωση των κανόνων του παιχνιδιού, περιορίζοντας τη διακριτική ευχέρεια της εκάστοτε κυβέρνησης σε κρίσιμες αποφάσεις για κόμματα, εκλογές και νομοθέτηση.
Διαβάστε επίσης:
Γιώργος Κώτσηρας δηλώνει προτεραιότητα οδική ασφάλεια και συγκοινωνίες
Μαρινάκης καταγγέλλει «φιδέμπορους» και υπερασπίζεται κυβερνητικό έργο
#ΝέαΔημοκρατία #ΙωάννηςΚεφαλογιάννης #Βουλή #Σύνταγμα #ΑνώτατοΕιδικόΔικαστήριο
