Η αντίσταση στο ναζισμό επανέρχεται στο προσκήνιο της γερμανικής δημόσιας σφαίρας, 82 χρόνια μετά την αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του Αδόλφου Χίτλερ. Οι τελετές μνήμης συμπίπτουν με μια φάση εσωτερικής ανασφάλειας και εξωτερικής αναδιάταξης ρόλων για το Βερολίνο.
Η αντίσταση στο ναζισμό επανέρχεται στο προσκήνιο της γερμανικής δημόσιας συζήτησης, καθώς η χώρα τιμά την αποτυχημένη απόπειρα δολοφονίας του Αδόλφου Χίτλερ στις 20 Ιουλίου 1944. Η επέτειος αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα σε μια περίοδο ανόδου της άκρας δεξιάς και αυξημένων ανησυχιών για τη θεσμική ανθεκτικότητα της Ευρώπης.
Πώς η μνήμη της αντίστασης στο ναζισμό διαμορφώνει τη σημερινή Γερμανία;
Οι τελετές στο Μπέντλερμπλοκ και στο Πλετζενζέε δεν αποτελούν μόνο ιστορική αναφορά, αλλά και εργαλείο πολιτικής παιδείας για τη σύγχρονη Γερμανία. Η ανάδειξη μορφών όπως ο Κλάους φον Στάουφενμπεργκ λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι η ανυπακοή σε αυταρχικά καθεστώτα μπορεί να έχει υψηλό κόστος, αλλά και βαθιά θεσμική σημασία.
Σε ένα πολιτικό περιβάλλον όπου ακροδεξιά κόμματα διεκδικούν διψήφια ποσοστά, η επίσημη κρατική μνήμη επιχειρεί να θέσει σαφή όρια στον αναθεωρητισμό. Η Γερμανία χρησιμοποιεί την ιστορική της εμπειρία ως επιχείρημα υπέρ της φιλελεύθερης δημοκρατίας, αλλά και ως αυτοδέσμευση σε μια εξωτερική πολιτική που απορρίπτει τον αυταρχισμό.
Ποιο είναι το σημερινό γεωπολιτικό πλαίσιο της Γερμανίας στην Αφρική;
Παράλληλα με τις τελετές μνήμης, το Βερολίνο εντείνει τη διπλωματική του παρουσία στην Αφρική, με επίσκεψη του Γερμανού υπουργού Εξωτερικών σε Μαυριτανία, Νιγηρία και Νότια Αφρική. Η κίνηση εντάσσεται στη στρατηγική της Γερμανίας να μειώσει την ενεργειακή εξάρτηση, να εξασφαλίσει κρίσιμες πρώτες ύλες και να διαμορφώσει συμμαχίες σε έναν πολυπολικό κόσμο.
Η οικονομική διάσταση είναι κεντρική: η συνοδεία επιχειρηματικής αποστολής δείχνει ότι το Βερολίνο επιδιώκει πρόσβαση σε αγορές, υποδομές και έργα πράσινης μετάβασης. Την ίδια στιγμή, η Γερμανία επιχειρεί να διαφοροποιήσει την εικόνα της από μια καθαρά εμπορική δύναμη σε εταίρο που επενδύει στη θεσμική σταθερότητα και τη διακυβέρνηση.
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η ενίσχυση του γερμανικού ιστορικού αναστοχασμού γύρω από την αντίσταση στο ναζισμό τροφοδοτεί μια ευρύτερη ευρωπαϊκή συζήτηση για τη δημοκρατική ανθεκτικότητα, σε μια περίοδο ανόδου ακραίων δυνάμεων και στη Νότια Ευρώπη. Η σύνδεση μνήμης και θεσμών επηρεάζει και τον τρόπο με τον οποίο η ΕΕ σχεδιάζει πολιτικές κατά της ριζοσπαστικοποίησης και της βίας μίσους.
Σε οικονομικό επίπεδο, η στροφή της Γερμανίας προς την Αφρική ανοίγει πεδίο για συμπληρωματικές ή και ανταγωνιστικές κινήσεις της ελληνικής διπλωματίας και επιχειρηματικότητας, ιδιαίτερα σε ενέργεια, ναυτιλία και υποδομές. Η Αθήνα έχει συμφέρον να τοποθετηθεί ως περιφερειακός κόμβος που συνδέει την ΕΕ με τη Μεσόγειο και την Αφρική, αξιοποιώντας και τη συμμετοχή ελληνικών εταιρειών σε κοινοπρακτικά σχήματα με γερμανικούς ομίλους.
Σχόλιο 
: Η παράλληλη ανάδειξη της ιστορικής αντίστασης και της νέας γεωπολιτικής παρουσίας της Γερμανίας υπογραμμίζει ότι η ευρωπαϊκή ισχύς πλέον δεν μετριέται μόνο σε ΑΕΠ, αλλά και σε θεσμική αξιοπιστία και ικανότητα διαμόρφωσης συμμαχιών. Για την Ελλάδα, η πρόκληση είναι διπλή: να θωρακίσει το δικό της δημοκρατικό υπόδειγμα και να αξιοποιήσει έγκαιρα τις ευκαιρίες που δημιουργεί η αναπροσαρμογή των γερμανικών και ευρωπαϊκών στρατηγικών στην Αφρική.
Διαβάστε επίσης:
Γερμανία: Η Tesla αυξάνει τον στόχο παραγωγής στα 375.000 οχήματα
Γερμανία: Η άνοδος των τιμών παραγωγού αναζωπυρώνει τον πληθωρισμό
#Γερμανία #αντίστασηστοναζισμό #Ευρώπη #γεωπολιτική #Αφρική
