Οι υπουργοί Εξωτερικών των BRICS διαβεβαίωσαν τη φιλοδοξία τους να ανταγωνιστούν τις δυτικές δυνάμεις, αλλά οι συνομιλίες τους στη Νότια Αφρική επισκιάστηκαν από ερωτήματα σχετικά με το αν «ο πρόεδρος της Ρωσίας θα συλληφθεί αν συμμετάσχει στη σύνοδο κορυφής τον Αύγουστο».
Η υπουργός Εξωτερικών της Νότιας Αφρικής Naledi Pandor δήλωσε ότι η χώρα της εξετάζει τις επιλογές της εάν ο Βλαντίμιρ Πούτιν, κατά του οποίου έχει εκδοθεί ένταλμα σύλληψης για εγκλήματα πολέμου από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο (ΔΠΔ), έρθει στην προγραμματισμένη σύνοδο κορυφής των BRICS στο Γιοχάνεσμπουργκ.
Ως μέλος του ΔΠΔ, η Νότια Αφρική θα ήταν θεωρητικά υποχρεωμένη να συλλάβει τον Πούτιν και η Pandor βομβαρδίστηκε με ερωτήσεις σχετικά με αυτό, καθώς έφτασε για έναν πρώτο γύρο συνομιλιών με εκπροσώπους από τη Βραζιλία, τη Ρωσία, την Ινδία και την Κίνα.
«Η απάντηση είναι ότι ο πρόεδρος (Cyril Ramaphosa) θα υποδείξει ποια είναι η τελική θέση της Νότιας Αφρικής. Όπως έχουν τα πράγματα, έχει εκδοθεί πρόσκληση προς όλους τους αρχηγούς κρατών (των BRICS)», δήλωσε η ίδια.
Σε συνέντευξη Τύπου αργότερα, οι υπουργοί απέφυγαν τον καταιγισμό ερωτήσεων σχετικά με το θέμα Πούτιν.
Το ΔΠΔ κατηγόρησε τον Πούτιν για το έγκλημα πολέμου της βίαιης απέλασης παιδιών από τα κατεχόμενα από τη Ρωσία εδάφη στην Ουκρανία. Η Μόσχα αρνείται τους ισχυρισμούς. Η Νότια Αφρική είχε προσκαλέσει τον Πούτιν τον Ιανουάριο.
Ο Πούτιν δεν έχει επιβεβαιώσει τα σχέδιά του, με το Κρεμλίνο να δηλώνει μόνο ότι η Ρωσία θα συμμετάσχει στο «κατάλληλο επίπεδο».
Ο Ινδός Subrahmanyam Jaishankar μίλησε για τη συγκέντρωση οικονομικής δύναμης που, όπως είπε, «αφήνει πάρα πολλά έθνη στο έλεος πολύ λίγων» και για την ανάγκη μεταρρύθμισης της παγκόσμιας λήψης αποφάσεων, μεταξύ άλλων από το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών.
«Οι παλιοί τρόποι δεν μπορούν να αντιμετωπίσουν τις νέες καταστάσεις. Είμαστε σύμβολο της αλλαγής. Πρέπει να δράσουμε», δήλωσε.
Οι BRICS, που κάποτε θεωρούνταν μια χαλαρή ένωση διαφορετικών αναδυόμενων οικονομιών, έχουν λάβει τα τελευταία χρόνια πιο συγκεκριμένη μορφή, με κινητήρια δύναμη αρχικά το Πεκίνο και, μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022, με πρόσθετη ώθηση από τη Μόσχα.
Εγκαινίασαν μια Νέα Αναπτυξιακή Τράπεζα το 2015, η οποία όμως σταμάτησε να χρηματοδοτεί έργα στη Ρωσία για να συμμορφωθεί με τις κυρώσεις που επέβαλαν οι δυτικές χώρες μετά την εισβολή στην Ουκρανία.
Η Pandor δήλωσε ότι ένα ανώτερο στέλεχος της τράπεζας είχε ενημερώσει τους υπουργούς σχετικά με «τη δυνητική χρήση εναλλακτικών νομισμάτων έναντι των σημερινών διεθνώς εμπορεύσιμων νομισμάτων».
Είπε ότι ο στόχος ήταν «να διασφαλίσουμε ότι δεν θα γίνουμε θύμα κυρώσεων που έχουν δευτερογενείς επιπτώσεις σε χώρες που δεν έχουν καμία ανάμειξη σε θέματα που οδήγησαν σε αυτές τις μονομερείς κυρώσεις».
Οι υπουργοί συζήτησαν επίσης τα σχέδια για την πιθανή εισαγωγή νέων μελών στη λέσχη. Η Pandor δήλωσε ότι απαιτείται περισσότερη δουλειά για να καταστεί αυτό δυνατό και ότι ελπίζει ότι μια έκθεση για το θέμα θα είναι έτοιμη μέχρι τη σύνοδο κορυφής του Αυγούστου.
Ο αναπληρωτής υπουργός της Κίνας Ma Zhaoxu δήλωσε ότι η χώρα του είναι ευτυχής για την προοπτική προσχώρησης περισσότερων χωρών στις BRICS, καθώς θα αυξήσει την επιρροή του μπλοκ και θα του δώσει περισσότερη δύναμη για να εξυπηρετήσει τα συμφέροντα των αναπτυσσόμενων χωρών.
Το μπλοκ των BRICS «ήταν χωρίς αποκλεισμούς … σε πλήρη αντίθεση με τον μικρό κύκλο ορισμένων χωρών και έτσι πιστεύω ότι η διεύρυνση των BRICS θα είναι επωφελής για τις χώρες τους», δήλωσε.
Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Hossein Amir-Abdollahian, και ο Σαουδάραβας ομόλογός του πρίγκιπας Faisal bin Farhan Al Saud ήταν και οι δύο παρόντες στο Κέιπ Τάουν για να συμμετάσχουν στη συνάντηση των BRICS, η οποία συνεχίζεται μέχρι και σήμερα.
Ιράν και Σαουδική Αραβία μαζί με τη Βενεζουέλα, την Αργεντινή, την Αλγερία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα είναι μεταξύ εκείνων που είτε έχουν υποβάλει επίσημα αίτηση για να ενταχθούν στις BRICS, είτε έχουν εκδηλώσει ενδιαφέρον, δήλωσαν αξιωματούχοι.
