Οι αναπτυσσόμενες χώρες της Νοτιοανατολικής Ασίας, συμπεριλαμβανομένης της κατεστραμμένης από τον πόλεμο και του σεισμού Μιανμάρ , και αρκετές αφρικανικές χώρες είναι μεταξύ των εμπορικών εταίρων που αντιμετωπίζουν τους υψηλότερους δασμούς που έχει θέσει ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ.
Ανασηκώνοντας δεκαετίες εμπορικής πολιτικής των ΗΠΑ και απειλώντας να εξαπολύσει παγκόσμιο εμπορικό πόλεμο, ο Τραμπ ανακοίνωσε την Τετάρτη μια σειρά δασμών που είπε ότι είχαν σχεδιαστεί για να εμποδίσουν την «εξαπάτηση» της αμερικανικής οικονομίας.
«Αυτή είναι μια από τις πιο σημαντικές μέρες, κατά τη γνώμη μου, στην αμερικανική ιστορία», είπε ο Τραμπ την Τετάρτη. «Είναι η διακήρυξη της οικονομικής μας ανεξαρτησίας».
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ χαιρέτισε τη στιγμή ως «ημέρα απελευθέρωσης», αλλά οι δασμοί είναι πιθανό να αντιμετωπιστούν με έντονη διαμαρτυρία σε ορισμένες από τις πιο αδύναμες οικονομίες του κόσμου. Ένας ειδικός είπε ότι ο Τραμπ είναι πιθανό να στοχεύει χώρες που λαμβάνουν επενδύσεις από την Κίνα, ανεξάρτητα από την κατάσταση σε αυτή τη χώρα. Οι Κινέζοι κατασκευαστές έχουν στο παρελθόν μετεγκατασταθεί σε χώρες όπως το Βιετνάμ και η Καμπότζη, όχι μόνο λόγω του χαμηλότερου λειτουργικού κόστους, αλλά και για να αποφύγουν τους δασμούς.
Οι δασμοί έρχονται καθώς πολλές χώρες στη Νοτιοανατολική Ασία αντιμετωπίζουν ήδη τις επιπτώσεις από τις περικοπές στο USAid , το οποίο παρέχει ανθρωπιστική βοήθεια σε μια περιοχή ευάλωτη σε φυσικές καταστροφές και υποστήριξη σε ακτιβιστές υπέρ της δημοκρατίας που μάχονται με καταπιεστικά καθεστώτα.
Η Καμπότζη, μια αναπτυσσόμενη οικονομία όπου το 17,8% του πληθυσμού ζει κάτω από το όριο της φτώχειας σύμφωνα με την Ασιατική Τράπεζα Ανάπτυξης (ADB), είναι η χώρα που έχει πληγεί περισσότερο στην περιοχή με δασμολογικό συντελεστή 49%. Σύμφωνα με πληροφορίες , περισσότερα από τα μισά εργοστάσια της χώρας ανήκουν στην Κίνα .
Στη δεύτερη θέση βρίσκεται το έθνος της Νοτιοανατολικής Ασίας, το Λάος, μια χώρα που βομβαρδίστηκε έντονα από τις ΗΠΑ κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, με ποσοστό 48%. Σύμφωνα με την ADB, το Λάος έχει ποσοστό φτώχειας 18,3%.
Όχι πολύ πίσω είναι το Βιετνάμ με 46% και η Μιανμάρ, ένα έθνος που ταλαιπωρείται από έναν καταστροφικό σεισμό την Παρασκευή και χρόνια εμφυλίου πολέμου μετά το στρατιωτικό πραξικόπημα του 2021, με 44%.
Η Ινδονησία, η μεγαλύτερη οικονομία στη Νοτιοανατολική Ασία, αντιμετωπίζει δασμούς 32%, ενώ η Ταϊλάνδη, η δεύτερη μεγαλύτερη, έχει πληγεί με συντελεστή 36%.
Ο μεγάλος αντίπαλος και εμπορικός εταίρος των ΗΠΑ, η Κίνα, χτυπήθηκε με αμοιβαίο δασμό 34%, πέραν του φόρου 20% που έχει ήδη επιβληθεί.
Ο Δρ Siwage Dharma Negara, ανώτερος συνεργάτης στο Ινστιτούτο ISEAS-Yusof Ishak στη Σιγκαπούρη, είπε ότι οι δασμοί στα κράτη της Νοτιοανατολικής Ασίας είχαν πραγματικά σκοπό να βλάψουν την Κίνα.
“Η κυβέρνηση πιστεύει ότι στοχεύοντας αυτές τις χώρες μπορεί να στοχεύσει τις κινεζικές επενδύσεις σε χώρες όπως η Καμπότζη, το Λάος, η Μιανμάρ, η Ινδονησία. Στοχεύοντας τα προϊόντα τους ίσως επηρεάσει τις κινεζικές εξαγωγές και την οικονομία”, είπε.
«Ο πραγματικός στόχος είναι η Κίνα, αλλά ο πραγματικός αντίκτυπος σε αυτές τις χώρες θα είναι αρκετά σημαντικός επειδή αυτή η επένδυση δημιουργεί θέσεις εργασίας και έσοδα από τις εξαγωγές».
Οι δασμοί σε χώρες όπως η Ινδονησία, είπε, θα ήταν αντιπαραγωγικοί για τις ΗΠΑ και η λεπτομέρεια του τρόπου εφαρμογής τους παρέμενε ασαφής.
“Ορισμένες εταιρείες ενδυμάτων και υποδημάτων, μερικές είναι αμερικανικές μάρκες όπως η Nike ή η Adidas, αμερικανικές εταιρείες που έχουν εργοστάσια στην Ινδονησία. Θα αντιμετωπίσουν επίσης τους ίδιους δασμούς;” είπε.
Άλλα κράτη μεταξύ των πιο σκληρά πληγωμένων είναι πολλά έθνη στην Αφρική, συμπεριλαμβανομένου του Λεσότο -μια χώρα για την οποία ο Τραμπ είπε τον περασμένο μήνα «κανείς δεν έχει ακούσει ποτέ» με 50%. Το Λεσόθο, ένα μικρό ορεινό βασίλειο που περιβάλλεται από τη Νότια Αφρική, έχει το δεύτερο υψηλότερο επίπεδο μόλυνσης από τον ιό HIV στον κόσμο, με σχεδόν έναν στους τέσσερις ενήλικες οροθετικούς.
H Μαδαγασκάρη με 47% και η Μποτσουάνα με 37%. Στη Νότια Ασία, η Σρι Λάνκα αντιμετωπίζει δασμούς 44%. Στην Ευρώπη, η Σερβία αντιμετωπίζει ποσοστό 37%.
Εκτός από τους αμοιβαίους δασμούς σε μερικές δεκάδες χώρες, ο Τραμπ θα επιβάλει καθολικό δασμό 10% σε όλα τα εισαγόμενα αγαθά. Αυτό το τιμολόγιο θα τεθεί σε ισχύ στις 5 Απριλίου, ενώ τα αμοιβαία τιμολόγια θα ξεκινήσουν στις 9 Απριλίου.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ δικαιολόγησε τις αλλαγές λέγοντας ότι είναι αντίποινα για χώρες που εδώ και καιρό «εξαπάτησαν» την Αμερική και οι εισφορές θα φέρουν θέσεις εργασίας πίσω στις ΗΠΑ.
Αλλά οι οικονομολόγοι έχουν προειδοποιήσει ότι οι σαρωτικές αλλαγές θα αυξήσουν το κόστος, θα απειλήσουν τις θέσεις εργασίας, θα επιβραδύνουν την ανάπτυξη και θα απομονώσουν τις ΗΠΑ από ένα σύστημα παγκόσμιου εμπορίου στο οποίο πρωτοστάτησαν και προχώρησαν σε αρκετές δεκαετίες.
«Έτσι σαμποτάρετε την παγκόσμια οικονομική μηχανή ενώ ισχυρίζεστε ότι την υπερτροφοδοτείτε», δήλωσε ο Nigel Green, Διευθύνων Σύμβουλος της παγκόσμιας χρηματοοικονομικής συμβουλευτικής ομάδας deVere.
«Η πραγματικότητα είναι σκοτεινή: αυτοί οι δασμοί θα ωθήσουν τις τιμές σε χιλιάδες καθημερινά αγαθά – από τηλέφωνα μέχρι τρόφιμα – και αυτό θα τροφοδοτήσει τον πληθωρισμό σε μια εποχή που είναι ήδη άβολα επίμονος».
