Οι εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα από την καύση ορυκτών καυσίμων αναμένεται να φτάσουν σε ιστορικό υψηλό το 2025, σύμφωνα με τη νέα έκθεση του Global Carbon Project. Η μελέτη, που συντάσσεται από 130 επιστήμονες, δείχνει ότι οι εκπομπές CO₂ θα αυξηθούν κατά 1,1% σε σχέση με το 2024, φτάνοντας τα 38,1 δισεκατομμύρια τόνους — πάνω από τον μέσο ετήσιο ρυθμό αύξησης της τελευταίας δεκαετίας (0,8%).
Από το 2015, χρονιά υπογραφής της Συμφωνίας του Παρισιού, οι παγκόσμιες εκπομπές έχουν αυξηθεί κατά 10%, γεγονός που καθιστά πλέον «πρακτικά αδύνατο» να περιοριστεί η υπερθέρμανση του πλανήτη κάτω από τον στόχο του 1,5°C σε σχέση με τα προβιομηχανικά επίπεδα.
Ο κόσμος δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες της κρίσης
Παρά τις μειώσεις εκπομπών που καταγράφονται σε ορισμένες χώρες, χάρη στην αύξηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και στη στροφή προς τα ηλεκτρικά οχήματα, η συνολική εικόνα παραμένει απογοητευτική.
«Συλλογικά, ο κόσμος δεν ανέρχεται στο ύψος των περιστάσεων», δήλωσε ο Γκλεν Πίτερς, ερευνητής του Κέντρου Διεθνούς Έρευνας για το Κλίμα, προσθέτοντας πως «όλοι πρέπει να κάνουν περισσότερα».
Εξαντλημένος ο «προϋπολογισμός» διοξειδίου του άνθρακα
Η έκθεση υπολογίζει ότι απομένουν μόλις 170 δισεκατομμύρια τόνοι CO₂ που μπορούν να εκπεμφθούν πριν εξαντληθεί ο «προϋπολογισμός» για να παραμείνει η αύξηση της θερμοκρασίας κάτω από το 1,5°C. Με τον σημερινό ρυθμό, αυτό το όριο θα ξεπεραστεί σε λιγότερα από τέσσερα χρόνια.
«Ο περιορισμός της θέρμανσης στους 1,5°C είναι πλέον πρακτικά αδύνατος», σημείωσε ο καθηγητής Πιερ Φρίντλινγκσταϊν του Πανεπιστημίου του Έξετερ, επικεφαλής της μελέτης.
Ο ΟΗΕ και οι συμμετέχοντες στην COP30 αναγνωρίζουν πλέον ότι ο στόχος έχει αποτύχει, με την ελπίδα η υπέρβαση αυτή να είναι προσωρινή — κάτι που ωστόσο μπορεί να χρειαστεί δεκαετίες για να αντιστραφεί.
Η θερμοκρασία του πλανήτη σε πορεία για +2,5°C
Αν συνεχιστεί η σημερινή πορεία, η παγκόσμια θερμοκρασία αναμένεται να αυξηθεί κατά 2,3–2,5°C έως το 2100, ακόμη και αν οι χώρες τηρήσουν τις δεσμεύσεις τους. Οι υπολογισμοί του Climate Action Tracker δείχνουν αντίστοιχη πρόβλεψη για άνοδο έως +2,6°C.
«Οι πιο πρόσφατες ανακοινώσεις των κυβερνήσεων δεν αλλάζουν τίποτα», αναφέρουν οι επιστήμονες, υπογραμμίζοντας την απουσία ουσιαστικών πολιτικών μέτρων.
Νέο ρεκόρ για τον άνθρακα και αύξηση εκπομπών σε ΗΠΑ – Ινδία
Οι εκπομπές από την καύση άνθρακα θα φτάσουν το 2025 σε νέο ρεκόρ, αυξημένες κατά 0,8%, κυρίως λόγω των ΗΠΑ και της Ινδίας. Οι εκπομπές από πετρέλαιο και φυσικό αέριο αυξάνονται επίσης κατά 1% και 1,3% αντίστοιχα, με το φυσικό αέριο να επιστρέφει στα επίπεδα πριν από την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία.
Κατά περιοχές, οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ένωση σημείωσαν αύξηση εκπομπών — 1,9% και 0,4% αντίστοιχα — λόγω ψυχρότερων χειμώνων που αύξησαν τη ζήτηση για θέρμανση.
Στην Κίνα, τη χώρα με τις υψηλότερες εκπομπές παγκοσμίως, η αύξηση περιορίζεται στο 0,4%, αν και η αβεβαιότητα για τις μελλοντικές πολιτικές της καθιστά πρόωρη κάθε εκτίμηση για σταθεροποίηση.
