Η δημοσιοποίηση από τον Ντόναλντ Τραμπ ενός ιδιωτικού μηνύματος του Εμανουέλ Μακρόν φωτίζει όχι μόνο το στυλ του Γάλλου προέδρου, αλλά και το πώς η Ευρώπη προσπαθεί να διαχειριστεί έναν απρόβλεπτο Λευκό Οίκο. Πίσω από τις λέξεις «φίλε μου» και τις προσκλήσεις για δείπνο κρύβεται μια σκληρή διαπραγμάτευση για Γροιλανδία, Ρωσία, Ιράν και τον ρόλο της ΕΕ.
Η επιλογή του Ντόναλντ Τραμπ να δημοσιοποιήσει στιγμιότυπο οθόνης από ιδιωτική συνομιλία με τον Εμανουέλ Μακρόν, σχετικά με την κρίση που έχει προκαλέσει η αμερικανική επιθετικότητα για τη Γροιλανδία, προσφέρει σπάνια εικόνα για το πώς οι Ευρωπαίοι ηγέτες επιχειρούν να τον «δουλέψουν». Το μήνυμα Μακρόν είναι επιφανειακά ευγενικό, αλλά δομημένο γύρω από τρία εργαλεία: κολακεία, ανάδειξη περιοχών σύγκλισης και προσφορά πλατφορμών διαλόγου όπου ο Τραμπ αισθάνεται κεντρικός παίκτης.
Κολακεία, ταύτιση και σκληρά διαφωνούντα μέτωπα
Η προσφώνηση «φίλε μου» δεν είναι τυχαία. Ο Μακρόν έχει επενδύσει χρόνια σε μια προσωπική σχέση με τον Τραμπ, παρά τις επιθετικές δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου και τις απειλές για δασμούς σε γαλλικά κρασιά και σαμπάνιες. Η λέξη «φίλος» λειτουργεί ως γέφυρα σε μια σχέση που χαρακτηρίζεται από σκληρές χειραψίες, δημόσιες ειρωνείες και βαθιές στρατηγικές διαφωνίες.
Ο Γάλλος πρόεδρος επιλέγει να αναδείξει τη «σύμπλευση» στο συριακό μέτωπο και τη δυνατότητα να «κάνουμε σπουδαία πράγματα στο Ιράν». Με αυτό επιχειρεί να υπενθυμίσει στον Τραμπ ότι υπάρχουν πεδία συνεργασίας – ακόμη κι αν στην πράξη Παρίσι και Ουάσινγκτον διαφωνούν για την πυρηνική συμφωνία με την Τεχεράνη και για το αν η πίεση στο Ιράν πρέπει να φτάσει μέχρι στρατιωτικά πλήγματα.
Στο ζήτημα της Γροιλανδίας, όπου ο Τραμπ απειλεί με δασμούς όσους Ευρωπαίους δεν στηρίζουν τα σχέδιά του, ο Μακρόν χρησιμοποιεί διπλωματική γλώσσα: «Δεν καταλαβαίνω τι κάνετε στη Γροιλανδία». Πίσω από τη φράση κρύβεται η σκληρή γαλλική γραμμή υπέρ ενεργοποίησης του ευρωπαϊκού «αντι-εκβιαστικού» μηχανισμού (Anti-Coercion Instrument) ως εμπορικής «μπαζούκα» απέναντι στις αμερικανικές πιέσεις.
G7, Ρωσία και η μάχη των φορμάτ
Κεντρικό στοιχείο του μηνύματος είναι η πρόταση Μακρόν να οργανώσει έκτακτη συνάντηση G7 στο Παρίσι, αμέσως μετά το Νταβός – ακόμη και σε σύγκρουση ώρας με προγραμματισμένη έκτακτη Σύνοδο Κορυφής της ΕΕ στις Βρυξέλλες. Η κίνηση αυτή δείχνει ότι το Παρίσι θέλει μια πιο ευέλικτη, διατλαντική πλατφόρμα, όπου συμμετέχουν Ηνωμένο Βασίλειο και Καναδάς, και όπου ο Γάλλος πρόεδρος, ως προεδρεύων του G7, μπορεί να παίξει ρόλο «μαέστρου».
Η πρόθεση να καλέσει «Ουκρανούς, Δανούς, Σύρους και Ρώσους στο περιθώριο» της συνάντησης αποκαλύπτει το διαχρονικό στοίχημα Μακρόν να κρατήσει ανοιχτό δίαυλο με τη Μόσχα, ακόμη και ενώ οι ρωσικοί βομβαρδισμοί στην Ουκρανία συνεχίζονται. Για πολλούς Ευρωπαίους, μια τέτοια κίνηση μοιάζει με πρόωρη «αποκατάσταση» της Ρωσίας χωρίς χειροπιαστές παραχωρήσεις από τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Τέλος, η πρόσκληση για ιδιωτικό δείπνο στο Παρίσι, πριν την επιστροφή του Τραμπ στις ΗΠΑ, είναι κλασικό εργαλείο «διπλωματίας του δείπνου» που ο Μακρόν έχει χρησιμοποιήσει και με άλλους δύσκολους συνομιλητές, όπως ο Βίκτορ Όρμπαν. Η εμπειρία δείχνει ότι η πολυτέλεια και το πρωτόκολλο συχνά μαλακώνουν τις θέσεις του Αμερικανού προέδρου – αλλά όχι πάντα με διαρκές αποτέλεσμα.
Σχόλιο SBCTV.gr: Το μήνυμα Μακρόν δεν είναι απλώς μια ακόμη διαρροή από το κινητό του Τραμπ· είναι εγχειρίδιο για το πώς μια μεσαία δύναμη, όπως η Γαλλία, προσπαθεί να διαχειριστεί έναν ηγεμόνα που λειτουργεί μέσω προσωπικών σχέσεων και δημόσιου θεάματος. Η Ευρώπη εμφανίζεται διχασμένη ανάμεσα στο θεσμικό βάρος της ΕΕ και τη γοητεία πιο κλειστών κλαμπ, όπως το G7, ενώ η Γροιλανδία, η Ρωσία και το Ιράν γίνονται πεδία δοκιμής για το αν η Ένωση μπορεί να ασκήσει πραγματική στρατηγική αυτονομία ή θα περιοριστεί σε διαχείριση κρίσεων με όρους επικοινωνιακής επιβίωσης.
#Macron #Trump #Γροιλανδία #G7 #ΕΕ #Ρωσία #Ιράν #Διπλωματία
