Οι μαζικές διαμαρτυρίες που ξεκίνησαν για το κόστος ζωής στην Τεχεράνη έχουν πλέον μεταφερθεί με ιδιαίτερη ένταση στις δυτικές επαρχίες του Ιράν, με νεκρούς και στοχοποίηση αστυνομικών τμημάτων. Το καθεστώς επιχειρεί να υποβαθμίσει το εύρος των συγκεντρώσεων στην πρωτεύουσα, ενώ οι συγκρούσεις στην περιφέρεια δείχνουν κλιμάκωση και βαθιά πολιτική αμφισβήτηση.
Ογδόη συνεχόμενη ημέρα διαδηλώσεων βρίσκει το Ιράν βυθισμένο σε ένα μίγμα κοινωνικής οργής και πολιτικής αμφισβήτησης. Ενώ στην Τεχεράνη οι συγκεντρώσεις χαρακτηρίζονται από τα φιλοκυβερνητικά μέσα ως «περιορισμένες», οι βιαιότητες μεταφέρονται με αυξανόμενη ένταση στις δυτικές επαρχίες, όπου καταγράφονται νεκροί τόσο μεταξύ διαδηλωτών όσο και δυνάμεων ασφαλείας.
Από την ακρίβεια στην ανοιχτή σύγκρουση με το καθεστώς
Η κινητοποίηση ξεκίνησε στις 28 Δεκεμβρίου στην Τεχεράνη, με αφορμή το αυξανόμενο κόστος ζωής και την κατάρρευση της αγοραστικής δύναμης των Ιρανών. Πολύ γρήγορα, όμως, οι οικονομικές διεκδικήσεις απέκτησαν σαφή πολιτικό χαρακτήρα. Σύμφωνα με καταμέτρηση του Γαλλικού Πρακτορείου, διαδηλώσεις έχουν σημειωθεί –σε διαφορετική ένταση– σε περίπου 40 πόλεις, κυρίως μικρές και μεσαίες, στο δυτικό τμήμα της χώρας.
Τα συνθήματα που ακούγονται σε γειτονιές της πρωτεύουσας, όπως το «Θάνατος στον δικτάτορα», στοχοποιούν ευθέως την ανώτατη ηγεσία του καθεστώτος. Παρά τις προσπάθειες του πρακτορείου Fars να παρουσιάσει τις συγκεντρώσεις της Τεχεράνης ως μικρές ομάδες 50 έως 200 νέων σε μια μητρόπολη 10 εκατομμυρίων κατοίκων, το μήνυμα είναι σαφές: η κοινωνική δυσαρέσκεια έχει πλέον μετατραπεί σε πολιτική σύγκρουση.
Επικίνδυνη κλιμάκωση στη δυτική περιφέρεια
Το επίκεντρο της βίας έχει μετατοπιστεί στις δυτικές επαρχίες, όπου ζουν σημαντικές εθνοτικές και θρησκευτικές μειονότητες, όπως οι Κούρδοι. Στην κομητεία Μαλεκσαχί, περίπου 20.000 κατοίκων, αναφέρθηκαν συγκρούσεις κατά τις οποίες σκοτώθηκε ένα μέλος των δυνάμεων ασφαλείας, ενώ δύο από τους επιτιθέμενους έχασαν επίσης τη ζωή τους, σύμφωνα με το Fars. Το πρακτορείο κάνει λόγο για «ταραχοποιούς» που επιχείρησαν να διεισδύσουν σε αστυνομικό τμήμα, αφήνοντας να εννοηθεί ότι οι διαδηλώσεις σε αυτές τις περιοχές αντιμετωπίζονται ως ζήτημα ασφάλειας και όχι πολιτικής διαμαρτυρίας.
Συνολικά, τουλάχιστον 12 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί από τις 30 Δεκεμβρίου, ανάμεσά τους και μέλη των δυνάμεων ασφαλείας, σύμφωνα με επίσημους –και προφανώς ελλιπείς– απολογισμούς. Η γεωγραφική διασπορά των επεισοδίων, εκατοντάδες χιλιόμετρα μακριά από την Τεχεράνη, καταδεικνύει ότι το πρόβλημα δεν περιορίζεται σε μια «αστική νεολαία» αλλά αγγίζει βαθύτερες περιφερειακές ανισότητες και μακροχρόνιες τοπικές εντάσεις.
Ενημερωτικό κενό, κοινωνικά δίκτυα και κίνδυνος αποσταθεροποίησης
Τanto οι ιρανικές αρχές όσο και τα εγχώρια μέσα ενημέρωσης δεν δημοσιοποιούν συστηματικά και με λεπτομέρειες τα επεισόδια, δημιουργώντας ένα πυκνό πέπλο αβεβαιότητας γύρω από την πραγματική έκταση της κρίσης. Το κενό αυτό επιχειρούν να καλύψουν τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, όπου κυκλοφορούν αμέτρητα βίντεο από διαδηλώσεις και συγκρούσεις. Ωστόσο, η αυθεντικότητα πολλών από αυτά δεν μπορεί να επαληθευτεί, γεγονός που τροφοδοτεί έναν πόλεμο προπαγάνδας, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.
Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι μιας χώρας όπου η οικονομική πίεση, η πολιτική καταπίεση και οι περιφερειακές ανισότητες συγκλίνουν σε ένα επικίνδυνο σημείο. Οι επόμενες ημέρες θα δείξουν αν το καθεστώς θα επιλέξει σκληρότερη καταστολή ή μερικές υποχωρήσεις, σε μια προσπάθεια εκτόνωσης μιας κρίσης που απειλεί να πάρει χαρακτηριστικά γενικευμένης εξέγερσης.
Σχόλιο SBCTV.gr: Οι διαδηλώσεις στο Ιράν δεν είναι μια «στιγμιαία» έκρηξη για την ακρίβεια, αλλά σύμπτωμα βαθιάς δομικής κρίσης ενός συστήματος που δυσκολεύεται να διαχειριστεί ταυτόχρονα οικονομική κατάρρευση, κοινωνική δυσαρέσκεια και διεθνή απομόνωση. Όσο η Τεχεράνη επενδύει κυρίως στην καταστολή και στον έλεγχο της πληροφόρησης, τόσο αυξάνεται ο κίνδυνος η τρέχουσα αναταραχή να εξελιχθεί σε μακροχρόνιο κύκλο αστάθειας, με επιπτώσεις που θα ξεπερνούν τα σύνορα της χώρας.
#Ιράν #Τεχεράνη #διαδηλώσεις #ΜέσηΑνατολή #πολιτικήκρίση
