Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς αποστασιοποιείται από την πρόταση του Μάνφρεντ Βέμπερ για μια κοινή ευρωπαϊκή ειρηνευτική δύναμη στην Ουκρανία, επιμένοντας σε πιο άμεσες προτεραιότητες. Η συζήτηση αναδεικνύει το ρήγμα εντός του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος για το πώς η ΕΕ θα αποκτήσει μεγαλύτερο γεωπολιτικό βάρος.
Σε άτυπη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος στο Ζάγκρεμπ, ο καγκελάριος της Γερμανίας Φρίντριχ Μερτς έσπευσε να χαμηλώσει τον πήχη των προσδοκιών γύρω από την ηχηρή πρόταση του προέδρου του ΕΛΚ Μάνφρεντ Βέμπερ για δημιουργία ευρωπαϊκής ειρηνευτικής δύναμης στην Ουκρανία. Ο Βέμπερ είχε υποστηρίξει ότι, μετά τον πόλεμο, στρατεύματα που θα επιχειρούν υπό «ευρωπαϊκή σημαία» θα μπορούσαν να αναλάβουν ρόλο επιτήρησης της ειρήνης στο ουκρανικό έδαφος.
Παράλληλα, ο Βέμπερ προωθεί ένα ακόμη πιο φιλόδοξο θεσμικό άλμα: τη συγχώνευση των αξιωμάτων του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου και της προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής σε μία ενιαία «ευρωπαϊκή ηγεσία». Στόχος του είναι η συγκέντρωση ισχύος και η αποσαφήνιση του ποιος εκπροσωπεί την ΕΕ στη διεθνή σκηνή.
Η προτεραιότητα Μερτς: άμυνα και ανταγωνιστικότητα, όχι θεσμικά άλματα
Ο Μερτς, χωρίς να απορρίπτει ευθέως τις ιδέες Βέμπερ, τις χαρακτήρισε μη άμεσες λύσεις στα σημερινά προβλήματα της Ευρώπης. «Πρέπει να επικεντρωθούμε στα καθήκοντα που έχουμε μπροστά μας τώρα», τόνισε, δείχνοντας ότι δεν επιθυμεί να εγκλωβιστεί σε μια μακρά και αβέβαιη διαδικασία μεταρρύθμισης των ευρωπαϊκών Συνθηκών.
Ο Γερμανός καγκελάριος υπενθύμισε ότι οποιαδήποτε ουσιαστική θεσμική αλλαγή προϋποθέτει αναθεώρηση Συνθηκών στην ΕΕ των 27, κάτι που χαρακτήρισε «ιδιαίτερα δύσκολο εγχείρημα». Αντί γι’ αυτό, έθεσε ως προτεραιότητες την ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων της Ευρώπης και την αντιμετώπιση της επιδεινούμενης βιομηχανικής ανταγωνιστικότητας της ηπείρου, όπου η Γερμανία ήδη δέχεται ισχυρές πιέσεις.
Παρότι εμφανίστηκε ψυχρός απέναντι στην ιδέα μιας ευρωπαϊκής ειρηνευτικής δύναμης, ο Μερτς άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο μελλοντικής συμμετοχής γερμανικών δυνάμεων σε αποστολές στην Ουκρανία, υπογραμμίζοντας ότι το Βερολίνο «δεν αποκλείει τίποτα κατ’ αρχήν». Η γερμανική κυβέρνηση υπενθυμίζει ότι ήδη δρα ως περιφερειακός εγγυητής ασφάλειας με σχεδόν 5.000 στρατιώτες στη Λιθουανία και συμμετοχή σε αποστολές αεράμυνας στην Ανατολική Ευρώπη.
Τι σημαίνει η διαφωνία για το μέλλον της ευρωπαϊκής ισχύος
Η διαφοροποίηση Μερτς από τον Βέμπερ αναδεικνύει δύο ανταγωνιστικές σχολές σκέψης στο κέντρο της ευρωπαϊκής Δεξιάς: από τη μία, η θεσμική φεντεραλιστική προσέγγιση που επιδιώκει ένα πιο ενιαίο και ορατό ευρωπαϊκό κέντρο ισχύος· από την άλλη, ο πραγματισμός των κυβερνήσεων που φοβούνται πολιτικό κόστος και θεσμική παράλυση από μια μάχη Συνθηκών χωρίς εγγυημένο αποτέλεσμα.
Για την Ουκρανία, η συζήτηση αυτή έχει άμεση σημασία: μια μελλοντική ευρωπαϊκή ειρηνευτική αποστολή θα απαιτούσε όχι μόνο στρατιωτικές δυνατότητες αλλά και σαφή πολιτική εντολή και ενιαία ηγεσία. Προς το παρόν, όμως, τα κράτη-μέλη φαίνεται να προτιμούν διμερείς ή ΝΑΤΟϊκές φόρμουλες ασφαλείας, με την ΕΕ να κινείται πιο αργά στο πεδίο της σκληρής ισχύος.
Ο Βέμπερ, ερωτηθείς για τη σκεπτικιστική στάση του Μερτς, αρκέστηκε να δηλώσει ότι «βρισκόμαστε σε διάλογο, σε συζήτηση», δείχνοντας πως η μάχη για το ποιο μοντέλο ευρωπαϊκής ισχύος θα επικρατήσει μόλις ξεκίνησε.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η αντιπαράθεση Μερτς – Βέμπερ λειτουργεί ως βαρόμετρο για το πόσο μακριά είναι διατεθειμένη να πάει η ΕΕ στην κατεύθυνση της στρατηγικής αυτονομίας: οι κυβερνήσεις μιλούν για άμυνα και βιομηχανία, οι ευρωπαϊκοί θεσμοί για βαθύτερη ενοποίηση· στο τέλος, όμως, η πραγματική ισχύς θα κριθεί από το αν οι ευρωπαϊκές πρωτεύουσες αποδεχθούν να μοιραστούν όχι μόνο πόρους, αλλά και ρίσκο.
#ΕΕ #Γερμανία #Ουκρανία #Άμυνα #ΕΛΚ
