Ο Ντόναλντ Τραμπ απειλεί με δασμούς 100% σε όλα τα καναδικά προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ, ως απάντηση στη νέα «στρατηγική εταιρική σχέση» Οτάβα–Πεκίνου. Η κίνηση κλιμακώνει τον ήδη σε εξέλιξη εμπορικό πόλεμο και δοκιμάζει εκ νέου τις σχέσεις με έναν παραδοσιακό σύμμαχο της Ουάσιγκτον.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε ότι είναι έτοιμος να επιβάλει δασμούς ύψους 100% σε όλες τις εισαγωγές καναδικών προϊόντων, εφόσον ο Καναδάς προχωρήσει στην εφαρμογή της νέας εμπορικής συμφωνίας με την Κίνα. Η απειλή, διατυπωμένη μέσω ανάρτησης στα κοινωνικά δίκτυα, έρχεται σε μια περίοδο έντονων τριβών μεταξύ Ουάσιγκτον και Οτάβα, παρά τον παραδοσιακά στενό συμμαχικό δεσμό των δύο χωρών.
Η συμφωνία Καναδά–Κίνας και η αντίδραση του Λευκού Οίκου
Ο Καναδός πρωθυπουργός Μαρκ Κάρνεϊ ανακοίνωσε πρόσφατα μια «νέα στρατηγική εταιρική σχέση» με την Κίνα. Στο πλαίσιο της συμφωνίας, ο Καναδάς θα χαλαρώσει τους δασμούς στα κινεζικά ηλεκτρικά οχήματα, που είχαν επιβληθεί σε συντονισμό με τις ΗΠΑ το 2024, ενώ το Πεκίνο θα μειώσει αντισταθμιστικούς δασμούς σε βασικά καναδικά αγροτικά προϊόντα.
Αρχικά, ο Τραμπ εμφανίστηκε αδιάφορος, χαρακτηρίζοντας τη συμφωνία «καλό πράγμα» για τον Κάρνεϊ. Ωστόσο, μέσα σε λίγες ημέρες, υιοθέτησε σκληρή γραμμή, κατηγορώντας τον Καναδά ότι κινδυνεύει να μετατραπεί σε «λιμάνι εκφόρτωσης» για κινεζικά προϊόντα με τελικό προορισμό την αμερικανική αγορά. «Εάν ο Καναδάς κάνει συμφωνία με την Κίνα, θα δεχθεί άμεσα δασμό 100% σε όλα τα καναδικά αγαθά και προϊόντα που εισέρχονται στις ΗΠΑ», προειδοποίησε.
Ο Τραμπ χρησιμοποίησε ιδιαίτερα επιθετική ρητορική, υποστηρίζοντας ότι η Κίνα θα «καταβροχθίσει» τον Καναδά, καταστρέφοντας επιχειρήσεις, κοινωνικό ιστό και τρόπο ζωής. Η δραματοποίηση αυτή εντάσσεται στη γενικότερη στρατηγική του απέναντι στο Πεκίνο, αλλά και στην προσπάθειά του να αποτρέψει τους συμμάχους από το να διαφοροποιούν τις εμπορικές τους σχέσεις.
Εμπορικός πόλεμος, USMCA και γεωπολιτικές προεκτάσεις
Η νέα απειλή έρχεται να προστεθεί σε έναν ευρύτερο εμπορικό πόλεμο που έχει ήδη ξεκινήσει από τις αρχές του 2025, όταν οι ΗΠΑ επέβαλαν γενικευμένους δασμούς 25% –και σε ορισμένες περιπτώσεις υψηλότερους– σε καναδικές εισαγωγές, επικαλούμενες «εθνική έκτακτη ανάγκη» στο εμπόριο. Ο Καναδάς απάντησε με αντίμετρα, ενώ μέρος των δασμών παραμένει σε ισχύ, παρά τις εξαιρέσεις για προϊόντα που καλύπτονται από τη Συμφωνία ΗΠΑ–Μεξικού–Καναδά (USMCA).
Ο ίδιος ο Τραμπ έχει απαξιώσει δημοσίως την USMCA, δηλώνοντας ότι «δεν την σκέφτεται καν» και ότι η ενδεχόμενη λήξη της «δεν θα είχε σημασία». Η στάση αυτή εντείνει την αβεβαιότητα γύρω από το θεσμικό πλαίσιο των βορειοαμερικανικών εμπορικών σχέσεων και υπονομεύει την προβλεψιμότητα για επιχειρήσεις και επενδυτές.
Η ένταση δεν περιορίζεται στο εμπόριο. Στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ στο Νταβός, ο Κάρνεϊ προειδοποίησε ότι η παραδοσιακή, υπό αμερικανική ηγεσία, διεθνής τάξη «ραγίζει» και κάλεσε τις «μεσαίες δυνάμεις» να διαφοροποιήσουν συμμαχίες και εμπορικές σχέσεις. Η τοποθέτηση αυτή, σε συνδυασμό με το άνοιγμα προς την Κίνα, προκάλεσε οξύτατη αντίδραση από τον Τραμπ, ο οποίος δήλωσε ότι «ο Καναδάς ζει χάρη στις Ηνωμένες Πολιτείες» και χαρακτήρισε την Οτάβα «αχάριστη».
Παράλληλα, ο Τραμπ απέσυρε δημοσίως την πρόσκληση προς τον Κάρνεϊ να συμμετάσχει στο λεγόμενο Board of Peace, μια πρωτοβουλία με περιορισμένη μέχρι σήμερα απήχηση στην Ευρώπη. Η κίνηση αυτή, σε συνδυασμό με τα κατά καιρούς «αστεία» του προέδρου περί μετατροπής του Καναδά σε 51η πολιτεία ή περί ελέγχου της Γροιλανδίας, ενισχύει την εικόνα μιας αμερικανικής πολιτικής που αντιμετωπίζει τους συμμάχους περισσότερο ως γεωπολιτικό «χώρο» προς πίεση παρά ως ισότιμους εταίρους.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η απειλή δασμών 100% κατά του Καναδά δεν είναι μόνο εμπορικό όπλο αλλά και σαφές μήνυμα προς όλους τους συμμάχους των ΗΠΑ: όποιος επιχειρεί στρατηγική αυτονόμηση, ιδίως με την Κίνα, θα πληρώνει κόστος. Για οικονομίες όπως η ευρωπαϊκή –και βεβαίως για την Ελλάδα– η υπόθεση αναδεικνύει τον αυξανόμενο κίνδυνο να βρεθούν «στριμωγμένες» ανάμεσα σε συγκρουόμενες μεγάλες δυνάμεις, με τις εμπορικές και βιομηχανικές αλυσίδες αξίας να μετατρέπονται σε εργαλείο γεωπολιτικού εκβιασμού.







