Ο πρώην πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ δηλώνει ότι η παραδοσιακή διατλαντική σχέση έχει «πεθάνει» και καλεί τους Ευρωπαίους ηγέτες να εγκαταλείψουν την τακτική του κατευνασμού προς τον Ντόναλντ Τραμπ. Τονίζει ότι ήρθε η ώρα η Ευρωπαϊκή Ένωση να δείξει ισχύ, να χρησιμοποιήσει τα εργαλεία που διαθέτει και να απαιτήσει σεβασμό από την Ουάσινγκτον.
Με σκληρή γλώσσα για την τρέχουσα κατάσταση των διατλαντικών σχέσεων, ο πρώην πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Σαρλ Μισέλ δηλώνει ότι η σχέση Ευρώπης – ΗΠΑ «όπως τη γνωρίζαμε εδώ και δεκαετίες έχει πεθάνει». Μιλώντας στο CNN από τις Βρυξέλλες, ενόψει της έκτακτης συνόδου κορυφής της ΕΕ που συγκαλείται μετά τις απειλές του Ντόναλντ Τραμπ για δασμούς και πιέσεις γύρω από τη Γροιλανδία, ο Βέλγος πολιτικός περιέγραψε ένα ιστορικό σταυροδρόμι για την ευρωπαϊκή ήπειρο.
Ο Μισέλ, του οποίου η θητεία στην προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου συνέπεσε με την πρώτη προεδρική θητεία Τραμπ, θεωρεί ότι η μέχρι σήμερα γραμμή των Βρυξελλών απέναντι στον Λευκό Οίκο ήταν λανθασμένη. «Επιλέξαμε τη διπλωματία της κολακείας, αποφασίσαμε να κατευνάσουμε τον Λευκό Οίκο. Και ποιο ήταν το αποτέλεσμα; Τροφοδοτήσαμε ακόμη περισσότερο τη φιλοδοξία και τη ρητορική του. Δεν λειτουργεί», σημειώνει χαρακτηριστικά.
Το τέλος της παλιάς διατλαντικής κανονικότητας
Η αφορμή για την έκτακτη σύνοδο είναι οι πρόσφατες απειλές Τραμπ για επιβολή δασμών σε ευρωπαϊκές χώρες που αντιτάχθηκαν στις φιλοδοξίες του για τη Γροιλανδία, καθώς και οι αρχικές αναφορές σε πιθανή στρατιωτική διάσταση της αμερικανικής παρουσίας στο νησί. Παρότι ο Αμερικανός πρόεδρος αναδιπλώθηκε, αποσύροντας τις απειλές δασμών και αποκλείοντας στρατιωτική επέμβαση, στις Βρυξέλλες εκτιμούν ότι η ζημιά στην εμπιστοσύνη έχει ήδη γίνει.
Σε αυτό το πλαίσιο, ο Μισέλ μιλά για «περίοδο πολιτικής αντιπαράθεσης» που είναι αναπόφευκτη, καθώς η Ευρώπη επαναπροσδιορίζει τη θέση της στον κόσμο. Θέτει μάλιστα ένα υπαρξιακό ερώτημα για την ΕΕ: «Θέλουμε να είμαστε υποτελείς, ταπεινωμένοι υποτελείς, για πάντα ή θέλουμε να είμαστε κύριοι του πεπρωμένου μας;».
Κάλεσμα για σκληρή γραμμή και αξιοποίηση εργαλείων ισχύος
Ο πρώην πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου απευθύνει ευθεία έκκληση στους σημερινούς Ευρωπαίους ηγέτες να αλλάξουν ριζικά τακτική. «Να είστε σκληροί, να είστε τολμηροί», λέει, υποστηρίζοντας ότι η ΕΕ διαθέτει σημαντικά εργαλεία –από την ενιαία αγορά και το βάρος της στο παγκόσμιο εμπόριο μέχρι τις ρυθμιστικές της αρμοδιότητες και τις κυρώσεις– τα οποία μέχρι σήμερα δεν αξιοποιήθηκαν πλήρως έναντι της Ουάσινγκτον.
«Υπάρχει ένα σαφές μήνυμα που πρέπει να σταλεί στον Λευκό Οίκο: αρκετά πια, και είμαστε έτοιμοι να χρησιμοποιήσουμε τα εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας. Έχουμε πολλά εργαλεία και τώρα είναι η ώρα να μας σεβαστούν», τονίζει, υπογραμμίζοντας ότι ο σεβασμός δεν είναι ρητορικό αίτημα, αλλά συνδέεται με τη διάθεση της ΕΕ να επιβάλει κόστος όταν τα συμφέροντά της αγνοούνται.
Οι δηλώσεις Μισέλ εντάσσονται σε ένα ευρύτερο κλίμα δυσπιστίας στην Ευρώπη απέναντι στις προθέσεις της κυβέρνησης Τραμπ, παρά τις κατά καιρούς αναδιπλώσεις. Η έκτακτη σύνοδος κορυφής στις Βρυξέλλες αναμένεται να λειτουργήσει ως αφετηρία για μια συνολικότερη αναθεώρηση της διατλαντικής σχέσης, όπου η ΕΕ επιχειρεί να ισορροπήσει ανάμεσα στην ανάγκη συνεργασίας με την Ουάσινγκτον και στην επιτακτική απαίτηση στρατηγικής αυτονομίας.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η παρέμβαση Μισέλ καταγράφει θεσμικά αυτό που ήδη διαφαίνεται στις αγορές και στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες: η εποχή της αυτόματης ευθυγράμμισης με την Ουάσινγκτον έχει λήξει. Αν η ΕΕ μετατρέψει τη ρητορική περί «εργαλείων» σε συνεκτική στρατηγική –με στοχευμένους δασμούς, ρυθμιστική ισχύ και ενεργειακή διαφοροποίηση– τότε η διατλαντική σχέση θα επαναδιαπραγματευθεί σε πιο ισότιμη βάση· διαφορετικά, η «σκληρή γραμμή» θα μείνει κενό σύνθημα.







