Η κυβέρνηση Τραμπ στοχοποιεί για πρώτη φορά μετά από καιρό σειρά κινεζικών εταιρειών και δεξαμενόπλοιων που κατηγορούνται ότι παρακάμπτουν το αμερικανικό εμπάργκο στο πετρέλαιο της Βενεζουέλας. Η κίνηση κλιμακώνει ταυτόχρονα την πίεση προς το καθεστώς Μαδούρο και στέλνει σαφές προειδοποιητικό σήμα στο Πεκίνο.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες εντείνουν την εκστρατεία οικονομικής ασφυξίας κατά της Βενεζουέλας, βάζοντας αυτή τη φορά στο κάδρο κινεζικές εταιρείες και τα πλοία τους που φέρονται να μεταφέρουν βενεζουελάνικο πετρέλαιο κατά παράβαση των αμερικανικών κυρώσεων. Η Ουάσινγκτον δεν περιορίζεται πλέον σε εταιρείες της Λατινικής Αμερικής ή «σημαιών ευκαιρίας», αλλά αγγίζει έναν από τους βασικούς στρατηγικούς εταίρους του Καράκας: την Κίνα.
Οι στοχευμένες εταιρείες και ο «σκιώδης στόλος»
Το Γραφείο Ελέγχου Ξένων Περιουσιακών Στοιχείων (OFAC) του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών πρόσθεσε στον κατάλογο ειδικά προσδιορισμένων υπηκόων και αποκλεισμένων προσώπων τέσσερις εταιρείες με δεσμούς με τη βιομηχανία πετρελαίου της Βενεζουέλας: την Corniola Ltd. με έδρα την επαρχία Zhejiang, την Aries Global Investment Ltd. με έδρα το Χονγκ Κονγκ, καθώς και τις Krape Myrtle Co και Winky International Ltd.
Μαζί με τις εταιρείες, στοχοποιούνται και τέσσερα δεξαμενόπλοια – τα Della, Nord Star, Rosalind και Valiant – τα οποία, σύμφωνα με την Ουάσινγκτον, αποτελούν μέρος του λεγόμενου «σκιώδους στόλου» που εξυπηρετεί το καθεστώς του Νικολάς Μαδούρο. Ο στόλος αυτός φέρεται να χρησιμοποιεί πρακτικές όπως απενεργοποίηση συστημάτων εντοπισμού, μεταφορτώσεις από πλοίο σε πλοίο και πολύπλοκες διαδρομές για να αποκρύπτει την προέλευση και τον τελικό προορισμό του φορτίου.
Στην ανακοίνωση του υπουργείου Οικονομικών αναφέρεται ότι «αυτά τα σκάφη συνεχίζουν να παρέχουν οικονομικούς πόρους που τροφοδοτούν το παράνομο ναρκο-τρομοκρατικό καθεστώς του Μαδούρο». Η διατύπωση αυτή εντάσσει ευθέως τη βενεζουελάνικη ηγεσία στο αφήγημα της Ουάσινγκτον περί διασύνδεσης οργανωμένου εγκλήματος, τρομοκρατίας και αυταρχικών καθεστώτων.
Μήνυμα προς Πεκίνο και οικονομικός στραγγαλισμός του Καράκας
Η Κίνα είναι ο μεγαλύτερος πελάτης της Βενεζουέλας, σε μια οικονομία όπου οι εξαγωγές πετρελαίου αντιπροσωπεύουν περίπου το 95% των εσόδων. Κάθε παρέμβαση στις ροές αυτές έχει δυσανάλογα μεγάλη επίπτωση στην ικανότητα του Καράκας να χρηματοδοτεί τον κρατικό μηχανισμό, τις ένοπλες δυνάμεις και τα δίκτυα πολιτικής πελατείας που συντηρούν τον Μαδούρο στην εξουσία.
Μέχρι σήμερα, οι αμερικανικές κυρώσεις εστίαζαν κυρίως στην κρατική εταιρεία PDVSA, σε μεσάζοντες και σε πλοία που εμπλέκονται στις εξαγωγές της. Η στοχοποίηση κινεζικών εταιρειών είναι σαφώς πιο ευαίσθητη, καθώς αγγίζει μια χώρα με την οποία οι ΗΠΑ βρίσκονται ήδη σε ευρύτερη γεωπολιτική και οικονομική αντιπαράθεση. Η κίνηση μπορεί να ερμηνευθεί ως προειδοποίηση προς το Πεκίνο να μην λειτουργεί ως «οικονομικός σωλήνας οξυγόνου» για καθεστώτα που η Ουάσινγκτον θέλει να απομονώσει.
Παράλληλα, η αναφορά του υπουργείου Οικονομικών ότι το καθεστώς Μαδούρο «εξαρτάται ολοένα και περισσότερο» από τον σκιώδη στόλο δείχνει πως οι αμερικανικές υπηρεσίες παρακολουθούν συστηματικά τις εναλλακτικές διαδρομές που χρησιμοποιεί η Βενεζουέλα για να παρακάμπτει τις κυρώσεις. Η επέκταση του καταλόγου πλοίων και εταιρειών αποτελεί μήνυμα και προς άλλους διεθνείς παίκτες – από ναυτιλιακές μέχρι ασφαλιστικές – ότι το κόστος συμμετοχής σε τέτοιες συναλλαγές αυξάνεται.
Κίνδυνοι κλιμάκωσης και επιπτώσεις στην αγορά ενέργειας
Σε γεωπολιτικό επίπεδο, η κίνηση της κυβέρνησης Τραμπ εντάσσεται σε μια στρατηγική μέγιστης πίεσης, τόσο προς τη Βενεζουέλα όσο και προς την Κίνα. Ωστόσο, δημιουργεί και κινδύνους κλιμάκωσης, εάν το Πεκίνο θεωρήσει ότι οι κυρώσεις πλήττουν ευρύτερα τα ενεργειακά του συμφέροντα ή ότι δημιουργούν προηγούμενο για παρόμοιες παρεμβάσεις σε άλλες ζώνες προμήθειας.
Σε ό,τι αφορά την παγκόσμια αγορά πετρελαίου, οι συγκεκριμένες ποσότητες βενεζουελάνικου αργού είναι σχετικά μικρές σε σχέση με τη συνολική προσφορά, αλλά η αυξανόμενη χρήση «σκιωδών» πρακτικών δυσχεραίνει τη διαφάνεια και την ιχνηλασιμότητα των ροών. Αυτό, σε περιόδους έντασης ή διαταραχών, μπορεί να επιτείνει τη μεταβλητότητα των τιμών και να ενισχύσει τον ρόλο μη διαφανών διαμεσολαβητών.
Σχόλιο SBCTV.gr: Η στοχοποίηση κινεζικών εταιρειών για το βενεζουελάνικο πετρέλαιο ξεπερνά τα στενά όρια της Λατινικής Αμερικής: είναι ακόμη ένα επεισόδιο στον οικονομικό ανταγωνισμό ΗΠΑ–Κίνας, με εργαλείο τις δευτερογενείς κυρώσεις. Όσο η Ουάσινγκτον επεκτείνει την εξωεδαφική ισχύ του δολαρίου και του χρηματοπιστωτικού της συστήματος, τόσο περισσότερο τρίτες χώρες –και ιδίως η Κίνα– θα επιταχύνουν προσπάθειες απεξάρτησης από αυτό. Το διακύβευμα δεν είναι μόνο η τύχη του Μαδούρο, αλλά η αρχιτεκτονική της παγκόσμιας ενεργειακής και χρηματοπιστωτικής τάξης.
#ΗΠΑ #Κίνα #Βενεζουέλα #κυρώσεις #πετρέλαιο
